GMDC લિગ્નાઈટ પ્રોજેક્ટ સામે ખેડૂતોની ન્યાય યાત્રા

કચ્છ જિલ્લાના લખપત તાલુકામાં ગુજરાત મિનરલ ડેવલપમેન્ટ કોર્પોરેશન (GMDC) દ્વારા સૂચિત લિગ્નાઈટ માઈનિંગ પ્રોજેક્ટ સામે સ્થાનિકોનો રોષ ચરમસીમાએ પહોંચ્યો છે. પુનરાજપર ગામ અને આસપાસના વિસ્તારના ખેડૂતોએ પોતાની જમીન અને આજીવિકા બચાવવા માટે સરકાર સામે મોરચો માંડ્યો છે. આ વિરોધના ભાગરૂપે આજે મોટી સંખ્યામાં ખેડૂતોએ લખપતથી માતાના મઢ સુધી એક વિશાળ 'ન્યાય યાત્રા' યોજી હતી.

ફળદ્રુપ જમીન છીનવાઈ જવાનો ભય : 

ખેડૂતો અને ગ્રામજનોનો મુખ્ય આક્ષેપ છે કે આ લિગ્નાઈટ પ્રોજેક્ટ અમલમાં આવવાથી અંદાજે 3000 હેક્ટર જેટલી અત્યંત ફળદ્રુપ ખેતીલાયક જમીન અસરગ્રસ્ત થશે. માઈનિંગની પ્રવૃત્તિને કારણે માત્ર જમીન જ નહીં પરંતુ સ્થાનિક પર્યાવરણ અને પશુપાલન પર પણ ગંભીર અસર પડવાની ભીતિ સેવાઈ રહી છે. આ અન્યાય સામે અવાજ ઉઠાવવા માટે ખેડૂતોએ ટ્રેક્ટર રેલી અને પદયાત્રા દ્વારા શક્તિ પ્રદર્શન કર્યું હતું.

ન્યાયી વળતર અને વૈજ્ઞાનિક પરીક્ષણની માંગ : 

આંદોલનકારી ખેડૂતોએ પોતાની માગણીઓ સ્પષ્ટ કરતા જણાવ્યું છે કે જમીન સંપાદનની પ્રક્રિયા હાથ ધરતા પહેલા જમીનમાં રહેલા ખનીજ તત્વોનું ચોક્કસ પરીક્ષણ થવું જોઈએ. જમીનની નીચે લિગ્નાઈટની સાથે લાઈમ સ્ટોનનો જથ્થો પણ ઉપલબ્ધ હોવાથી, આ 'ડબલ ખનીજ'ના મૂલ્યને ધ્યાનમાં રાખીને ખેડૂતોને બજાર ભાવ મુજબ ન્યાયી વળતર મળવું જોઈએ. જ્યાં સુધી પુનરાજપર ગામનું પ્રમોલગેશન કાર્ય પૂર્ણ ન થાય, ત્યાં સુધી માઈન્સની કોઈ પણ કામગીરી શરૂ ન કરવા ગ્રામજનોએ મક્કમ નિર્ધાર વ્યક્ત કર્યો છે.

તંત્રની ઉદાસીનતા સામે આક્રોશ : 

સ્થાનિકોના જણાવ્યા અનુસાર, આ પ્રોજેક્ટ અંગે અગાઉ અનેક સ્તરે રજૂઆતો કરવામાં આવી છે. લેખિત અને મૌખિક રજૂઆતો છતાં સરકાર કે વહીવટી તંત્ર દ્વારા ખેડૂતોના હિતમાં કોઈ નક્કર પગલાં લેવાયા નથી. તંત્રની આ નિષ્ક્રિયતાને કારણે ખેડૂતોમાં ભારે અસંતોષ જોવા મળી રહ્યો છે. યાત્રા દરમિયાન ખેડૂતોએ સૂત્રોચ્ચાર કરીને પોતાની માંગણીઓ તાકીદે સંતોષવા આહ્વાન કર્યું હતું.

આંદોલન વધુ તેજ કરવાની ચીમકી : 

ખેડૂત સંગઠનોએ ચેતવણી આપી છે કે જો આવનારા દિવસોમાં તેમના પ્રશ્નોનું નિરાકરણ લાવવામાં નહીં આવે, તો આ લડતને વધુ આક્રમક બનાવવામાં આવશે. પ્રોજેક્ટ રદ કરવા અથવા ખેડૂતોની શરતો મુજબ વળતર આપવા બાબતે કોઈ સમજૂતી નહીં થાય ત્યાં સુધી આ વિરોધ પ્રદર્શન ચાલુ રાખવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. હાલમાં આ સમગ્ર વિસ્તારમાં સ્થિતિ તણાવપૂર્ણ પરંતુ શાંતિપૂર્ણ છે.