ભારતીય શેરબજારમાં તોફાની તેજી

Stock Market Surge: મધ્ય પૂર્વમાં ફરી એકવાર યુદ્ધના વાદળો ઘેરાયા છે. અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે વધતા જતા સૈન્ય તણાવને કારણે વૈશ્વિક સ્તરે ભારે અફરાતફરીનો માહોલ છે. જોકે, આ ભયાનક આંતરરાષ્ટ્રીય પરિસ્થિતિ અને વૈશ્વિક બજારોના નકારાત્મક સંકેતો છતાં ભારતીય શેરબજાર બુધવારે અવિશ્વસનીય મજબૂતી સાથે ખુલ્યું હતું. એશિયાના અન્ય મોટા બજારો જ્યારે પત્તાની જેમ વિખેરાઈ રહ્યા હતા, ત્યારે ભારતીય રોકાણકારોએ જોરદાર ઉત્સાહ બતાવીને બજારને લીલા નિશાન પર લાવી દીધું હતું.

મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ ચરમસીમાએ
તાજેતરના અહેવાલો મુજબ, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ નજીક અમેરિકાના અપાચે હેલિકોપ્ટરને તોડી પાડવામાં આવ્યા બાદ આ વિવાદે હિંસક સ્વરૂપ ધારણ કર્યું છે. તેના બદલામાં અમેરિકાએ દક્ષિણ ઈરાનમાં આવેલા જાસ્ક, સિરિક અને કેશ્મ ટાપુઓ પર રડાર અને હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીઓને નિશાન બનાવીને ભારે બોમ્બમારો કર્યો છે. સામે પક્ષે ઈરાનની ઈસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સ (IRGC) દ્વારા કુવૈત, બહેરીન અને જોર્ડનમાં આવેલા યુએસ લશ્કરી થાણાઓ પર મોટા પાયે બેલિસ્ટિક મિસાઈલ અને ડ્રોન હુમલા કરવામાં આવ્યા હોવાનો દાવો કરાયો છે. આ સૈન્ય સંઘર્ષને કારણે સમગ્ર વિશ્વના અર્થતંત્ર પર જોખમ ઊભું થયું છે.

ભારતીય બજારની તોફાની શરૂઆત
વૈશ્વિક સ્તરે ચાલી રહેલા આ મોટા સંગ્રામની અસર ભારતીય શેરબજાર પર બિલકુલ નકારાત્મક જોવા મળી નથી. બુધવારે 10 જૂને ટ્રેડિંગ શરૂ થતાં જ બોમ્બે સ્ટોક એક્સચેન્જનો ઇન્ડેક્સ સેન્સેક્સ 73,988 પર ખુલ્યો હતો, જે તેના અગાઉના બંધ 73,918 થી થોડો ઉપર હતો. પરંતુ જોતજોતામાં ખરીદીનો એવો પ્રવાહ આવ્યો કે સેન્સેક્સ એક જ ઝટકામાં 536 પોઈન્ટથી વધુ ઉછળીને 74,400 ની સપાટી વટાવી ગયો હતો. આવી જ સ્થિતિ નેશનલ સ્ટોક એક્સચેન્જના નિફ્ટીમાં પણ જોવા મળી હતી. નિફ્ટી તેના અગાઉના બંધ 23,242 ની સામે 23,233 પર સહેજ ઘટાડા સાથે ખુલ્યા બાદ ઝડપથી રિકવર થયો હતો અને 135 પોઈન્ટના વધારા સાથે 23,376 પર ટ્રેડ કરતો જોવા મળ્યો હતો. બજારમાં ચાલી રહેલી આ તેજીમાં મુખ્યત્વે આઈટી અને એફએમસીજી સેક્ટરના શેરોમાં ભારે ખરીદી જવાબદાર રહી છે.

વૈશ્વિક બજારોમાં કડાકો: ભારત અપવાદ
જ્યારે ભારતીય બજાર તેજીના ઘોડા પર સવાર હતું, ત્યારે અમેરિકાથી લઈને જાપાન સુધીના તમામ મોટા આંતરરાષ્ટ્રીય બજારો લાલ નિશાનમાં એટલે કે મોટા ઘટાડા સાથે કારોબાર કરી રહ્યા હતા. પાછલા ટ્રેડિંગ સેશનમાં અમેરિકી બજારમાં મોટો ક્રેશ જોવા મળ્યો હતો, જેની પાછળ એશિયન બજારો પણ તૂટ્યા હતા. જાપાનનો નિક્કી (Nikkei) ઇન્ડેક્સ 900 પોઈન્ટ, હોંગકોંગનો હેંગ સેંગ 350 પોઈન્ટ અને દક્ષિણ કોરિયાનો કોસ્પી 400 પોઈન્ટ ગગડ્યા હતા. આ સિવાય યુરોપિયન બજારમાં બ્રિટનનો FTSE-100 ઇન્ડેક્સ પણ 150 પોઈન્ટના નુકસાન સાથે ટ્રેડ થઈ રહ્યો હતો. આ તમામ નકારાત્મક વાતાવરણ વચ્ચે ભારતનું પ્રદર્શન શેરબજારના નિષ્ણાતોને પણ આશ્ચર્યમાં મૂકી રહ્યું છે.

કઈ કંપનીઓ નફામાં અને કોણ નુકસાનમાં?
આજના શરૂઆતના કારોબાર દરમિયાન સેન્સેક્સની ટોચની 30 કંપનીઓમાંથી મોટાભાગની કંપનીઓ ગ્રીન ઝોનમાં હતી. તેમાં ખાસ કરીને હિન્દુસ્તાન યુનિલિવર (HUL) ના શેર 3.50%, રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ (RIL) 2.15% અને ટીસીએસ (TCS) 1.50% ના વધારા સાથે બજારને લીડ કરી રહ્યા હતા. આ સિવાય મિડકેપમાં કોલપાલ 3.50% અને પોલિસી બજાર 2.50% વધ્યા હતા, જ્યારે સ્મોલકેપ શેરોમાં ટાટા કેમિકલ 2.80% અને KPR મિલ 2.60% ની તેજી સાથે દોડી રહ્યા હતા. કોટક બેંક, એશિયન પેઇન્ટ્સ, ટ્રેન્ટ અને ICICI બેંક જેવી બ્લુ-ચિપ કંપનીઓએ પણ બજારને મજબૂતી આપી હતી. બીજી તરફ, આ વૈશ્વિક તણાવની વચ્ચે કેટલીક દિગ્ગજ કંપનીઓના શેરમાં નબળાઈ જોવા મળી હતી. ટાટા સ્ટીલ, એટરનલ લિમિટેડ, અદાણી પોર્ટ્સ અને ટેક મહિન્દ્રા જેવી કંપનીઓના શેરમાં ઘટાડો નોંધાયો હતો, જેના કારણે રોકાણકારો આ સેક્ટરમાં સાવચેતી પૂર્વક આગળ વધી રહ્યા છે.

ક્રૂડ ઓઈલની સ્થિતિ અને નિષ્ણાતોનો મત
સામાન્ય રીતે મધ્ય પૂર્વમાં યુદ્ધ થાય ત્યારે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ આસમાને પહોંચતા હોય છે, પરંતુ આ વખતે સ્થિતિ થોડી અલગ છે. વૈશ્વિક ઓઈલ બેન્ચમાર્ક બ્રેન્ટ ક્રૂડ હાલમાં $91.90 પ્રતિ બેરલની આસપાસ ટ્રેડ થઈ રહ્યું છે, જે $93 ના સ્તરથી નીચે છે. નિષ્ણાંતોના જણાવ્યા મુજબ, ભારતીય બજાર હાલમાં પશ્ચિમ એશિયાના આ સંઘર્ષને અવગણી રહ્યું હોય તેવું લાગે છે અને ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ સ્થિર રહેવા તે તેનું મોટું કારણ છે. ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ નિયંત્રણમાં રહેવા તે ભારત માટે ખૂબ જ હકારાત્મક બાબત છે, કારણ કે તેનાથી દેશમાં ફુગાવો (મોંઘવારી) અને ચાલુ ખાતાની ખાધ પરનું દબાણ ઓછું થશે.

રૂપિયા પર દબાણ
શેરબજારમાં ભલે તેજી હોય, પરંતુ કરન્સી માર્કેટ એટલે કે વિદેશી વિનિમય બજારમાં ભારતીય રૂપિયા પર આ યુદ્ધની નકારાત્મક અસર જોવા મળી છે. બુધવારે શરૂઆતના વેપારમાં અમેરિકી ડૉલર સામે રૂપિયો 15 પૈસા ઘટીને 95.56 ના સ્તરે પહોંચી ગયો હતો. ઇન્ટરબેંક માર્કેટમાં રૂપિયો 95.52 પર ખૂલ્યા બાદ સતત દબાણમાં રહ્યો હતો. અમેરિકી રાષ્ટ્ર પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના તાજેતરના નિવેદનો અને વૈશ્વિક તણાવને કારણે ડૉલર ઇન્ડેક્સ 0.03% વધીને 99.94 પર પહોંચી ગયો છે. બજારના વિશ્લેષકોના મતે, ભારત તેની ઉર્જા જરૂરિયાતો માટે મોટા પ્રમાણમાં આયાત પર નિર્ભર હોવાથી, યુદ્ધની સ્થિતિમાં વેપાર ખાધ વધવાની આશંકા સતાવે છે, જેના કારણે સ્થાનિક ચલણ રૂપિયો નબળો પડી રહ્યો છે.

પાછલા દિવસની સ્થિતિ અને વિદેશી રોકાણકારોનું વલણ
જો મંગળવારના (9 જૂન) બજારની વાત કરીએ તો, તે દિવસે પણ ભારતીય બજારે રિકવરી દર્શાવી હતી. સેન્સેક્સ 394.50 પોઈન્ટ વધીને 73,918.76 પર અને નિફ્ટી 119.10 પોઈન્ટ વધીને 23,242.10 પર બંધ થયા હતા. મંગળવારે રૂપિયો પણ 25 પૈસા સુધરીને 95.41 પર બંધ રહ્યો હતો. જોકે, ચિંતાજનક બાબત એ છે કે વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારો (FII) ભારતીય બજારમાંથી સતત નાણાં પરત ખેંચી રહ્યા છે. મંગળવારે FII દ્વારા ભારતીય બજારમાં 4,566.03 કરોડ રૂપિયાના શેરનું મોટા પાયે વેચાણ કરવામાં આવ્યું હતું. તેમ છતાં સ્થાનિક રોકાણકારો (DII) અને રિટેલ બાયર્સના મજબૂત ટેકાને કારણે ભારતીય બજાર વૈશ્વિક તોફાન સામે અડીખમ ઊભું છે. વ્યાપારીઓ અને રોકાણકારો આગામી સમયમાં મધ્ય પૂર્વની સ્થિતિ પર કડક નજર રાખી રહ્યા છે.