શેરબજારના નફા પર ટેક્સ બંધ થશે? નાણામંત્રીના નિવેદનથી રોકાણકારોમાં ચર્ચા તેજ

Share Market LTCG Tax: શેરબજારમાં રોકાણ કરતા લોકો માટે LTCG ટેક્સ ફરી ચર્ચાનો વિષય બન્યો છે. કેન્દ્રીય નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે આ મુદ્દે હિતધારકોના મંતવ્યો સાંભળવાની તૈયારી દર્શાવી છે. બીજી તરફ, SBI રિસર્ચે ઇક્વિટી રોકાણ પર લોંગ ટર્મ કેપિટલ ગેઇન (LTCG) ટેક્સ નાબૂદ કરવાની ભલામણ કરી છે. જોકે, ટેક્સ નાબૂદ કરવાનો કોઈ અંતિમ નિર્ણય જાહેર થયો નથી. હાલમાં શેરબજારના નફા પર કેટલો ટેક્સ લાગે છે? ₹4 લાખના નફા પર કેટલી કર જવાબદારી બને છે? જાણો LTCG ટેક્સ, STCG ટેક્સ અને ટેક્સ બચત સંબંધિત સાત મહત્ત્વની બાબતો.

1. શું LTCG ટેક્સ નાબૂદ થશે?

SBI રિસર્ચના EcoRap રિપોર્ટમાં ઇક્વિટી રોકાણ પર LTCG ટેક્સ દૂર કરવા અને લાંબા ગાળાના રોકાણ માટે હોલ્ડિંગ પિરિયડ બે વર્ષથી વધારીને ત્રણ વર્ષ કરવાની ભલામણ કરવામાં આવી છે. આ સૂચનનો હેતુ લાંબા ગાળાના રોકાણને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે. જોકે, રોકાણકારોએ સત્તાવાર જાહેરાત ન થાય ત્યાં સુધી વર્તમાન ટેક્સ નિયમોનું પાલન કરવું જોઈએ.

2. LTCG અને STCG ટેક્સના દર કેટલા છે?

પાત્ર લિસ્ટેડ ઇક્વિટી શેર અને ઇક્વિટી મ્યુચ્યુઅલ ફંડ માટે સામાન્ય રીતે નીચેના દર લાગુ પડે છે:

• LTCG ટેક્સ: 12 મહિનાથી વધુ સમય સુધી રાખેલા પાત્ર રોકાણના લાંબા ગાળાના મૂડી લાભ પર વાર્ષિક ₹1.25 લાખની મુક્તિ બાદ વધારાની રકમ પર 12.5% ટેક્સ.

• STCG ટેક્સ: 12 મહિના કે તેનાથી ઓછા સમય સુધી રાખેલા પાત્ર રોકાણના ટૂંકા ગાળાના મૂડી લાભ પર 20% ટેક્સ.

લાગુ સેસ અને સરચાર્જ વધારાના હોઈ શકે છે.

3. ₹4 લાખના નફા પર કેટલો ટેક્સ?

જો એક નાણાકીય વર્ષમાં પાત્ર ઇક્વિટી રોકાણમાંથી ₹4 લાખનો LTCG થાય, તો ગણતરી આ પ્રમાણે છે:

• કુલ નફો: ₹4,00,000

• કરમુક્ત મર્યાદા: ₹1,25,000

• કરપાત્ર નફો: ₹2,75,000

• 12.5% ટેક્સ: ₹34,375

આ ગણતરીમાં સેસ અને સરચાર્જ સામેલ નથી. વાસ્તવિક કર જવાબદારી વ્યક્તિગત પરિસ્થિતિ અને લાગુ નિયમો પ્રમાણે બદલાઈ શકે છે.

4. નવી કર વ્યવસ્થામાં ₹12 લાખ સુધીની આવક કરમુક્ત છે?

નવી કર વ્યવસ્થામાં મળતી કર રાહતથી શેરબજારના તમામ નફા આપમેળે કરમુક્ત થતા નથી. ખાસ દરે કરપાત્ર LTCG અને STCG માટે અલગ નિયમો લાગુ પડે છે. પાત્ર વ્યક્તિને કેટલીક પરિસ્થિતિમાં મૂળભૂત કરમુક્ત મર્યાદાનો લાભ મળી શકે છે.

5. SIP રોકાણકારોએ કઈ બાબત ધ્યાનમાં રાખવી?

SIPમાં દર મહિને ખરીદેલા મ્યુચ્યુઅલ ફંડ યુનિટની તારીખ અલગ હોય છે. તેથી વેચાણ સમયે દરેક યુનિટનો હોલ્ડિંગ પિરિયડ તપાસવો જરૂરી છે. તેના આધારે LTCG અથવા STCG ટેક્સ નક્કી થઈ શકે છે.

6. શેરબજારની ખોટથી ટેક્સ ઘટી શકે?

લાગુ નિયમો મુજબ ટૂંકા ગાળાની મૂડી ખોટને ટૂંકા અને લાંબા ગાળાના મૂડી લાભ સામે સરભર કરી શકાય છે. લાંબા ગાળાની મૂડી ખોટ માત્ર લાંબા ગાળાના મૂડી લાભ સામે સરભર થાય છે. પાત્ર ખોટને સમયસર આવકવેરા રિટર્ન ભરવા સહિતની શરતોને આધીન રહીને આઠ વર્ષ સુધી આગળ લઈ જઈ શકાય છે.

7. STT અને અન્ય ખર્ચ પણ ગણો

શેરબજારમાં રોકાણ કરતી વખતે STT, બ્રોકરેજ અને મ્યુચ્યુઅલ ફંડના એક્ઝિટ લોડ જેવા ખર્ચને પણ ધ્યાનમાં લેવા જોઈએ. નોંધપાત્ર મૂડી લાભ થાય તો એડવાન્સ ટેક્સની જવાબદારી પણ ઊભી થઈ શકે છે.

રોકાણકારો માટે સલાહ: LTCG ટેક્સમાં સંભવિત રાહતની આશામાં ઉતાવળે શેર ખરીદવા કે વેચવા નહીં. રોકાણના લક્ષ્યો, જોખમ અને લાગુ ટેક્સ નિયમોને ધ્યાનમાં રાખીને નિર્ણય લો.