SEBI મેહુલ ચોક્સીના બેંક ખાતા અને રોકાણો ફ્રીઝ કર્યા

સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ ઓફ ઈન્ડિયા (સેબી) એ 2.1 કરોડ રૂપિયા વસૂલવા માટે ફરાર ઉદ્યોગપતિ મેહુલ ચોક્સીના બેંક ખાતા, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ અને શેર જપ્ત કરવાનો આદેશ આપ્યો છે. આ રકમ ગીતાંજલિ જેમ્સના શેરમાં ઇનસાઇડર ટ્રેડિંગ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરવા બદલ તેમના પર લાદવામાં આવેલા દંડ સાથે સંબંધિત છે. ગીતાંજલિ જેમ્સના ચેરમેન અને મેનેજિંગ ડિરેક્ટર રહેલા ચોક્સી પર તેમના સહયોગી રાકેશ ગિરધરલાલ ગજેરા સાથે અપ્રકાશિત ભાવ-સંવેદનશીલ માહિતી (UPSI) શેર કરવાનો આરોપ છે. 

આ માહિતીના આધારે, ગજેરાએ ડિસેમ્બર 2017 માં કંપનીમાં તેમનો સંપૂર્ણ 5.75 ટકા હિસ્સો વેચી દીધો. કંપની સંબંધિત છેતરપિંડીની પ્રવૃત્તિઓની વિગતો જાહેર થાય તે પહેલાં નુકસાન ટાળવા માટે ગજેરાએ આ પગલું ભર્યું. આ માટે, જાન્યુઆરી 2022 માં, સેબીએ ચોક્સી પર 1.5 કરોડ રૂપિયાનો દંડ લાદ્યો અને તેમના પર આખા વર્ષ માટે વેપાર કરવા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો.

જોકે, ચોક્સીએ આ દંડ ભર્યો ન હતો. આ કારણે, સેબીએ 15 મે, 2025 ના રોજ ડિમાન્ડ નોટિસ જારી કરવી પડી હતી, પરંતુ 15 દિવસમાં જવાબ ન મળવાને કારણે, તેની મિલકતો જપ્ત કરવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો છે. ચોક્સી પર કુલ બાકી રકમ હવે 2.1 કરોડ રૂપિયા છે, જેમાં 60 લાખ રૂપિયાનું વ્યાજ શામેલ છે. 4 જૂનના રોજ જારી કરાયેલી તેની નોટિસમાં, સેબીએ તમામ બેંકો, CDSL અને NSDL જેવી ડિપોઝિટરીઝ અને મ્યુચ્યુઅલ ફંડ હાઉસને ચોક્સીના ખાતા ફ્રીઝ કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો છે.

સેબીના નિર્દેશને અનુસરીને, ચોક્સીના ખાતામાંથી પૈસા ઉપાડી શકાતા નથી. જોકે, હજુ પણ ક્રેડિટની મંજૂરી છે. બજાર નિયમનકારે બેંકોને તેના નામે રહેલા તમામ લોકર્સ જપ્ત કરવાનો પણ નિર્દેશ આપ્યો છે. બજાર નિયમનકારે કહ્યું કે કાર્યવાહી જરૂરી છે કારણ કે એવી પ્રબળ સંભાવના છે કે ચોક્સી તેની સંપત્તિઓને અન્યત્ર ખસેડવાનો અથવા છુપાવવાનો પ્રયાસ કરી શકે છે, જે વસૂલાત પ્રક્રિયામાં વિલંબ અથવા અવરોધ લાવી શકે છે. નીરવ મોદીના કાકા ચોક્સી, ૧૪,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાથી વધુના પંજાબ નેશનલ બેંક (PNB) છેતરપિંડી કેસના સંદર્ભમાં કાનૂની કાર્યવાહીનો સામનો કરી રહ્યા છે.

કૌભાંડ પ્રકાશમાં આવ્યા બાદ ચોક્સી અને મોદી બંને ૨૦૧૮ની શરૂઆતમાં ભારતમાંથી વિદેશ ભાગી ગયા હતા. ચોક્સી ૨૦૧૮ થી એન્ટિગુઆમાં રહેતો હતો પરંતુ ભારતીય અધિકારીઓએ તેના પ્રત્યાર્પણની વિનંતી કર્યા બાદ આ વર્ષે એપ્રિલમાં બેલ્જિયમમાં તેની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી. તે સારવાર માટે બેલ્જિયમમાં હોવાનું કહેવાય છે. દરમિયાન, ૨૦૧૯ માં સ્કોટલેન્ડ યાર્ડ દ્વારા ધરપકડ કરવામાં આવ્યા બાદ નીરવ મોદી યુકેની જેલમાં બંધ છે.