ગુજરાતમાં વર્ગ-1 અને 2 ભરતીના નિયમોમાં મોટો ફેરફાર

વર્ગ-1 અને 2 ભરતીમાં અનુભવની શરત હટાવવાની તૈયારી
રાજ્ય સરકાર વહીવટી ભરતી પ્રક્રિયામાં મહત્વપૂર્ણ સુધારો લાવવાની દિશામાં આગળ વધી રહી છે. સરકારના નવા પ્રસ્તાવ મુજબ વર્ગ-1 અને વર્ગ-2ના વહીવટી અધિકારીઓની સીધી ભરતીમાં વર્ષોનો ફરજિયાત અનુભવ દૂર કરવાની તૈયારી હાથ ધરવામાં આવી છે. આ નિર્ણય અમલમાં આવશે તો રાજ્યના લાખો યુવાનોને સરકારી નોકરી માટે સીધી સ્પર્ધા કરવાની તક મળશે.

સામાન્ય વહીવટ વિભાગ દ્વારા તમામ 27 વિભાગોને પત્ર લખી ભરતી નિયમોમાં સુધારાની દરખાસ્ત કરવા જણાવાયું છે. આ દરખાસ્તો મેળવ્યા બાદ સામાન્ય વહીવટી વિભાગ નવા ભરતી નિયમોની જાહેરાત કરે તેવી શક્યતા છે. GAD દ્વારા GPSCને આ બાબતે માહિતગાર કરવામાં આવ્યું છે. પત્રમાં ભરતી સંસ્થાઓ પરનું ભારણ ઘટાડવું, નિયમિત ભરતી પ્રક્રિયા યોજવી અને લાંબા સમયથી ખાલી રહેલી જગ્યાઓ ઝડપથી ભરવી જેવા તર્ક રજૂ કરવામાં આવ્યા હોવાનું જાણવા મળ્યું છે.

વર્ગ-1 માટે 5 વર્ષ અને વર્ગ-2 માટે 3 વર્ષનો અનુભવ જરૂરી
ગુજરાતમાં હાલ વર્ગ-1 માટે 5 વર્ષ અને વર્ગ-2 માટે 3 વર્ષનો અનુભવ જરૂરી છે. તેથી આ જોગવાઈ રદ કરીને કોઈપણ સ્નાતક ઉમેદવારને પરીક્ષા આપવાની તક મળે તે દિશામાં પ્રક્રિયા શરૂ કરવામાં આવી છે. આ ઉપરાંત GPSC દ્વારા લેવામાં આવતી સંયુક્ત સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષામાં બંને સંવર્ગોની ભરતીનો સમાવેશ કરવાનો પણ પ્રસ્તાવ છે.

સ્નાતક ઉમેદવારો માટે વધશે તક
હાલના નિયમો મુજબ વર્ગ-1ની ભરતી માટે પાંચ વર્ષ અને વર્ગ-2ની ભરતી માટે ત્રણ વર્ષનો અનુભવ જરૂરી હોય છે. આ જોગવાઈના કારણે અનેક સ્નાતક ઉમેદવારો અરજી કરી શકતા નહોતા. હવે સરકાર અનુભવની શરત દૂર કરવાની વિચારણા કરી રહી છે. જેના કારણે કોઈપણ માન્ય યુનિવર્સિટીમાં સ્નાતક થયેલો ઉમેદવાર ભરતી પરીક્ષામાં ભાગ લઈ શકશે.

GPSC દ્વારા સંયુક્ત સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાનો વિચાર
સરકાર ભરતી પ્રક્રિયાને વધુ સરળ અને પારદર્શક બનાવવા માંગે છે. આ દિશામાં ગુજરાત જાહેર સેવા આયોગ (GPSC) દ્વારા સંયુક્ત સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષા યોજવાનો પ્રસ્તાવ ચર્ચામાં છે. આ પ્રસ્તાવ અમલમાં આવશે તો વિવિધ વિભાગોની ભરતી એક જ પરીક્ષા દ્વારા પૂર્ણ થઈ શકશે અને સ્નાતક ઉમેદવારોને સરળતા રહેશે.

ખાલી જગ્યાઓ ઝડપથી ભરવાનો પ્રયાસ
રાજ્યના અનેક વિભાગોમાં લાંબા સમયથી અધિકારીઓની જગ્યાઓ ખાલી હોવાથી વહીવટી કામગીરી પર અસર પડી રહી છે. આ પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખી સરકાર ભરતી પ્રક્રિયાને ઝડપી અને અસરકારક બનાવવા માંગે છે. અનુભવની શરત દૂર કરવાથી ઉમેદવારોની સંખ્યા વધશે અને ખાલી જગ્યાઓ સમયસર ભરવામાં સરળતા રહેશે.

વિભાગો પાસેથી સૂચનો માંગવામાં આવ્યા
સામાન્ય વહીવટ વિભાગ (GAD) દ્વારા તમામ સરકારી વિભાગોને ભરતીના નિયમોમાં સૂચિત ફેરફારો અંગે અભિપ્રાય અને સૂચનો મોકલવા માટે પત્ર પાઠવવામાં આવ્યો છે. વિભાગોના સૂચનો મળ્યા બાદ અંતિમ નિર્ણય લેવામાં આવશે અને ત્યારબાદ નવા ભરતી નિયમોની સત્તાવાર જાહેરાત થઈ શકે છે.

યુવાનો માટે બની શકે ઐતિહાસિક નિર્ણય
સરકાર આ પ્રસ્તાવને મંજૂરી આપશે તો સરકારી નોકરીની તૈયારી કરતા યુવાનો માટે આ એક મોટી તક સાબિત થશે. અનુભવના અભાવે ભરતીથી વંચિત રહેતા ઉમેદવારોને હવે સીધા સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષામાં પોતાની પ્રતિભા સાબિત કરવાની તક મળશે. ભરતી પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા અને પ્રતિભાને પ્રાધાન્ય આપવાના દિશામાં આ મહત્વપૂર્ણ પગલું માનવામાં આવી રહ્યું છે.

અનુભવના નિયમની જોગવાઈ રદ કરવા બાબતે સ્પષ્ટતા જરૂરી
કેટલાંક નિષ્ણાંતોએ આ નિર્ણય અંગે સવાલો ઉઠાવ્યા છે. નિષ્ણાંતોનું કહેવું છે કે, પ્રથમ નજરે આ નિર્ણય ડિગ્રીધારક યુવાનો માટે લાભદાયી જણાય છે. પરંતુ અગાઉ અનુભવને જરૂરી ગણવામાં આવતો હતો. હવે તે શા માટે દૂર કરવામાં આવી રહ્યો છે તેની સરકાર અને GPSCએ સ્પષ્ટતા કરવી જોઈએ.

નિષ્ણાંતોએ ઉમેર્યુ કે, ભરતી અને પરીક્ષાઓ સમયસર લેવામાં નિષ્ફળ રહેલા તંત્રએ ભરતી પ્રક્રિયામાં સુધારો કરવાના બદલે અનુભવનો નિયમ જ દૂર કરવાનો માર્ગ પસંદ કર્યો છે. વર્ગ-1 અને વર્ગ-2 જેવા જવાબદારીભર્યા પદો પર અનુભવ વગરની ભરતી પાછળનું કારણ જાહેર થવું જોઈએ.