આધાર કાર્ડની ફોટોકોપીની જરૂરિયાત સાવ ખતમ

ભારતીય વિશિષ્ટ ઓળખ અધિકારી (UIDAI) દ્વારા આધાર કાર્ડના વેરિફિકેશનમાં ક્રાંતિકારી ફેરફારની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. હવે હોટલમાં રહેવા, ઇવેન્ટમાં જવા કે અન્ય કોઈપણ સ્થળે આધાર કાર્ડની ફોટોકોપી આપવાની જરૂર રહેશે નહીં. આ જૂની પ્રથાને સંપૂર્ણપણે બંધ કરીને ડિજિટલ વેરિફિકેશનની નવી વ્યવસ્થા લાગુ કરવામાં આવશે, જેમાં QR કોડ સ્કેનિંગ અને મોબાઈલ એપનો ઉપયોગ થશે.   આ નવા નિયમો ટૂંક સમયમાં અમલમાં આવશે, જે આધાર ડેટાની સુરક્ષા અને ગોપનીયતા વધારશે.UIDAIના CEO ભુવનેશ કુમારે જણાવ્યું કે, "આ નવા નિયમોને અમારી તરફથી મંજૂરી મળી ગઈ છે અને તેને ટૂંકમાં જાહેર કરવામાં આવશે. આનો મુખ્ય ઉદ્દેશ કાગળ આધારિત વેરિફિકેશનને રોકવાનો છે, જે વર્તમાન આધાર અધિનિયમનું ઉલ્લંઘન છે અને ડેટા લીકનું જોખમ વધારે છે." હોટલ, OYO જેવા પ્લેટફોર્મ, ઇવેન્ટ ઓર્ગેનાઈઝર્સ, એરપોર્ટ કાઉન્ટર્સ અને અન્ય ખાનગી સંસ્થાઓને આધાર વેરિફિકેશન માટે UIDAIમાં 'ઑફલાઈન વેરિફિકેશન સીકિંગ એન્ટિટી (OVSE)' તરીકે નોંધણી કરાવવી પડશે.   આ નોંધણી પછી તેઓને API (એપ્લિકેશન પ્રોગ્રામિંગ ઈન્ટરફેસ) આપવામાં આવશે, જેમાંથી તેઓ તેમના સોફ્ટવેરમાં આ વ્યવસ્થા ઈન્ટિગ્રેટ કરી શકશે.નવી વ્યવસ્થા કેવી કામ કરશે?

• QR કોડ વેરિફિકેશન: આધાર કાર્ડ પરના QR કોડને સ્કેન કરીને તાત્કાલિક વેરિફિકેશન થશે. આમાં માત્ર જરૂરી માહિતી જ શેર થશે, જેમ કે નામ અને આઈડેન્ટિટી કન્ફર્મેશન.
• એપ-ટુ-એપ વેરિફિકેશન: UIDAI એક નવી મોબાઈલ એપ લોન્ચ કરી રહ્યું છે, જે બીટા-ટેસ્ટિંગના તબક્કામાં છે. આ એપ દ્વારા એપ્લિકેશન વચ્ચે સીધી વેરિફિકેશન થશે, જેમાં કેન્દ્રીય સર્વર સાથે લાઈવ કનેક્શનની જરૂર નહીં પડે. આ રીતે નેટવર્કની તકલીફો દરમિયાન પણ વેરિફિકેશન ચાલુ રહેશે.
• ઑફલાઈન સપોર્ટ: સર્વર ડાઉન હોય તો પણ QR અને એપ-આધારિત વેરિફિકેશન કાર્યરત રહેશે, જે હોટલ, એરપોર્ટ અને ઇવેન્ટ વેન્યુ જેવી જગ્યાઓ પર અત્યંત ઉપયોગી સાબિત થશે.

કેમ આ ફેરફાર જરૂરી છે?આજે આધાર કાર્ડ ભારતના સૌથી મહત્વના દસ્તાવેજોમાંથી એક છે, જે બેંક ખાતું ખોલવાથી લઈને સરકારી યોજનાઓ સુધીના તમામ કાર્યોમાં વપરાય છે. પરંતુ હોટલ, ઇવેન્ટ અને અન્ય સ્થળોએ ફોટોકોપી લઈને તેને ભૌતિક રીતે અથવા વોટ્સએપ જેવા અસુરક્ષિત માધ્યમોમાં સ્ટોર કરવાની પ્રથા ડેટા લીક અને દુરુપયોગનું મુખ્ય કારણ બની છે. આ પ્રથા આધાર અધિનિયમનું ઉલ્લંઘન પણ છે, કારણ કે તેમાં વ્યક્તિગત માહિતી જેમ કે સરનામું, જન્મ તારીખ અને આધાર નંબર સામેલ થાય છે. નવા નિયમો ભારતના ડેટા પ્રોટેક્શન કાયદા સાથે સુસંગત બનશે અને વપરાશકર્તાઓની ગોપનીયતા સુનિશ્ચિત કરશે. આ ફેરફારથી લાખો વપરાશકર્તાઓને રાહત મળશે અને આધાર સિસ્ટમ વધુ મજબૂત બનશે. વધુ અપડેટ માટે UIDAIની અધિકૃત વેબસાઈટ uidai.gov.in પર નજર રાખો