ભારતે આર્મી ચીફ જનરલ વકર-ઉસ-ઝમાનની આગેવાની હેઠળ બાંગ્લાદેશના લશ્કરી નેતૃત્વનો સંપર્ક કર્યો છે અને તાજેતરની અશાંતિ બાદ શાંતિ, કાયદો અને વ્યવસ્થાની ઝડપી પુનઃસ્થાપના માટે વિનંતી કરી છે. વડા પ્રધાન શેખ હસીનાને તાજેતરમાં હટાવ્યા પછી સ્થિતિને સ્થિર કરવા માટે મોદી વહીવટીતંત્રે ટેકો ઓફર કર્યો છે.
તાજેતરની સર્વપક્ષીય બેઠકમાં, વિદેશ પ્રધાન એસ. જયશંકરે શેખ હસીનાની હકાલપટ્ટીમાં પાકિસ્તાનની સંડોવણી અંગેના પ્રશ્નોને સંબોધ્યા હતા. જયશંકરે પાકિસ્તાની રાજદ્વારીઓ દ્વારા શેર કરાયેલ બાંગ્લાદેશી વિપક્ષી વ્યક્તિઓની સોશિયલ મીડિયા છબીઓ તરફ ધ્યાન દોર્યું, જે સૂચવે છે કે પાકિસ્તાનની ભૂમિકાની હદ હજુ તપાસ હેઠળ છે.
શેખ હસીનાને દૂર કર્યા બાદ, મોદી સરકાર બળવાની અસરનું મૂલ્યાંકન કરી રહી છે અને વિરોધીઓ સાથે વાતચીત દ્વારા ઢાકામાં વ્યવસ્થા કેવી રીતે પુનઃસ્થાપિત કરવી તે અંગે વ્યૂહરચના બનાવી રહી છે. હસીનાએ અગાઉ જાન્યુઆરી 2024ની ચૂંટણી લડવાની અનિચ્છા દર્શાવી હતી, અને તેણીની બહાર નીકળવાથી ભારત વધુને વધુ અસ્થિર પડોશી સાથે ઝઝૂમી રહ્યું છે.
શેખ હસીના, જે હવે સંવેદનશીલ સ્થિતિમાં છે, તેમની સાથે મહેમાન તરીકે વ્યવહાર કરવામાં આવી રહ્યો છે, અને તેમનું ભાવિ રોકાણ તેમની પસંદગીઓ દ્વારા નક્કી કરવામાં આવશે.
બાંગ્લાદેશમાં સેના અને કટ્ટરપંથીઓ દ્વારા ઉજવણી કરવામાં આવી હોવા છતાં, દેશ પાકિસ્તાન, માલદીવ્સ અને શ્રીલંકાની જેમ ગંભીર આર્થિક સંકટ અને સંભવિત અસ્થિરતાનો સામનો કરી રહ્યો છે. જો તેમની માંગણીઓ સંતોષવામાં ન આવે તો આ પરિસ્થિતિ કટ્ટરપંથી વિદ્યાર્થી જૂથો તરફથી વધુ અશાંતિને ઉત્તેજિત કરી શકે છે.
ભારત એક પડકારજનક પરિસ્થિતિનો સામનો કરી રહ્યું છે કારણ કે તે શેખ હસીનાને હટાવવાના પરિણામને નેવિગેટ કરે છે, જેમાં કટ્ટરપંથી શાસન તેના પૂર્વી મોરચે સંભવિતપણે જોખમી છે.
મોદી સરકાર બાંગ્લાદેશમાં વચગાળાની સરકારને સ્થિર કરવાના પ્રયાસોને સમર્થન આપશે, પરંતુ પશ્ચિમી વિરોધી હસીના જૂથો સાથેનો તણાવ ભારતની સ્થિતિને જટિલ બનાવી શકે છે. રાજકીય ઉથલપાથલ તેના મોટાભાગના પડોશીઓને અસર કરતી હોવાથી, ભારતે આંતરિક અસંમતિને સંબોધિત કરતી વખતે તેની સુરક્ષા અને ગુપ્તચર પગલાં વધારવું જોઈએ.