Bangladesh Violence: દક્ષિણ એશિયાઈ દેશ બાંગ્લાદેશમાં રાજકીય અસ્થિરતાએ ફરી ગંભીર સ્વરૂપ ધારણ કર્યું છે. ભૂતપૂર્વ વડાપ્રધાન શેખ હસીનાની વાપસીની માંગ અને તેમની પાર્ટી અવામી લીગના દેશવ્યાપી લોકડાઉનના એલાન વચ્ચે ઢાકા સહિત અનેક વિસ્તારોમાં બોમ્બ વિસ્ફોટ, આગચંપી, તોડફોડ અને હિંસાની ઘટનાઓ સામે આવી છે. સૌથી ચોંકાવનારી ઘટના ચટગાંવમાં બની, જ્યાં પૂર્વ વચગાળાની સરકારના વડા અને નોબેલ પુરસ્કાર વિજેતા મુહમ્મદ યુનુસના પૈતૃક ઘરના એક ભાગમાં આગ લગાવવામાં આવી હતી. આ ઘટનાઓને પગલે બાંગ્લાદેશમાં સુરક્ષા વ્યવસ્થા કડક કરવામાં આવી છે અને સરહદ સુરક્ષા દળોની વધારાની ટુકડીઓ તૈનાત કરાઈ છે.
દેશવ્યાપી લોકડાઉનનું એલાન
આ અશાંતિ એવા સમયે વધી છે જ્યારે અવામી લીગે 19 નવેમ્બરે દેશવ્યાપી લોકડાઉનનું એલાન આપ્યું હતું. પાર્ટીનો વિરોધ શેખ હસીનાની બાંગ્લાદેશ વાપસી માટે જરૂરી પાસપોર્ટ અને ઓળખ દસ્તાવેજો આપવાની સરકારની ના સામે છે. હસીના ઓગસ્ટ 2024માં વિદ્યાર્થી આંદોલન બાદ દેશ છોડીને ભારત આવી હતી. હવે ડિસેમ્બરમાં બાંગ્લાદેશ પરત ફરવાની તેમની ઇચ્છા અને સરકાર દ્વારા દસ્તાવેજોની માંગ નકારવામાં આવતાં રાજકીય તણાવ વધુ ઘેરો બન્યો છે.
ઢાકામાં બોમ્બ વિસ્ફોટ, અનેક વિસ્તારોમાં આગચંપી
લોકડાઉન પહેલાં ઢાકામાં અનેક સ્થળોએ કાચા બોમ્બના વિસ્ફોટ થયા હતા. વાહનોને આગ ચાંપવા અને જાહેર મિલકતોમાં તોડફોડની ઘટનાઓ પણ નોંધાઈ હતી. સ્થાનિક મીડિયા અહેવાલો અનુસાર, છેલ્લા કેટલાક દિવસોમાં બાંગ્લાદેશના 28થી વધુ જિલ્લાઓમાં બોમ્બ વિસ્ફોટ અને આગચંપીની ઘટનાઓ સામે આવી છે. ઢાકામાં સુરક્ષા વધારવા માટે પોલીસ દ્વારા શહેરના મુખ્ય માર્ગો, ફ્લાયઓવર અને પ્રવેશ માર્ગો પર ચેકપોસ્ટ ઊભી કરવામાં આવી છે. વાહનોની તપાસ અને શંકાસ્પદ લોકોની પૂછપરછ પણ કરવામાં આવી રહી છે. ગોપાલગંજ સહિતના વિસ્તારોમાં રાજકીય કાર્યકરો વચ્ચે અથડામણ અને પોલીસ વાહનોને નિશાન બનાવવાની ઘટનાઓ સામે આવી છે. પોલીસ અને સરકાર દ્વારા હિંસામાં સંડોવણી અંગે કેટલાક રાજકીય જૂથો પર આરોપ મૂકવામાં આવ્યા છે. આ હિંસામાં મૃત્યુ અને ઈજાના અહેવાલો પણ સામે આવ્યા છે, જેના કારણે સામાન્ય નાગરિકોમાં ભયનો માહોલ છે.
મુહમ્મદ યુનુસના પૈતૃક ઘરને આગ, પરિવાર સુરક્ષિત
ચટગાંવના પંચલૈશ વિસ્તારમાં મુહમ્મદ યુનુસના પૈતૃક ઘરમાં બુધવારે મોડી રાત્રે આગ લગાવવામાં આવી હતી. પોલીસના પ્રાથમિક નિવેદન અનુસાર, ઘરના ગ્રાઉન્ડ ફ્લોર પર આવેલા બિનઉપયોગી રૂમને નિશાન બનાવવામાં આવ્યો હતો. આગ લાગવાની ઘટનામાં ઉપરના માળે રહેતા પરિવારજનો સુરક્ષિત હોવાનું જણાવાયું છે. યુનુસ દ્વારા સ્થાપિત ગ્રામીણ બેંકની શાખાઓ અને કચેરીઓ પણ આગચંપીના બનાવોમાં નિશાન બની છે. બેંકના જણાવ્યા પ્રમાણે, 10 નવેમ્બરથી અત્યાર સુધીમાં તેની ઓછામાં ઓછી 37 શાખાઓ અથવા કચેરીઓ પર આગ લગાવવાના પ્રયાસો કે હુમલાઓ થયા છે. આ ઘટનાઓએ રાજકીય સંઘર્ષને આર્થિક અને સામાજિક ક્ષેત્ર સુધી પહોંચાડ્યો છે.
565 લોકોની ધરપકડ, સરહદ સુરક્ષા દળો તૈનાત
હિંસા અટકાવવા માટે બાંગ્લાદેશના સુરક્ષા તંત્રએ કાર્યવાહી તેજ કરી છે. રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, બોર્ડર ગાર્ડ બાંગ્લાદેશ (BGB)ની 97 ટુકડીઓ સાત જિલ્લાઓમાં તૈનાત કરવામાં આવી છે. ગોપાલગંજ અને ફરીદપુર જેવા સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં ખાસ નજર રાખવામાં આવી રહી છે. બીજી તરફ, BDNews24ના અહેવાલ મુજબ, લોકડાઉન પહેલાં ઢાકા પોલીસે 24 કલાકના વિશેષ ઓપરેશનમાં 565 લોકોની ધરપકડ કરી હતી. ધરપકડ કરાયેલા લોકોમાં શેખ હસીના સરકારમાં શિક્ષણમંત્રી રહી ચૂકેલા નુરુલ ઇસ્લામ નાહિદનો પણ સમાવેશ થાય છે. તેમને ઢાકા સ્થિત નિવાસસ્થાનેથી અટકાયતમાં લેવામાં આવ્યા હતા. આ આંકડો ઢાકા પોલીસની કાર્યવાહીનો છે, સમગ્ર દેશની કુલ ધરપકડનો નહીં.
ગાર્મેન્ટ કામદારોનું આંદોલન પણ ચર્ચામાં
બાંગ્લાદેશમાં રાજકીય સંઘર્ષની સાથે ગાર્મેન્ટ ઉદ્યોગના કામદારોનું વેતન વધારવા માટેનું આંદોલન પણ ચાલી રહ્યું છે. કામદારો લઘુત્તમ માસિક વેતન વધારીને 30 હજાર ટાકા કરવાની માંગ સાથે વિરોધ કરી રહ્યા છે. જોકે, આ વેતન સંબંધિત આંદોલનને અવામી લીગના રાજકીય લોકડાઉનથી અલગ ઘટનાક્રમ તરીકે જોવું જરૂરી છે. બંને પરિસ્થિતિઓએ દેશના કેટલાક વિસ્તારોમાં જનજીવન અને સુરક્ષા વ્યવસ્થાને અસર કરી છે.
બાંગ્લાદેશની રાજકીય સ્થિરતા સામે મોટો પડકાર
શેખ હસીનાની વાપસીની માંગ, અવામી લીગ પરનો પ્રતિબંધ, નવી સરકાર સામેનો રાજકીય વિરોધ અને સતત સામે આવતી હિંસાની ઘટનાઓએ બાંગ્લાદેશની આંતરિક સ્થિતિને જટિલ બનાવી છે. હવે સરકાર સામે સૌથી મોટો પડકાર કાયદો અને વ્યવસ્થા જાળવવા સાથે રાજકીય તણાવને વધુ હિંસક બનતો અટકાવવાનો છે. આગામી દિવસોમાં વિરોધ પ્રદર્શનો કેવી દિશા લે છે અને સરકાર તથા વિરોધી જૂથો વચ્ચે સંવાદની કોઈ શક્યતા ઊભી થાય છે કે નહીં તેના પર સમગ્ર દક્ષિણ એશિયાની નજર રહેશે.