સુરત: દેશનો સૌપ્રથમ 'બેરિયરલેસ' ટોલ પ્લાઝા શરૂ

India’s First Barrierless Toll System In Surat: પરિવહન અને અત્યાધુનિક ટેકનોલોજીના સમન્વય સાથે સુરત શહેરના નામે વધુ એક ઐતિહાસિક સિદ્ધિ નોંધાઈ છે. ભારતનો સૌપ્રથમ અને બહુપ્રતિક્ષિત 'બેરિયરલેસ' ટોલ પ્લાઝા આજથી, એટલે કે પહેલી મેથી સુરતમાં સત્તાવાર રીતે કાર્યરત થઈ ગયો છે. આ નવી ટેકનોલોજીના અમલીકરણ સાથે હવે વાહનચાલકોએ ટોલ ટેક્સ ભરવા માટે લાંબી કતારોમાં ઊભા રહેવું પડશે નહીં કે બેરિયર ખુલવાની રાહ જોવી પડશે નહીં.

બે મહિનાના સફળ ટ્રાયલ બાદ અમલીકરણ
સુરત અને ભરૂચ વચ્ચે આવેલા વ્યસ્ત મુંબઈ-દિલ્હી હાઈવે (NH48) પર છેલ્લા બે મહિનાથી આ આધુનિક સિસ્ટમનું કડક પરીક્ષણ ચાલી રહ્યું હતું. નેશનલ હાઈવે ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા (NHAI) દ્વારા ફેબ્રુઆરી મહિનાથી શરૂ કરાયેલ ટેસ્ટિંગ સફળ રહેતા, હવે સુરતના કામરેજ પાસે આ સુવિધાને આખરી ઓપ આપીને દેશના પ્રથમ પ્રોજેક્ટ તરીકે શરૂ કરી દેવામાં આવી છે.

AI અને કેમેરા આધારિત ઓટોમેટિક સિસ્ટમ
આ આખી વ્યવસ્થા આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ અને ઓટોમેટિક નંબર પ્લેટ રેકગ્નિશન (ANPR) ટેકનોલોજી પર આધારિત છે. જે નીચે મુજબ કાર્ય કરશે:
હાઈ-રિઝોલ્યુશન કેમેરા: હાઈવે પર લગાવેલા ખાસ કેમેરા પુરપાટ ઝડપે પસાર થતા વાહનોની નંબર પ્લેટને સ્કેન કરશે.
ઓટોમેટિક પેમેન્ટ: FASTag સાથે જોડાયેલા ખાતામાંથી નિર્ધારિત ટોલની રકમ સેકન્ડોમાં જ સીધી ડેબિટ થઈ જશે.
ડિજિટલ વસૂલાત: જો કોઈ ગાડીમાં FASTag નહીં હોય, તો કેમેરા નંબર પ્લેટ સ્કેન કરીને ડિજિટલ ઈન્વોઈસ જનરેટ કરશે અને ભવિષ્યમાં દંડ સાથે વસૂલાત કરવામાં આવશે.

સમય અને ઇંધણની થશે મોટી બચત
આ સિસ્ટમના અનેક મોટા ફાયદાઓ છે. વાહનચાલકો હવે ટોલ પ્લાઝા પર રોકાયા વગર 80 કિમી/કલાકની ઝડપે પસાર થઈ શકશે, જેનાથી મુસાફરીના સમયમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થશે. NHAIના અંદાજ મુજબ, આ આધુનિક સિસ્ટમથી વાહનોને ઊભા રહેવું ન પડતું હોવાથી દેશમાં વાર્ષિક અંદાજે 1,500 કરોડ રૂપિયાના બળતણની બચત થશે. આ ઉપરાંત, કામરેજ અને ચોર્યાસી જેવા વ્યસ્ત ટોલ પ્લાઝા પર જોવા મળતી ટ્રાફિક જામની સમસ્યા હવે કાયમ માટે ભૂતકાળ બની જશે.

ભવિષ્યનું લક્ષ્ય
સુરતનો આ પ્રોજેક્ટ સમગ્ર દેશ માટે એક મોડેલ સમાન છે. ભારત સરકાર વર્ષ 2026ના અંત સુધીમાં દેશના 1050થી વધુ ટોલ પ્લાઝાને આ AI આધારિત 'મલ્ટી લેન ફ્રી ફ્લો સિસ્ટમ'થી સજ્જ કરવાની યોજના ધરાવે છે. કેન્દ્રીય માર્ગ પરિવહન મંત્રાલયની આ પહેલથી મુસાફરી વધુ સુવિધાજનક બનવાની સાથે પર્યાવરણને પ્રદૂષણથી બચાવવામાં અને દેશની અર્થવ્યવસ્થાને મજબૂત કરવામાં મોટો ફાયદો થશે.