આર્થિક સર્વે 2025: નાણાકીય વર્ષ 26માં અર્થતંત્ર 6.3-6.8 ટકાના દરે વૃદ્ધિ પામી શકે છે

 શુક્રવારે નાણાં પ્રધાન નિર્મલા સીતારમણ દ્વારા સંસદમાં આર્થિક સર્વેક્ષણ 2024-25 રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું. સર્વેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતા વચ્ચે નાણાકીય વર્ષ 2025-26માં ભારતનો GDP 6.3-6.8 ટકાના દરે વૃદ્ધિ પામી શકે છે.

સર્વેમાં જાણવા મળ્યું છે કે યુદ્ધ અને તણાવને કારણે ભૂરાજકીય જોખમો હજુ પણ છે અને વૈશ્વિક આર્થિક દૃષ્ટિકોણ માટે ખતરો છે. સર્વેમાં વધુમાં જણાવાયું છે કે, "ભારતનો એકંદર વેપાર ખાતું સંતુલિત રહે છે, જેમાં સેવાઓનો વેપાર સરપ્લસમાં છે. દેશ વૈશ્વિક સેવાઓ નિકાસમાં સાતમા સ્થાને પહોંચી ગયો છે, જે આ ક્ષેત્રમાં ભારતની મજબૂત હાજરી દર્શાવે છે. સ્પર્ધાત્મક ક્ષમતા દર્શાવે છે."

આર્થિક સર્વેક્ષણ મુજબ, ફુગાવો નિયંત્રણમાં છે. નાણાકીય વર્ષ 25 ના એપ્રિલ-ડિસેમ્બર સમયગાળામાં સરેરાશ ફુગાવો ઘટીને 4.9 ટકા થયો છે જે નાણાકીય વર્ષ 24 માં 5.4 ટકા હતો.

સર્વેમાં જણાવાયું છે કે ફુગાવાને સ્થિર કરવામાં સરકાર દ્વારા સક્રિય નીતિગત હસ્તક્ષેપો મહત્વપૂર્ણ રહ્યા છે. આ પગલાંમાં આવશ્યક ખાદ્ય ચીજવસ્તુઓ માટે બફર સ્ટોક મજબૂત કરવા, સમયાંતરે ખુલ્લા બજારમાં માલ મુક્ત કરવા અને પુરવઠાની અછત દરમિયાન આયાતને સરળ બનાવવાના પ્રયાસોનો સમાવેશ થાય છે. પડકારો હોવા છતાં, ભારતમાં ફુગાવાના સંચાલન માટે સકારાત્મક સંકેતો છે. ભારતીય રિઝર્વ બેંક અને આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાકીય ભંડોળ (IMF)નો અંદાજ છે કે ભારતનો છૂટક ફુગાવો નાણાકીય વર્ષ 26 માં ધીમે ધીમે 4 ટકાના લક્ષ્ય સુધી પહોંચશે.

સર્વે મુજબ, કૃષિ ક્ષેત્રની સ્થિતિ મજબૂત રહે છે. 2024માં ખરીફ સિઝનનું ખાદ્યાન્ન ઉત્પાદન ૧૬૪૭.૦૫ લાખ મેટ્રિક ટન (LMT) સુધી પહોંચવાની ધારણા છે, જે પાછલા વર્ષ કરતાં ૮૯.૩૭ LMTનો વધારો દર્શાવે છે.

બાગાયત, પશુપાલન અને મત્સ્યઉદ્યોગ જેવા ઉચ્ચ-મૂલ્ય ધરાવતા ક્ષેત્રો કૃષિ વિકાસના મુખ્ય ચાલક બળો રહ્યા છે.

1 ઓક્ટોબર સુધીમાં, પીએમ કિસાન હેઠળ, 11 કરોડથી વધુ ખેડૂતોને લાભ મળ્યો છે, જ્યારે 23.61 લાખ ખેડૂતો પીએમ કિસાન માનધન હેઠળ નોંધાયેલા છે.

—IANS