QS એશિયા યુનિવર્સિટી રેન્કિંગમાં ભારતે સતત બીજા વર્ષે ચીનને છોડ્યુ પાછળ

ભારતે સતત બીજા વર્ષે QS એશિયા યુનિવર્સિટી રેન્કિંગ 2025માં ચીનને પાછળ છોડી દીધું છે, જે દેશના ઉચ્ચ શિક્ષણમાં ઝડપી સુધારો દર્શાવે છે. આ યાદીમાં ભારતની 193 ઉચ્ચ શૈક્ષણિક સંસ્થાઓનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. દેશમાં યુનિવર્સિટીના પ્રતિનિધિત્વમાં સૌથી વધુ વધારો જોવા મળ્યો છે. આ યાદીમાં 21 નવી એન્ટ્રીઓ પણ ઉમેરવામાં આવી છે. વૈશ્વિક ઉચ્ચ શિક્ષણ વિશ્લેષક ક્વાક્વેરેલી સાયમન્ડ્સ દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલી એશિયાની શ્રેષ્ઠ યુનિવર્સિટીઓની તાજેતરની વાર્ષિક યાદી અનુસાર, 135 યુનિવર્સિટીઓ સાથે ચીન અને જાપાન અનુક્રમે 115 યુનિવર્સિટીઓ સાથે બીજા અને ત્રીજા સ્થાને છે.

ભારતે 2024ની QS રેન્કિંગમાં 148 યુનિવર્સિટી સાથે ચીનને પાછળ છોડી દીધું હતું. ગયા વર્ષે ચીનની માત્ર 133 શૈક્ષણિક સંસ્થાઓને આ યાદીમાં સામેલ કરવામાં આવી હતી. 2025ની આવૃત્તિમાં એશિયામાં 25 ઉચ્ચ શિક્ષણ પ્રણાલીઓમાં 984 યુનિવર્સિટીઓ છે. જે ગયા વર્ષ કરતા 127 વધુ છે. એશિયાની ટોચની 100 સંસ્થાઓમાં લગભગ સાત ભારતીય યુનિવર્સિટીઓનો સમાવેશ થાય છે. IIT દિલ્હી (IITD) ટોચના સ્થાને રહ્યું, ત્યારબાદ IIT બોમ્બે બીજા સ્થાને સરકી ગયું.અન્ય નામોમાં દિલ્હી યુનિવર્સિટી, IISc બેંગ્લોર, IIT મદ્રાસ, IIT ખડગપુર અને IIT કાનપુરનો સમાવેશ થાય છે.

QS ના CEO, જેસિકા ટર્નરે એક નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે, "ભારતની શૈક્ષણિક કુશળતા તેના સંશોધન આઉટપુટ અને ઉચ્ચ સંખ્યામાં પીએચડી-પ્રશિક્ષિત ફેકલ્ટીમાં પ્રતિબિંબિત થાય છે જેઓ પ્રાદેશિક અને વૈશ્વિક સ્તરે બેન્ચમાર્ક સેટ કરતી વખતે તેની યુનિવર્સિટીઓની આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિષ્ઠામાં વધારો કરે છે." ભારતીય યુનિવર્સિટીઓએ શૈક્ષણિક પ્રતિષ્ઠામાં 75 ટકા ગુણ મેળવ્યા છે, જ્યારે નોકરીદાતાની પ્રતિષ્ઠામાં તે 73 ટકા છે.

અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે સંશોધન ઉત્પાદકતા એ ભારતીય યુનિવર્સિટીઓની મુખ્ય તાકાત છે. 'ફેકલ્ટી ઓન પેપર્સ'માં એશિયાની ટોચની પાંચ યુનિવર્સિટીમાંથી ચાર ભારતીય છે, જ્યારે અન્ના યુનિવર્સિટી બીજા સ્થાને છે. વધુમાં, ભારતીય યુનિવર્સિટીઓએ પણ ઉચ્ચ સ્તરની સ્ટાફ કુશળતા દર્શાવી હતી, જેમાં આઠ યુનિવર્સિટીઓ 'પીએચડી ધરાવતા કર્મચારીઓ'માં બીજા ક્રમે છે. જો કે, આંતરરાષ્ટ્રીયકરણ સૂચકાંકો 'આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓ'માં દેશ સારો દેખાવ કરી શક્યો નથી. એમિટી યુનિવર્સિટી આ યાદીમાં 87મા ક્રમે હતી, જ્યારે અન્ય કોઈ ભારતીય સંસ્થા ટોપ 100માં સ્થાન મેળવી શકી નથી.