અમદાવાદમાં ૧૭૨ માંથી ૩૭ જળ સ્ત્રોત ગાયબ, એનજીટીનો મહત્વનો આદેશ

અમદાવાદ શહેરમાં તળાવો સહિતના જળ સ્ત્રોત વિશે ગત ૪ જુલાઈ ૨૦૨૫ ના રોજ નવી દિલ્હી સ્થિત નેશનલ ગ્રીન ટ્રિબ્યુનલ (NGT) ની પ્રિન્સિપલ બેન્ચ દ્વારા આદેશ પસાર કરવામાં આવ્યો છે. અમદાવાદ શહેરમાં જળ સંસ્થાઓ (તળાવો વગેરે) ની સ્થિતિ અંગેના એક સમાચાર અહેવાલના આધારે આ આદેશ સ્વયં સંજ્ઞાન લઇને આપવામાં આવ્યો છે. આ મામલે સીપીસીબી, જીપીસીબી અને અમદાવાદના જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટને સોગંદનામાના રુપમાં અહેવાલ રજૂ કરવા જણાવાયું છે. આ મામલાની આગામી સુનાવણી 28 ઓગષ્ટ, 2025ના રોજ થશે

અમદાવાદમાં ૧૭૨ માંથી ૩૭ જળ સ્ત્રોત ગાયબ થઇ ગયા છે તેવો ૯ જૂન ૨૦૨૫ ના રોજ ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસમાં પ્રકાશિત અહેવાલના આધારે આ આદેશ આપવામાં આવ્યો હતો. ન્યાયાધીશ પ્રકાશ શ્રીવાસ્તવ (ચેરમેન) અને ડૉ. એ. સેન્થિલ વેલ (નિષ્ણાત સભ્ય)એ આ સંદર્ભે સુનાવણી કરીને હુકમો કર્યા હતા.

 

હુકમ:

૧. અમદાવાદમાં ૧૭૨ માંથી ૩૭ જળ સંસ્થાઓ ગાયબ થઈ ગઈ હોવાના સમાચાર અહેવાલના આધારે આ કેસ આપમેળે નોંધવામાં આવ્યો છે.

૨. અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન (AMC) ના અહેવાલ મુજબ, આ જળાશયો અતિક્રમણનો શિકાર બન્યા હતા અને વિકાસ યોજનામાં સમાવેશ ન થવાને કારણે તેમનો ઉપયોગ બદલાઈ ગયો હતો.

૩. અહેવાલમાં જણાવાયું હતું કે વસ્ત્રાપુર, થલતેજ, સોલ અને મેમનગર જેવા સ્થળોએ તળાવોની આસપાસના પાણીના ક્ષેત્રમાં ૪૬% ઘટાડો થયો છે. આ ઘટાડો અનિયંત્રિત શહેરી વિકાસ અને શહેરની યોજનાઓમાં પાણીના સ્ત્રોતોનો યોગ્ય રીતે સમાવેશ ન કરવાને કારણે છે.

 

૪. અહેવાલમાં વસ્ત્રાપુર તળાવનો ખાસ અભ્યાસ કરવામાં આવ્યો હતો અને ૨૦૦૦ અને ૨૦૨૦ ના હવાઈ ફોટોગ્રાફ્સની તુલના કરવામાં આવી હતી, જે જળસ્ત્રોતોના ઝડપી ક્ષયની પુષ્ટિ કરે છે.

૫. થલતેજમાં એક તળાવ પર AMC દ્વારા સંચાલિત રહેણાંક સોસાયટી અને પાણી વિતરણ કેન્દ્ર બનાવવામાં આવ્યું છે.

૬. આ કેસ પર્યાવરણ સંરક્ષણ અધિનિયમ, ૧૯૮૬ અને પાણી (પ્રદૂષણ નિવારણ અને નિયંત્રણ) અધિનિયમ, ૧૯૭૪ ની જોગવાઈઓ હેઠળ આવે છે.

૭. આ સંદર્ભમાં, સુપ્રીમ કોર્ટે એ પણ સ્પષ્ટતા કરી છે કે NGT પોતાની રીતે સંજ્ઞાન લઈ શકે છે અને આવા કેસોની સુનાવણી કરી શકે છે.

૮. ટ્રિબ્યુનલે નીચેના પ્રતિવાદીઓ બનાવ્યા છે:

• કેન્દ્રીય પ્રદૂષણ નિયંત્રણ બોર્ડ (CPCB)

• ગુજરાત પ્રદૂષણ નિયંત્રણ બોર્ડ (GPCB)

• જિલ્લા મેજિસ્ટ્રેટ, અમદાવાદ

૯. ઉપરોક્ત પ્રતિવાદીઓને આગામી સુનાવણીની તારીખના ઓછામાં ઓછા એક અઠવાડિયા પહેલા ટ્રિબ્યુનલની પશ્ચિમ પ્રાદેશિક બેન્ચ, પુણે સમક્ષ સોગંદનામાના રૂપમાં તેમનો અહેવાલ રજૂ કરવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો છે.

૧૦. આ મામલો હવે પશ્ચિમ પ્રાદેશિક બેન્ચ, પુણેને રિફર કરવામાં આવ્યો છે. આગામી સુનાવણી ૨૮ ઓગસ્ટ, ૨૦૨૫ ના રોજ થશે.

આ પણ વાંચો--- આમોદ જંબુસર રોડ પર આવેલો ઢાઢર નદી પરનો બ્રિજ પણ જર્જરિત હાલતમાં