ભારત સરકારે રવિવારે એક સીમાચિહ્નરૂપ નિર્ણય લેતા જાહેર કર્યું છે કે હવે રેશનિંગની દુકાનોની સાથે સાથે પસંદગીના પેટ્રોલ પંપ પરથી પણ કેરોસીનનું વિતરણ કરવામાં આવશે. મિડલ ઈસ્ટમાં ચાલી રહેલા યુદ્ધ અને ઈઝરાયેલ-ઈરાન સંઘર્ષને કારણે ઉભી થયેલી ઉર્જા કટોકટીને પહોંચી વળવા માટે કેન્દ્ર સરકારે આ મહત્વનું પગલું ભર્યું છે. સરકારી ઓઈલ કંપનીઓને હવે નિર્ધારિત પેટ્રોલ પંપો પર કેરોસીનનો સ્ટોક રાખવાની અને તેનું વેચાણ કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવી છે.
નવી વ્યવસ્થા અને અમલીકરણ :&nbsp;
આ નવી યોજના હેઠળ દરેક જિલ્લામાં રાજ્ય સરકાર અથવા કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશના પ્રશાસન દ્વારા વધુમાં વધુ બે પેટ્રોલ પંપ પસંદ કરવામાં આવશે. આ નિયત કરાયેલા પેટ્રોલ પંપો પર જ કેરોસીન ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે. સપ્લાય ચેઈનને વધુ મજબૂત બનાવવા માટે સરકારે જાહેર વિતરણ પ્રણાલી (PDS) ના નિયમોમાં 60 દિવસ માટે વિશેષ છૂટછાટ આપી છે. આ ફેરફાર પાછળનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય જરૂરિયાતમંદ પરિવારો સુધી સમયસર ઈંધણ પહોંચાડવાનો છે.
કેરોસીન મેળવવા માટેની મુખ્ય શરતો :&nbsp;
સરકારે આ સુવિધા સાથે કેટલીક કડક શરતો પણ લાગુ કરી છે જેનું પાલન કરવું અનિવાર્ય રહેશે:
ઉપયોગ: કેરોસીનનો ઉપયોગ માત્ર રસોઈ બનાવવા અને પ્રકાશ (રોશની) માટે જ કરી શકાશે.
સ્ટોક મર્યાદા: કોઈપણ પેટ્રોલ પંપ પર એક સમયે 5,000 લિટરથી વધુ કેરોસીનનો જથ્થો રાખી શકાશે નહીં.
સુરક્ષા: તમામ સુરક્ષા ધોરણો અને સંચાલન માર્ગદર્શિકાનું ચુસ્તપણે પાલન કરવાનું રહેશે.
રેકોર્ડ: કેરોસીનના સ્ટોક અને વિતરણનો સંપૂર્ણ હિસાબ રાખવો પડશે.
તપાસ: વહીવટીતંત્ર દ્વારા કોઈપણ સમયે આ સ્ટોકની ઓચિંતી તપાસ કરવામાં આવી શકે છે.
નિયમોમાં અપાયેલી રાહત :&nbsp;
કેરોસીન વિતરણ કરતા એજન્ટો અને ડીલરોને લાયસન્સની પ્રક્રિયામાં કેટલીક મુક્તિ આપવામાં આવી છે. આ ઉપરાંત ટેન્કરોમાંથી કેરોસીન ઉતારવાના નિયમોને પણ સરળ બનાવવામાં આવ્યા છે જેથી સપ્લાયમાં કોઈ અવરોધ ન આવે. આ એક અસ્થાયી વ્યવસ્થા છે જે હાલની સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને કરવામાં આવી છે.
ક્રૂડ ઓઈલ અને ગેસ સપ્લાયની સ્થિતિ :&nbsp;
સરકારે સ્પષ્ટતા કરી છે કે દેશની તમામ રિફાઇનરીઓ અત્યારે પૂર્ણ ક્ષમતા સાથે કામ કરી રહી છે અને ક્રૂડ ઓઈલનો પૂરતો સ્ટોક ઉપલબ્ધ છે. દેશભરના પેટ્રોલ પંપો પર પેટ્રોલ-ડીઝલની સ્થિતિ સામાન્ય છે. ઘરેલું વપરાશ માટે એલપીજીનું ઉત્પાદન પણ વધારી દેવામાં આવ્યું છે. સરકારે જનતાને અપીલ કરી છે કે અફવાઓથી દોરવાઈને ઈંધણનો સંગ્રહ ન કરે કારણ કે કોઈ અછત નથી.
હાલમાં ઘરેલું એલપીજીનો પુરવઠો સંપૂર્ણપણે સામાન્ય છે. ઓનલાઇન બુકિંગનો આંકડો 94% સુધી પહોંચ્યો છે અને સીએનજી-પીએનજી ગ્રાહકોને પણ 100% પુરવઠો મળી રહ્યો છે. સરકારે વધારાના 48,000 કિલો લિટર કેરોસીનની ફાળવણી રાજ્યોને કરી દીધી છે.&nbsp;

પેટ્રોલ પંપ કેરોસીન વિતરણ નિયમો

મિડલ ઈસ્ટ સંઘર્ષની અસર: રેશનિંગની સાથે હવે નિયત પેટ્રોલ પંપ પરથી પણ મળશે કેરોસીનનો જથ્થો

March 30, 2026 | 14:06 IST