અઢી લાખ લોકોને નાગરિકતાની રાહનો અંત? CAA પર શુભેન્દુ અધિકારીની 31 ડિસેમ્બરની મોટી ડેડલાઇન

Suvendu Adhikari West Bengal CAA Announcement: પશ્ચિમ બંગાળમાં નાગરિકતા સુધારા કાયદા (CAA)ને લઈને રાજકીય અને વહીવટી હલચલ તેજ બની છે. મુખ્યમંત્રી શુભેન્દુ અધિકારીએ જાહેરાત કરી છે કે રાજ્યમાં CAA હેઠળ નાગરિકતા માટે આવેલી તમામ પાત્ર અરજીઓની પ્રક્રિયા 31 ડિસેમ્બર, 2026 સુધીમાં પૂર્ણ કરવાનો લક્ષ્યાંક રાખવામાં આવ્યો છે. તેમના જણાવ્યા અનુસાર, નાદિયા અને ઉત્તર 24 પરગણા જિલ્લામાં આશરે 2.5 લાખ અરજીઓ પેન્ડિંગ છે. આ જાહેરાતને કારણે બાંગ્લાદેશથી સ્થળાંતર કરીને આવેલા લોકો અને ખાસ કરીને મતુઆ સમુદાયમાં નાગરિકતાના મુદ્દે નવી આશા જાગી છે.

CAAની અઢી લાખ અરજીઓ પેન્ડિંગ, 31 ડિસેમ્બર સુધી પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવાનો લક્ષ્યાંક
શુક્રવારે નાદિયા જિલ્લાના અરંગહાટામાં કાલી પૂજા પંડાલના ઉદ્ઘાટન પ્રસંગે મુખ્યમંત્રી શુભેન્દુ અધિકારીએ CAAની પેન્ડિંગ અરજીઓનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું હતું કે નાદિયા અને ઉત્તર 24 પરગણા જિલ્લામાં આશરે અઢી લાખ અરજીઓ નાગરિકતા પ્રક્રિયા માટે બાકી છે. બંને જિલ્લાઓ બાંગ્લાદેશની સરહદ નજીક આવેલા હોવાથી અહીં બાંગ્લાદેશથી સ્થળાંતર કરીને આવેલા લોકોની નોંધપાત્ર વસ્તી છે. શુભેન્દુ અધિકારીએ ખાતરી આપી હતી કે CAA હેઠળ તમામ પાત્ર અરજીઓનો નિકાલ 31 ડિસેમ્બર સુધીમાં કરવામાં આવશે અને પાત્ર અરજદારોને નાગરિકતા પ્રમાણપત્ર આપવાની પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવશે. જોકે, આ સમયમર્યાદા સરકાર દ્વારા જાહેર કરાયેલો લક્ષ્યાંક છે. દરેક અરજીની ચકાસણી અને કાયદાકીય પાત્રતા નક્કી થયા બાદ જ નાગરિકતા પ્રમાણપત્ર આપવામાં આવશે.

અગાઉની TMC સરકાર પર શુભેન્દુ અધિકારીના ગંભીર આરોપ
મુખ્યમંત્રી શુભેન્દુ અધિકારીએ CAAની પ્રક્રિયામાં વિલંબ માટે અગાઉની તૃણમૂલ કોંગ્રેસ (TMC) સરકારને જવાબદાર ઠેરવી હતી. તેમનો આરોપ છે કે અગાઉની સરકારે કાયદાના અમલીકરણ માટે જરૂરી સહયોગ આપ્યો નહોતો, જેના કારણે મોટી સંખ્યામાં અરજીઓ પેન્ડિંગ રહી ગઈ. શુભેન્દુ અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે તેમની સરકાર હવે આ અરજીઓનો ઝડપથી નિકાલ લાવવા માટે વહીવટી સ્તરે પગલાં લઈ રહી છે. તેમના જણાવ્યા અનુસાર, જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટ્સને ગૃહ વિભાગ દ્વારા તાલીમ આપવામાં આવી છે, જ્યારે સબ-ડિવિઝનલ ઓફિસર્સ (SDO) અરજીઓની ચકાસણી અને સુનાવણીની પ્રક્રિયા પર દેખરેખ રાખશે. આ મુદ્દો પશ્ચિમ બંગાળના રાજકારણમાં પણ મહત્વ ધરાવે છે. ખાસ કરીને મતુઆ સમુદાયના અનેક પરિવારો લાંબા સમયથી નાગરિકતાના કાયદાકીય દરજ્જાની રાહ જોઈ રહ્યા છે. તેથી CAAની અરજીઓનો નિકાલ અને નાગરિકતા પ્રમાણપત્ર આપવાનો મુદ્દો રાજ્યમાં રાજકીય ચર્ચાના કેન્દ્રમાં છે.

CAA કાયદો શું છે? કોને મળી શકે ભારતીય નાગરિકતા?
નાગરિકતા સુધારા કાયદો એટલે કે Citizenship Amendment Act (CAA) ડિસેમ્બર 2019માં સંસદ દ્વારા પસાર કરવામાં આવ્યો હતો. આ કાયદા હેઠળ પાકિસ્તાન, બાંગ્લાદેશ અને અફઘાનિસ્તાનમાંથી 31 ડિસેમ્બર, 2014ના રોજ અથવા તે પહેલાં ભારતમાં આવેલા હિન્દુ, શીખ, બૌદ્ધ, જૈન, પારસી અને ખ્રિસ્તી સમુદાયના પાત્ર લોકોને ભારતીય નાગરિકતા મેળવવાનો માર્ગ આપવામાં આવ્યો છે. કાયદામાં નિર્ધારિત અન્ય શરતો અને પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવી પણ જરૂરી છે. કેન્દ્ર સરકારે માર્ચ 2024માં CAAના નિયમો જાહેર કર્યા હતા, ત્યારબાદ નાગરિકતા માટેની અરજી અને પ્રમાણપત્ર આપવાની પ્રક્રિયા શરૂ થઈ હતી. હવે પશ્ચિમ બંગાળ સરકારે રાજ્યમાં બાકી રહેલી અરજીઓના નિકાલ માટે 31 ડિસેમ્બર સુધીની સમયમર્યાદા જાહેર કરી છે.

હવે 2.5 લાખ અરજદારોની નજર સરકારની કાર્યવાહી પર
શુભેન્દુ અધિકારીની જાહેરાત બાદ હવે સૌથી મોટો સવાલ એ છે કે આશરે અઢી લાખ પેન્ડિંગ અરજીઓની ચકાસણી અને સુનાવણીની પ્રક્રિયા નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં કેવી રીતે પૂર્ણ થશે. જિલ્લા વહીવટીતંત્ર અને સંબંધિત અધિકારીઓની કામગીરી આ સમગ્ર પ્રક્રિયામાં મહત્વની રહેશે. એક તરફ સરકાર 31 ડિસેમ્બર સુધીમાં પાત્ર અરજીઓનો નિકાલ કરવાનો લક્ષ્યાંક ધરાવે છે, તો બીજી તરફ અરજદારો માટે નાગરિકતા પ્રમાણપત્ર મેળવવાની રાહ હવે નિર્ણાયક તબક્કામાં પહોંચી છે. આવનારા સમયમાં CAAની પ્રક્રિયા કેટલી ઝડપથી આગળ વધે છે અને કેટલા પાત્ર અરજદારોને પ્રમાણપત્ર મળે છે તેના પર સૌની નજર રહેશે.