ભારતના પશ્ચિમ બંગાળ અને કેરળ રાજ્યોમાં નિપાહ વાયરસના નવા કેસો સામે આવ્યા બાદ એશિયાના ઘણા દેશોએ પોતાની સરહદો પર સુરક્ષા અને દેખરેખ વધારી દીધી છે. થાઈલેન્ડ, નેપાળ અને તાઈવાને ભારતીય પ્રવાસીઓ, ખાસ કરીને અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાંથી આવતા લોકો માટે 'કોવિડ-શૈલી'ની આરોગ્ય તપાસ ફરી શરૂ કરી છે. થાઈલેન્ડના બેંગકોક સ્થિત સુવર્ણભૂમિ, ડોન મુઆંગ અને ફૂકેટ જેવા મુખ્ય એરપોર્ટ પર મુસાફરોનું થર્મલ સ્ક્રિનિંગ અને લક્ષણોની તપાસ તેજ કરવામાં આવી છે. તેવી જ રીતે, નેપાળે ત્રિભુવન આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ અને ભારત સાથેની મુખ્ય જમીની સરહદો પર હેલ્થ ડેસ્ક સ્થાપિત કર્યા છે.&nbsp;
કેરળ માટે 'યલો' ટ્રાવેલ એલર્ટ જારી
તાઈવાને સ્થિતિની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં રાખીને નિપાહ વાયરસને કેટેગરી-5ની 'નોટિફાયેબલ ડિસીઝ' તરીકે વર્ગીકૃત કરવાની યોજના બનાવી છે અને કેરળ માટે 'યલો' ટ્રાવેલ એલર્ટ જારી કર્યું છે. નિપાહ વાયરસ એક અત્યંત ઘાતક ઝૂનોટિક વાયરસ છે, જે મુખ્યત્વે ફળ ખાતા ચામાચીડિયા અને ભૂંડ દ્વારા મનુષ્યોમાં ફેલાય છે. આ વાયરસ સંક્રમિત વ્યક્તિના શારીરિક પ્રવાહી અથવા નજીકના સંપર્ક દ્વારા એક વ્યક્તિથી બીજી વ્યક્તિમાં પણ ફેલાઈ શકે છે.
સારવાર માટે મોનોક્લોનલ એન્ટિબોડીઝનો ઉપયોગ
પશ્ચિમ બંગાળના બારાસાતમાં તાજેતરના પ્રકોપ દરમિયાન કેટલાક આરોગ્ય કર્મચારીઓ સંક્રમિત થયા હોવાના અહેવાલ મળ્યા હતા, ત્યારબાદ વહીવટીતંત્રે લગભગ 200 સંભવિત સંપર્કોની ઓળખ કરી છે અને તેમને દેખરેખ હેઠળ રાખ્યા છે. AIIMS બિલાસપુરના પ્રમુખ ડૉ. નરેન્દ્ર કુમાર અરોરાના જણાવ્યા અનુસાર, નિપાહ વાયરસનો મૃત્યુદર 40%થી 75% ની વચ્ચે છે, જે તેને અત્યંત જોખમી બનાવે છે. હાલમાં આ વાયરસ માટે કોઈ ચોક્કસ રસી ઉપલબ્ધ નથી, જોકે સારવાર માટે મોનોક્લોનલ એન્ટિબોડીઝનો ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે, જેનો વૈશ્વિક પુરવઠો અત્યારે મર્યાદિત છે.
21 દિવસનું ફરજિયાત ક્વોરેન્ટાઇન નક્કી
નિષ્ણાતો જણાવે છે કે, નિપાહ વાયરસના પ્રારંભિક લક્ષણોમાં તાવ, માથાનો દુ:ખાવો, સ્નાયુઓમાં દુ:ખાવો, ઉલટી અને ગળામાં દુ:ખાવો સામેલ છે. ગંભીર કિસ્સાઓમાં, તે તીવ્ર શ્વસન તકલીફ અથવા જીવલેણ એન્સેફાલીટીસનું સ્વરૂપ લઈ શકે છે, જેનાથી દર્દીને ખેંચ આવી શકે છે અથવા તે કોમામાં જઈ શકે છે. સંક્રમિત થયા પછી લક્ષણો દેખાવામાં સામાન્ય રીતે 4થી 14 દિવસ લાગે છે, પરંતુ કેટલાક કિસ્સાઓમાં આ સમયગાળો 21 દિવસ સુધીનો હોઈ શકે છે. આ જ કારણ છે કે, શંકાસ્પદ દર્દીઓ માટે 21 દિવસનું ફરજિયાત ક્વોરેન્ટાઇન નક્કી કરવામાં આવ્યું છે. ભારતમાં આરોગ્ય અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે, સ્થિતિ સંપૂર્ણપણે નિયંત્રણમાં છે અને ગભરાવાની જરૂર નથી, પરંતુ સાવચેતી રાખવી અનિવાર્ય છે.
અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોની મુલાકાત દરમિયાન માસ્ક પહેરવું
આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રવાસીઓ, ખાસ કરીને UAEથી ભારત આવતા-જતા લોકોને આરોગ્ય પ્રોટોકોલનું કડક પાલન કરવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. પ્રવાસીઓને સલાહ આપવામાં આવે છે કે, તેઓ દૂષિત ફળો ખાવાનું, કાચા ખજૂરનો રસ પીવાનું અને સંક્રમિત પ્રાણીઓના સંપર્કમાં આવવાનું ટાળે. અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોની મુલાકાત દરમિયાન માસ્ક પહેરવું અને વારંવાર હાથ ધોવા સુરક્ષા માટે અત્યંત આવશ્યક છે. જો મુસાફરી દરમિયાન અથવા પછી તાવ કે શ્વાસ લેવામાં તકલીફ જેવા લક્ષણો જણાય, તો તરત જ તબીબી સહાય લેવી જોઈએ. WHO એ નિપાહ વાયરસને તેની રોગચાળાની સંભવિતતાને કારણે અગ્રતા ધરાવતા રોગ તરીકે સૂચિબદ્ધ કર્યો છે, તેથી તેની વહેલી ઓળખ અને કોન્ટેક્ટ ટ્રેસીંગ જ ફેલાવાને રોકવાનો એકમાત્ર અસરકારક માર્ગ છે.

થાઈલેન્ડ, નેપાળ અને તાઈવાન જેવા દેશોએ એરપોર્ટ પર મુસાફરોની સ્ક્રિનિંગ પ્રક્રિયા સઘન બનાવી

January 27, 2026 | 15:26 IST