Rupees All Time Low Against Dollar: વૈશ્વિક રાજકીય અસ્થિરતા અને ક્રૂડ તેલના ભાવમાં ભડકાને કારણે ભારતીય રૂપિયા પરનું દબાણ સતત વધી રહ્યું છે. 12 મેના રોજ તેલ અને સોનાના વધતા ભાવની અસર ચલણ બજાર પર જોવા મળી હતી, જેના પરિણામે રૂપિયો ડોલર સામે 95.50 ના અત્યાર સુધીના સૌથી નીચલા સ્તરે ગબડ્યો છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે વધતા તણાવ અને પીએમ મોદીના તાજેતરના નિવેદને રોકાણકારોની ચિંતામાં વધારો કર્યો છે.
વૈશ્વિક તણાવ અને ટ્રમ્પના નિવેદનની અસર ચલણ બજારમાં આ મોટા ઘટાડા પાછળ અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનું આક્રમક વલણ મુખ્ય કારણ માનવામાં આવે છે. ટ્રમ્પ દ્વારા ઈરાનના શાંતિ પ્રસ્તાવને નકારી કાઢવામાં આવ્યો છે અને ત્યારબાદ આપવામાં આવેલી પ્રતિક્રિયાએ બજારમાં ભયનો માહોલ પેદા કર્યો છે. નિષ્ણાતોના મતે, વોશિંગ્ટન અને તેહરાન વચ્ચે યુદ્ધવિરામની શક્યતા નહિવત જણાતા હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) માં તેલનો પુરવઠો લાંબા સમય સુધી ખોરવાઈ શકે છે. આ ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવને કારણે બ્રેન્ટ ક્રૂડ તેલના ભાવ પ્રતિ બેરલ $105 ને પાર કરી ગયા છે.
ભારત માટે વધતી મુશ્કેલીઓ ભારત તેની જરૂરિયાતનું લગભગ 85% ક્રૂડ ઓઇલ આયાત કરે છે. જ્યારે પણ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં તેલના ભાવ વધે છે, ત્યારે ભારતનું આયાત બિલ વધે છે અને રૂપિયા પર દબાણ આવે છે. જેપી મોર્ગનના તાજેતરના અહેવાલ મુજબ, 2026 સુધી તેલના ભાવ $100 ની આસપાસ રહેવાની સંભાવના છે, જે ભારત માટે ચિંતાજનક છે. સાઉદી અરામકોના સીઈઓ અમીન નાસેરે પણ ચેતવણી આપી છે કે તેલ નિકાસમાં વિક્ષેપને કારણે બજારમાં સ્થિરતા આવતા 2027 સુધીનો સમય લાગી શકે છે, જેનાથી દર અઠવાડિયે અંદાજે 100 મિલિયન બેરલ તેલનું નુકસાન થવાની ભીતિ છે.
સોના અને ઇંધણ અંગે પીએમ મોદીની વિનંતી દેશની આર્થિક સ્થિતિ અને વિદેશી મુદ્રા ભંડારને બચાવવા માટે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ જનતાને ઇંધણના વપરાશમાં ઘટાડો કરવા અને સોનાની ખરીદીમાં સંયમ રાખવાની અપીલ કરી છે. જોકે, આ વિનંતી બાદ રોકાણકારોમાં એવી ભાવના જાગી છે કે સ્થિતિ વધુ ગંભીર બની શકે છે, જેના કારણે સોના સાથે જોડાયેલા ડોલરમાં તેજી જોવા મળી હતી અને રૂપિયો વધુ નબળો પડ્યો હતો. ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) એ બજારમાં હસ્તક્ષેપ કર્યો હોવા છતાં રૂપિયાનો ઘટાડો અટકવાનું નામ નથી લઈ રહ્યો.
આંકડાકીય વિગતો અને બજારની સ્થિતિ સોમવારે રૂપિયો ડોલર સામે 19 પૈસા ઘટીને 95.50 ના સ્તરે ખુલ્યો હતો. અગાઉના સત્રમાં તે 95.31 પર બંધ થયો હતો. ગયા અઠવાડિયે પણ રૂપિયાએ 95.43 ની નીચી સપાટી બનાવી હતી, પરંતુ આજનો ઘટાડો ઐતિહાસિક રહ્યો છે.
શેરબજાર પર જોવા મળી સીધી અસર રૂપિયાના આ કડાકાની સીધી અસર શેરબજાર પર પણ જોવા મળી હતી. સેન્સેક્સ 830 પોઈન્ટના ઘટાડા સાથે 75,188 પર બંધ રહ્યો. નિફ્ટી 230 પોઈન્ટ ગબડીને 23,580 ની સપાટીએ પહોંચ્યો. બેંક નિફ્ટી 560 પોઈન્ટનો નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળ્યો. આમ, તેલના વધતા ભાવ અને ડોલરની મજબૂતી વચ્ચે ભારતીય અર્થતંત્ર સામે ટૂંકા ગાળામાં મોટા પડકારો ઉભા થયા છે. રોકાણકારો હવે વૈશ્વિક રાજકીય ગતિવિધિઓ અને આરબીઆઈના આગામી કદમ પર મીટ માંડીને બેઠા છે.

ક્રૂડ તેલ અને વૈશ્વિક તણાવની સીધી અસર

May 12, 2026 | 14:11 IST