ગિરનારની ગોદમાં શિવરાત્રિ મેળાનો મંગલ પ્રારંભ

જૂનાગઢની પવિત્ર ગિરનાર તળેટીમાં આસ્થા અને ભક્તિનો મહાકુંભ શરૂ થઈ ગયો છે. શિવભક્તો માટે વર્ષના સૌથી મોટા ઉત્સવ સમાન મહાશિવરાત્રિનો મેળો આ વર્ષે 'મિની કુંભ'ના સ્વરૂપમાં ભવ્યતા સાથે પ્રારંભ થયો છે, જેમાં ભજન, ભોજન અને ભક્તિનો અનોખો ત્રિવેણી સંગમ રચાયો છે.

આજે ૧૧ ફેબ્રુઆરી (૨૦૨૬)ના શુભ દિને, સૂર્યોદયના પ્રથમ કિરણો સાથે ભવનાથ મહાદેવના પવિત્ર પ્રાંગણમાં ધર્મનો જયઘોષ ગુંજી ઉઠ્યો હતો. જૂનાગઢના સાધુ-સંતો, મહંતો અને વહીવટી તંત્રના ઉચ્ચ અધિકારીઓની ગરિમામય ઉપસ્થિતિમાં મંદિરના શિખર પર ૫૫ કિલોના મજબૂત ધજા દંડ પર વિધિવત્ પૂજા-અર્ચના બાદ ધ્વજારોહણ કરવામાં આવ્યું હતું. 'હર હર મહાદેવ' અને 'જય ગિરનારી'ના ગગનભેદી નાદ સાથે પાંચ દિવસીય મેળાને ખુલ્લો મૂકવામાં આવ્યો છે. આ ધ્વજારોહણ માત્ર પરંપરા નથી, પરંતુ લાખો શ્રદ્ધાળુઓ માટે શિવની ઉપાસનાના પર્વનો સત્તાવાર સંકેત છે.

વહીવટી તંત્રની સંવેદનશીલતા અને ખાસ વ્યવસ્થા

આ વર્ષે મેળાને 'મિની કુંભ'નું સ્વરૂપ આપવામાં આવ્યું હોવાથી માનવ મહેરામણ ઉમટી પડવાની પૂરેપૂરી શક્યતા છે. શ્રદ્ધાળુઓની સુરક્ષા અને ટ્રાફિકના સુચારુ નિયમન માટે વહીવટી તંત્રએ આકરા અને પ્રશંસનીય પગલાં લીધા છે. ભરડાવાવ અને ગિરનાર દરવાજાથી આગળ તમામ પ્રકારના વાહનોના પ્રવેશ પર કડક પ્રતિબંધ લાદવામાં આવ્યો છે.

સૌથી પ્રેરણાદાયી દ્રશ્ય ત્યારે જોવા મળ્યું જ્યારે જૂનાગઢના કલેક્ટર, મનપા કમિશનર અને અન્ય પદાધિકારીઓએ પણ સામાન્ય નાગરિકોની જેમ ભરડાવાવથી પગપાળા ચાલીને ભવનાથ સુધીની યાત્રા કરી હતી. આ પહેલ પાછળનો હેતુ એ છે કે વીઆઈપી કલ્ચરને બાજુ પર મૂકી સામાન્ય ભાવિકોની અગવડતાને સમજી શકાય અને વ્યવસ્થા જળવાઈ રહે.

નાગાસાધુઓનો અલખનો આરાધ અને અન્નક્ષેત્રોનો પ્રારંભ

મેળાનું મુખ્ય આકર્ષણ ગણાતા દિગંબર નાગાસાધુઓએ ધ્વજારોહણ બાદ પોતાની ધૂણીઓ ધખાવી છે. મૃગી કુંડમાં સ્નાન અને શિવ આરાધના માટે જાણીતા આ સંતોએ 'હર હર મહાદેવ'ના નાદ સાથે સાધના શરૂ કરી છે. મેળામાં પધારેલા યાત્રિકો માટે ભોજનની સેવા માટે અનેક મોટા અન્નક્ષેત્રો અને નાના-મોટા ઉતારાઓ ધમધમતા થયા છે. ભલે કોઈ પણ પ્રાંત કે ભાષાનો યાત્રિક હોય, ગિરનારની તળેટીમાં તેને મહાદેવનો પ્રસાદ પ્રેમપૂર્વક પીરસવામાં આવી રહ્યો છે.

લોખંડી પોલીસ બંદોબસ્ત અને આધુનિક સુરક્ષા

જૂનાગઢ પોલીસ દ્વારા મેળામાં કાયદો અને વ્યવસ્થા જાળવવા માટે કોઈ કસર બાકી રાખવામાં આવી નથી. આશરે ૩૫૦૦ જેટલા સુરક્ષાકર્મીઓ મેળાના ખૂણેખૂણા પર નજર રાખી રહ્યા છે:

• અધિકારીઓ: ૧ ASP, ૯ DySP, ૩૮ PI અને ૧૩૫ PSI સતત નિરીક્ષણ કરી રહ્યા છે.

• જવાનો: ૧૫૮૨ પોલીસ જવાન, ૧૨૫ ટ્રાફિક પોલીસ અને SRP ની ૨ કંપનીઓ તહેનાત છે.

• સુરક્ષા કવચ: ૬૦૦ હોમગાર્ડ અને ૬૫૧ GRD જવાનો ભીડના નિયંત્રણમાં મદદ કરી રહ્યા છે.

• ટેકનોલોજી: ૫૭૦ હાઈ રિઝોલ્યુશન સીસીટીવી કેમેરા અને ડ્રોન સર્વેલન્સ દ્વારા ભવનાથ પોલીસ સ્ટેશનના કંટ્રોલ રૂમમાંથી સતત મોનિટરિંગ કરવામાં આવી રહ્યું છે.

સમગ્ર મેળાને ૫ મુખ્ય ઝોનમાં વહેંચવામાં આવ્યો છે: દામોદર કુંડ, રૂપાયતન, ભવનાથ, ગિરનાર અને સિટી ઝોન. આ ઉપરાંત ૪ બોમ્બ સ્ક્વોડ (BDDS), ડોગ સ્ક્વોડ અને ૬ ક્વિક રિસ્પોન્સ ટીમો (QR Team) ગમે તેવી પરિસ્થિતિને પહોંચી વળવા સજ્જ છે.

પ્રથમવાર ૮૦૦ સ્વયંસેવકોની સેવા અને સ્વાસ્થ્ય સુવિધાઓ

આ વર્ષે ભીડને કાબૂમાં લેવા માટે પોલીસની સાથે ખભેખભા મિલાવી ૮૦૦ તાલીમબદ્ધ સ્વયંસેવકો કાર્ય કરી રહ્યા છે. વાહનોના પાર્કિંગ માટેની ક્ષમતા વધારતા અગાઉના ૮ પોઈન્ટથી વધારીને ૨૪ પાર્કિંગ પોઈન્ટ બનાવવામાં આવ્યા છે. યાત્રિકોની સ્વાસ્થ્ય સુરક્ષા માટે ૧૫ મેડિકલ ટીમો અને ૫ સ્થળે ૧૦૮ એમ્બ્યુલન્સ તહેનાત છે. ફાયર બ્રિગેડની ૫ ટીમો અને ૨ ડિઝાસ્ટર રિલીફ ટીમો પણ કોઈપણ આકસ્મિક ઘટના માટે ૨૪ કલાક સ્ટેન્ડબાય રાખવામાં આવી છે.

ભવનાથની તળેટીમાં આસ્થાનો આ મહાસાગર હિલોળા લઈ રહ્યો છે. પ્રશાસનની સજ્જતા અને સાધુ-સંતોના આશીર્વાદ સાથે મહાશિવરાત્રિનો આ મેળો શ્રદ્ધાળુઓ માટે જીવનભરનું સંભારણું બની રહેશે. મહાશિવરાત્રિની એ લોકપ્રિય 'રવેડી' અને મધરાતે મૃગી કુંડના શાહી સ્નાન સાથે આ મેળાનું ભવ્ય સમાપન થશે.