અમરેલીમાં સિંહની પજવણી પડી ભારે!

Amreli: ગુજરાતના અમરેલી જિલ્લામાં સિંહના હુમલામાં યુવકના મોતના કેસમાં વન વિભાગે મહત્વપૂર્ણ કાર્યવાહી હાથ ધરી છે. તપાસ દરમિયાન સામે આવ્યું છે કે ઘટનાથી પહેલાં કેટલાક યુવકો દ્વારા જંગલ વિસ્તારમાં મેટિંગ કરી રહેલા સિંહ યુગલની નજીક જઈ તેમની પજવણી કરવામાં આવી હતી. આ મામલે વન વિભાગે બે યુવકોની ધરપકડ કરી કાયદેસરની કાર્યવાહી શરૂ કરી છે. આ સમગ્ર ઘટના બાદ ફરી એકવાર જંગલી પ્રાણીઓ સાથે બેદરકારીભર્યા વર્તન અને વન્યજીવ સુરક્ષાને લઈને ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા થયા છે.આ ઘટના માત્ર એક અકસ્માત નથી, પરંતુ વન્યજીવ પ્રત્યેની બેદરકારી અને નિયમોના ભંગના ગંભીર પરિણામોનું જીવંત ઉદાહરણ બની છે. વન વિભાગના અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જંગલી પ્રાણીઓને ઉશ્કેરવા અથવા તેમની કુદરતી પ્રવૃત્તિમાં ખલેલ પહોંચાડવી કાયદેસર ગુનો છે.

શું છે સમગ્ર ઘટના?
પ્રાપ્ત માહિતી મુજબ અમરેલી જિલ્લાના જંગલ વિસ્તારમાં કેટલાક યુવકો સિંહોને જોવા માટે ગયા હતા.તે દરમિયાન બે સિંહ મેટિંગમાં વ્યસ્ત હતા. આ દરમિયાન કેટલાક યુવકોએ ખૂબ નજીક જઈને મોબાઇલમાં વીડિયો બનાવવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. એટલું જ નહીં, સિંહોનું ધ્યાન ખેંચવા માટે અવાજ કરવો અને તેમની નજીક જવાની હરકતો પણ કરવામાં આવી હોવાનું તપાસમાં સામે આવ્યું છે.વન વિભાગના જણાવ્યા અનુસાર આવી હરકતોથી સિંહ આક્રમક બન્યા અને ત્યારબાદ હુમલાની ઘટના બની. આ હુમલામાં એક યુવકનું મોત થયું હતું, જ્યારે અન્ય લોકો જીવ બચાવીને ભાગી ગયા હતા.

ઘટના બાદ વન વિભાગે સ્થળનું નિરીક્ષણ કર્યું હતું. આસપાસના સીસીટીવી ફૂટેજ, મોબાઇલ વીડિયો અને સ્થાનિક લોકોના નિવેદનોના આધારે તપાસ શરૂ કરવામાં આવી હતી.તપાસ દરમિયાન સામે આવ્યું કે કેટલાક યુવકો દ્વારા સિંહ યુગલની પજવણી કરવામાં આવી હતી. વન વિભાગે પુરાવાના આધારે બે યુવકોની ઓળખ કરી તેમની ધરપકડ કરી છે.અધિકારીઓનું કહેવું છે કે આરોપીઓએ જંગલી પ્રાણીઓથી સુરક્ષિત અંતર જાળવવાના નિયમોનું ઉલ્લંઘન કર્યું હતું.

મેટિંગ પ્રક્રિયા દરમિયાન સિંહની પજવણી કરી
મળતી માહિતી અનુસાર, લીલીયા પંથકના અંટાળિયા વિસ્તારમાં સિંહની મેટિંગની પ્રક્રિયામાં દરમિયાન કેટલાક શખસોએ નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરીને સિંહની એકદમ નજીક જઈને તેને પજવવાનું શરૂ કર્યું હતું. આ ઉશ્કેરણીના કારણે સિંહે હુમલો કર્યો હતો. જેમાં સોહિલ મુજાવર નામના યુવકને ગંભીર ઇજાઓ પહોંચતા તેનું મોત નીપજ્યું હતું. ઘટનાની જાણ થતાં જ વન વિભાગની ટીમ દોડી આવી હતી અને સ્થળ પરથી અન્ય બે શખસોનેપકડી  લીધા હતા.આ શખ્સોએ સિંહ પજવણીની લાઈવ વીડિયોગ્રાફી પણ કરી હતી. જોકે, વન વિભાગની કાર્યવાહીની ગંધ આવી જતાં પકડાઈ જવાના ડરથી આરોપીઓએ ગુનાના પુરાવાનો નાશ કરવા માટે પોતાના મોબાઈલમાંથી તમામ વિડીયો ડેટા ડિલીટ કરી નાખ્યો હતો.

મોબાઈલ FSLમાં મોકલાશે
વન વિભાગની તપાસ દરમિયાન એક ચોંકાવનારો ખુલાસો થયો છે. હાજર રહેલા યુવકોના મોબાઈલ ચેક કરતા જાણવા મળ્યું કે, તેમણે સિંહદર્શનના ફોટોગ્રાફ્સ અને વીડિયો ડિલીટ કરીને મોબાઈલ ડેટા ફોર્મેટ મારી દીધો હતો. આ કારણે વન વિભાગની શંકા વધુ દ્રઢ બની છે. હવે આ શંકાસ્પદ મોબાઈલ ફોનને ફોરેન્સિક સાયન્સ લેબોરેટરીમાં મોકલવામાં આવશે, જેથી ડિલીટ થયેલો ડેટા રિકવર કરી શકાય.

કયા કાયદા હેઠળ કાર્યવાહી?
લીલીયા વન વિભાગે આ મામલે કડક વલણ અપનાવતા વાઇલ્ડ લાઇફ પ્રોટેક્શન એક્ટ 1972ની વિવિધ કલમો હેઠળ ગુનો નોંધીને કાર્યવાહી તેજ કરી છે. વન વિભાગ દ્વારા આ ગુનામાં સંડોવાયેલા આરોપીઓ રેહાનખાન પઠાણ (રહે. અમરેલી) અને યશરાજસિંહ વાજા (રહે. સાવરકુંડલા) ની ધરપકડ કરવામાં આવી છે,જ્યારે ત્રીજા આરોપી અહેમદ ઉર્ફે સોહિલ મેમણ (રહે. અમરેલી) નું મૃત્યુ થયેલ હોવાથી તે મૃતક તરીકે દર્શાવેલ છે. વન વિભાગના જણાવ્યા અનુસાર,આ કાયદા હેઠળ ગુનો સાબિત થાય તો આરોપીઓને 3 થી લઈને 7 વર્ષ સુધીની કડક જેલની સજાની જોગવાઈ છે.હાલમાં લીલીયા વન વિભાગ દ્વારા ધરપકડ કરાયેલા બંને આરોપીઓને કોર્ટમાં રજૂ કરવાની કાનૂની તજવીજ હાથ ધરવામાં આવી છે.

જંગલના નિયમોનું પાલન કરવું દરેક નાગરિકની જવાબદારી છે
અમરેલીમાં સિંહના હુમલામાં યુવકના મોત બાદ થયેલી તપાસમાં બે યુવકોની ધરપકડ એ સ્પષ્ટ સંદેશ આપે છે કે વન્યજીવો સાથે બેદરકારીભર્યું વર્તન માત્ર પોતાનો જ નહીં, પરંતુ અન્ય લોકોનો જીવ પણ જોખમમાં મૂકી શકે છે.વન્યજીવો તેમના કુદરતી નિવાસસ્થાનમાં રહે છે અને તેમની કુદરતી પ્રવૃત્તિમાં દખલ કરવી ગંભીર પરિણામો લાવી શકે છે.વન વિભાગની કાર્યવાહી એ યાદ અપાવે છે કે જંગલના નિયમોનું પાલન કરવું દરેક નાગરિકની જવાબદારી છે.આવી ઘટનાઓ ફરી ન બને તે માટે કડક કાયદાકીય કાર્યવાહી સાથે લોકોમાં જાગૃતિ લાવવી, પ્રવાસન દરમિયાન નિયમોનું પાલન કરાવવું અને વન્યજીવ પ્રત્યે જવાબદાર વર્તન અપનાવવું સમયની સૌથી મોટી જરૂરિયાત બની છે.