સુરત શહેરમાં ખાડીપુરની સ્થિતિ બાદ ઉદ્ભવેલી પૂરની પરિસ્થિતિએ શહેરીજનોનું જનજીવન અસ્તવ્યસ્ત કરી દીધું છે. આ પૂરની સ્થિતિ માત્ર કુદરતી આફત નથી, પરંતુ સરકારી તંત્રની બેદરકારી અને નબળા આયોજનનું પરિણામ પણ છે. પૂરના પાણી ઉતરી ગયા બાદ હવે શહેરમાં રોગચાળાની સ્થિતિ સર્જાઈ છે, જેના કારણે લોકોને ગંભીર આરોગ્ય સમસ્યાઓનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે.
રોગચાળાનો વધતો પ્રકોપ
ખાડીપુરના પાણી ઉતર્યા બાદ શહેરમાં ઝાડા, ઉલટી, તાવ, મલેરિયા, ડેન્ગ્યુ અને ગેસ્ટ્રોના કેસોમાં ઝડપથી વધારો થયો છે. આરોગ્ય વિભાગના અહેવાલ મુજબ, જૂન 2024ની સરખામણીમાં 2025માં ડેન્ગ્યુના કેસોમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે. શહેરની સિવિલ હોસ્પિટલની OPDમાં દરરોજ 400થી વધુ દર્દીઓ સારવાર માટે આવી રહ્યા છે. અલગ-અલગ વિસ્તારોમાંથી ઝાડાના 250 અને તાવના 400 કેસ નોંધાયા છે, જે ચિંતાજનક સ્થિતિ દર્શાવે છે.
સરકારની બેદરકારી: મૂળ કારણ
આ સ્થિતિ માટે સરકારી તંત્રની બેદરકારી મોટા પ્રમાણમાં જવાબદાર છે. દર વર્ષે મોનસૂન પહેલાં ગટરોની સફાઈ, નાળાંઓનું નિર્માણ અને પાણીના નિકાલની વ્યવસ્થા જેવા મૂળભૂત પગલાં લેવામાં સ્થાનિક પાલિકા નિષ્ફળ રહી છે. પૂરના પાણીના નિકાલમાં વિલંબ અને ખાડીપુરના ગંદા પાણીના સંચયથી મચ્છરોનું પ્રજનન વધ્યું, જેના કારણે મલેરિયા અને ડેન્ગ્યુ જેવા રોગો ફેલાયા. ઉપરાંત, સ્વચ્છ પીવાના પાણીની અછત અને દૂષિત પાણીના સંપર્કમાં આવવાથી ઝાડા અને ગેસ્ટ્રોના કેસોમાં વધારો થયો છે.
પાલિકાનું વિલંબિત પ્રતિસાદ
પૂર બાદ આરોગ્ય વિભાગે શહેરમાં 36 ટીમો ઉતારીને રોગચાળા પર નિયંત્રણ મેળવવાનો પ્રયાસ કર્યો, પરંતુ આ પગલું મોડું અને અપૂરતું સાબિત થયું છે. શહેરીજનોની ફરિયાદ છે કે પૂરની ચેતવણી હોવા છતાં સમયસર કોઈ નિવારક પગલાં લેવાયા નહોતા. આરોગ્ય વિભાગે શહેરીજનોને અપીલ કરી છે કે, કોઈપણ બીમારીના લક્ષણો દેખાય તો તાત્કાલિક સિવિલ હોસ્પિટલમાં સારવાર લેવી, પરંતુ હોસ્પિટલોમાં વધતા દર્દીઓના ભારણે સારવારની સુવિધાઓ પર પણ દબાણ વધ્યું છે.
નાગરિકોની પરેશાની
આ પરિસ્થિતિએ ખાસ કરીને નીચાણવાળા વિસ્તારોના રહેવાસીઓને સૌથી વધુ અસર કરી છે. ઘણા લોકોના ઘરોમાં પાણી ભરાયા બાદ સ્વચ્છતાનો અભાવ અને ગંદકીના કારણે રોગચાળો ફેલાયો. નાના બાળકો અને વૃદ્ધો આ રોગચાળાનો સૌથી વધુ શિકાર બન્યા છે. શહેરીજનોમાં સરકારી તંત્ર પ્રત્યે રોષ વધી રહ્યો છે, કારણ કે દર વર્ષે એક જ પ્રકારની સમસ્યાઓનો સામનો કરવો પડે છે, પરંતુ કોઈ કાયમી ઉકેલ લાવવામાં આવતો નથી.
આ સ્થિતિ ટાળવા માટે સરકારે લાંબાગાળાના આયોજન પર ધ્યાન આપવું જોઈએ. નાળાં-ગટરોની નિયમિત સફાઈ, પૂરના પાણીના નિકાલ માટે અસરકારક વ્યવસ્થા, મચ્છરોના નિયંત્રણ માટે ફોગિંગ અને સ્વચ્છ પીવાના પાણીની સુવિધા જેવા પગલાં આવશ્યક છે. ઉપરાંત, નાગરિકોમાં જાગૃતિ ફેલાવવા અને આરોગ્ય સુવિધાઓને વધુ સશક્ત કરવાની જરૂર છે.
સુરતના નાગરિકો આજે જે પરેશાનીનો સામનો કરી રહ્યા છે, તે માત્ર કુદરતી આફતનું પરિણામ નથી, પરંતુ સરકારી બેદરકારીનું પણ પરિણામ છે. જો સમયસર પગલાં લેવામાં નહીં આવે, તો આવી સ્થિતિ ભવિષ્યમાં વધુ ગંભીર બની શકે છે. શું આ પરિસ્થિતિમાંથી બોધપાઠ લઈને સરકાર કાયમી ઉકેલ તરફ આગળ વધશે? આ પ્રશ્નનો જવાબ ભવિષ્યમાં જ મળશે.