58 વર્ષ જૂનો પ્રતિબંધ હટાવ્યોઃ સરકારી કર્મચારીઓ હવે RSSના કાર્યક્રમોમાં ભાગ લઈ શકશે

એક મહત્વપૂર્ણ ઘટનાક્રમમાં, કેન્દ્ર સરકારે રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘ (RSS) દ્વારા આયોજિત કાર્યક્રમોમાં હાજરી આપવા પર સરકારી કર્મચારીઓ પરનો 58 વર્ષ જૂનો પ્રતિબંધ હટાવી લીધો છે. આ પ્રતિબંધ 1966માં તત્કાલિન વડાપ્રધાન ઈન્દિરા ગાંધી દ્વારા દિલ્હીમાં ગૌ રક્ષા આંદોલન દરમિયાન થયેલી હિંસા બાદ લગાવવામાં આવ્યો હતો.

1966, 1970 અને 1980 માં જારી કરાયેલ સંબંધિત ઓફિસ મેમોરેન્ડામાંથી આરએસએસનો ઉલ્લેખ દૂર કરીને સત્તાવાર આદેશ દ્વારા પ્રતિબંધ ઉઠાવી લેવામાં આવ્યો હતો. ભાજપના નેતા અમિત માલવિયાએ આ નિર્ણયની પ્રશંસા કરી, મૂળ પ્રતિબંધને "ગેરબંધારણીય" ગણાવ્યો અને કહ્યું કે તે પ્રથમ સ્થાને લાદવો જોઈતો ન હતો.

7 નવેમ્બર, 1966 ના રોજ પ્રતિબંધ લાદવામાં આવ્યો હતો, જ્યારે સંસદની બહાર એક વિશાળ ગૌહત્યા વિરોધી વિરોધ હિંસક બન્યો હતો, જેના પરિણામે પોલીસ ગોળીબારમાં ઘણા વિરોધીઓના મૃત્યુ થયા હતા. વિરોધનું આયોજન સર્વપક્ષીય ગૌરક્ષા મહાસભા દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં વિવિધ હિન્દુ સંગઠનો અને સંતો સામેલ હતા.

રસપ્રદ વાત એ છે કે, ઈન્દિરા ગાંધીએ પોતે 1977માં તેમના ચૂંટણી પ્રચાર માટે આરએસએસના સમર્થનના બદલામાં પ્રતિબંધ હટાવવાની ઓફર કરી હતી. જોકે, આ પ્રસ્તાવ સ્વીકારવામાં આવ્યો ન હતો. પ્રતિબંધ હટાવવાને એક મહત્વપૂર્ણ ઘટના તરીકે જોવામાં આવે છે, જેના કારણે સરકારી કર્મચારીઓ કોઈપણ ડર વિના RSSના કાર્યક્રમોમાં હાજરી આપી શકે છે.

મૂળ પ્રતિબંધનો હેતુ સરકારી કર્મચારીઓને સાંપ્રદાયિક અથવા રાજકીય કાર્યક્રમોમાં ભાગ લેતા અટકાવીને તેમની નિષ્પક્ષતા અને સમર્પણ જાળવી રાખવાનો હતો. 1925 માં સ્થપાયેલ, RSS એ જમણેરી રાષ્ટ્રવાદી સંગઠન છે જે હિંદુ મૂલ્યો અને સંસ્કૃતિને પ્રોત્સાહન આપે છે.

આ સંગઠન વર્ષોથી વિવાદના કેન્દ્રમાં છે, વિવેચકોએ તેના પર વિભાજનકારી અને બાકાતવાદી વિચારધારાઓને પ્રોત્સાહન આપવાનો આરોપ મૂક્યો છે. પ્રતિબંધ હટાવવાને આરએસએસ અને તેના સહયોગીઓની જીત તરીકે જોવામાં આવે છે, જેમણે લાંબા સમયથી પ્રતિબંધ વિરુદ્ધ અભિયાન ચલાવ્યું હતું. જો કે, ટીકાકારો દલીલ કરે છે કે આ નિર્ણય દેશમાં વધુ ધ્રુવીકરણ કરશે અને ભારતના બિન-સાંપ્રદાયિક તણાવને નબળો પાડશે.