સેવન્થ ડે સ્કૂલે આચર્યું 19 કરોડનું કૌભાંડ...

અમદાવાદના શિક્ષણ જગતમાં ખળભળાટ મચાવતી એક મોટી વિગત સામે આવી છે. મણિનગરની જાણીતી સેવન્થ ડે સ્કૂલે રાઈટ ટુ એજ્યુકેશન (RTE) ના નિયમોને નેવે મૂકીને કરોડો રૂપિયાની ફી ખંખેરી હોવાનો ગંભીર ઘટસ્ફોટ થયો છે.

અમદાવાદના મણિનગર વિસ્તારમાં આવેલી 'સેવન્થ ડે સ્કૂલ' અવારનવાર વિવાદોમાં રહેતી હોય છે, પરંતુ આ વખતે શાળા સંચાલકો પર લાગેલો આક્ષેપ અત્યંત ગંભીર છે. આશલોક એજ્યુકેશન ટ્રસ્ટ દ્વારા સંચાલિત આ શાળા પર આરોપ છે કે, તેમણે વર્ષ ૨૦૧૭-૧૮ થી રાઈટ ટુ એજ્યુકેશન (RTE) હેઠળ મળવાપાત્ર ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગના વિદ્યાર્થીઓના પ્રવેશ અટકાવી દીધા છે.

નિયમ મુજબ, ખાનગી શાળાઓએ ૨૫% બેઠકો આર્થિક રીતે નબળા વર્ગના બાળકો માટે અનામત રાખવી પડે છે. જોકે, આ શાળાએ 'માઈનોરિટી સ્ટેટસ' (લઘુમતી સંસ્થા) હોવાનો બચાવ કરીને આ પ્રવેશ આપ્યા નથી. આશ્ચર્યની વાત એ છે કે, પ્રાથમિક વિભાગ માટે શાળા પાસે આવું કોઈ સર્ટિફિકેટ જ નથી.

આંકડાકીય ગેરરીતિ: ૧૯ કરોડની ફી વસૂલી

શિક્ષણ વિભાગની તપાસમાં જે આંકડા બહાર આવ્યા છે તે ચોંકાવનારા છે. શાળાએ અનામત બેઠકો પર ગરીબ બાળકોને પ્રવેશ આપવાને બદલે, તે બેઠકો પર સામાન્ય (Non-RTE) વિદ્યાર્થીઓને પ્રવેશ આપી દીધો હતો.

• વંચિત વિદ્યાર્થીઓ: અંદાજે ૮,૦૦૦ ગરીબ બાળકો મફત શિક્ષણના અધિકારથી વંચિત રહ્યા.

• આર્થિક લાભ: આ બેઠકો પરથી FRC ના નિયમો મુજબ ફી વસૂલીને શાળાએ આશરે ૧૯ કરોડ રૂપિયા એકત્રિત કરી લીધા હોવાનો અંદાજ છે.

શાળાએ પોતાની માઈનોરિટી સ્ટેટસની અરજી અગાઉ નામંજૂર થઈ હોવા છતાં, આ હકીકત છુપાવીને વર્ષો સુધી ગરીબ બાળકોના હક પર તરાપ મારી છે.

DEO ની કડક કાર્યવાહી અને કોર્ટ મેટર

અમદાવાદ સિટી ડીઈઓ (DEO) રોહિત ચૌધરીએ આ મામલે કડક વલણ અખત્યાર કર્યું છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ, "વર્ષ ૨૦૨૧ થી આ મામલો હાઈકોર્ટમાં સ્ટે હેઠળ હોવાથી પ્રવેશ પ્રક્રિયા અટકેલી છે. શાળા સંચાલકો વારંવાર માંગવા છતાં પ્રાથમિક વિભાગનું માઈનોરિટી સર્ટિફિકેટ રજૂ કરી શક્યા નથી. અમે આ તમામ પુરાવાઓ અને આર્થિક ગેરરીતિના આધારો નામદાર હાઈકોર્ટ સમક્ષ રજૂ કરીશું."

શિક્ષણ વિભાગે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો શાળા પાસે સર્ટિફિકેટ ન હોય, તો તેઓ RTE હેઠળ પ્રવેશ ન આપવા માટે કોઈ બચાવ કરી શકે નહીં. હવે આ કેસમાં હાઈકોર્ટનો ચુકાદો નિર્ણાયક સાબિત થશે.

સ્કોલરશિપમાં પણ ઉદાસીનતા

માત્ર RTE જ નહીં, પણ શાળામાં અભ્યાસ કરતા હજારો વિદ્યાર્થીઓના કલ્યાણ બાબતે પણ સંચાલકો ઉદાસીન હોવાનું જણાયું છે. શાળામાં ૧૧,૦૦૦ જેટલા વિદ્યાર્થીઓ હોવા છતાં SC, ST, OBC અને માઈનોરિટી સ્કોલરશિપના ફોર્મ ભરવાની પ્રક્રિયામાં ભારે બેદરકારી જોવા મળી હતી. આ મામલે DEO એ આચાર્યને તાત્કાલિક અસરથી તમામ પાત્રતા ધરાવતા વિદ્યાર્થીઓના ફોર્મ ભરાવવા અને વાલીઓને માહિતગાર કરવા કડક સૂચના આપી છે.

વાલીઓ અને શિક્ષણવિદોમાં રોષ

આ ઘટસ્ફોટ બાદ વાલી મંડળોમાં ભારે રોષ જોવા મળી રહ્યો છે. શિક્ષણવિદોનું કહેવું છે કે, જો કોઈ શાળા આ રીતે ખોટા બહાના હેઠળ ગરીબ બાળકોને શિક્ષણથી વંચિત રાખતી હોય, તો તેની માન્યતા રદ કરવી જોઈએ અને વસૂલવામાં આવેલી વધારાની ફી પર દંડ લાદવો જોઈએ.

સેવન્થ ડે સ્કૂલનો આ વિવાદ માત્ર એક શાળાનો નથી, પરંતુ શિક્ષણના વેપારીકરણ અને નિયમોના ઉલ્લંઘનનું એક મોટું ઉદાહરણ છે. ગરીબ બાળકોના હકના ૧૯ કરોડ રૂપિયા ખંખેરી લેનાર સંચાલકો સામે શિક્ષણ વિભાગ અને કોર્ટ કેવા કડક પગલાં ભરે છે, તેના પર હવે સૌની નજર ટકેલી છે.