શેરબજારમાં ₹7 લાખ કરોડ સ્વાહા! સેન્સેક્સ-નિફ્ટીમાં ઘટાડા પાછળ કયાં 3 કારણો?

Stock Market Crash: ભારતીય શેરબજારમાં સપ્તાહના અંતિમ ટ્રેડિંગ દિવસે ભારે ઉતાર-ચઢાવ જોવા મળ્યો હતો. શુક્રવારે BSE સેન્સેક્સ અને NSE નિફ્ટીમાં ઘટાડા સાથે બજાર બંધ થતાં રોકાણકારોની સંપત્તિમાં આશરે ₹7 લાખ કરોડનો ઘટાડો નોંધાયો હતો. દિવસ દરમિયાન સેન્સેક્સ તેના ઉચ્ચતમ સ્તરથી લગભગ 1,250 પોઈન્ટ ગગડ્યો હતો, જોકે અંતિમ કલાકોમાં બજારમાં રિકવરી જોવા મળી હતી. તેમ છતાં, સતત ચોથા ટ્રેડિંગ સત્રમાં ઘટાડાથી બજારમાં રોકાણકારોની ચિંતા વધી છે. BSEનું માર્કેટ કેપિટલાઇઝેશન ગુરુવારે આશરે ₹458 લાખ કરોડ હતું, જે શુક્રવારે ઘટીને લગભગ ₹451 લાખ કરોડ થયું. ખાસ કરીને મિડ-કેપ અને સ્મોલ-કેપ શેરોમાં ભારે વેચવાલીએ બજારની કુલ મૂડીમાં ઘટાડો કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી.

સેન્સેક્સ 73,124 અને નિફ્ટી 22,600ની આસપાસ બંધ
શુક્રવારના ટ્રેડિંગ દરમિયાન બજારમાં વેચવાલીનું દબાણ વધતાં સેન્સેક્સ 72,452.37ના નીચલા સ્તર સુધી પહોંચ્યો હતો. જોકે, અંતિમ તબક્કામાં રિકવરી બાદ તે 125 પોઈન્ટ ઘટીને 73,123.83 પર બંધ રહ્યો હતો. બીજી તરફ, NSE નિફ્ટી પણ દિવસ દરમિયાન 22,372ના નીચલા સ્તરે પહોંચ્યો હતો અને અંતે 87 પોઈન્ટના ઘટાડા સાથે 22,600 પર બંધ થયો હતો. બજારમાં દિવસના નીચલા સ્તરેથી સુધારો જોવા મળ્યો હોવા છતાં, મુખ્ય સૂચકાંકોમાં ઘટાડો રોકાણકારો માટે ચિંતાનો વિષય રહ્યો હતો.

સ્મોલ-કેપ અને મિડ-કેપ શેરોમાં ભારે વેચવાલી
શુક્રવારે નાના અને મધ્યમ કદની કંપનીઓના શેરોમાં સૌથી વધુ દબાણ જોવા મળ્યું હતું. BSE 150 મિડ-કેપ ઇન્ડેક્સ 2.10% ઘટીને 15,143.47 પર બંધ થયો હતો, જ્યારે BSE 250 સ્મોલ-કેપ ઇન્ડેક્સ 2.68% ઘટીને 6,440.65 પર પહોંચ્યો હતો. જમ્મુ એન્ડ કાશ્મીર બેંકના શેરમાં 16%થી વધુનો ઘટાડો નોંધાયો હતો, જ્યારે સ્વિગીના શેરમાં આશરે 17%નો કડાકો જોવા મળ્યો હતો. અનેક સ્મોલ-કેપ અને મિડ-કેપ શેરોમાં 3%થી વધુનો ઘટાડો થતાં રિટેલ રોકાણકારોના પોર્ટફોલિયો પર દબાણ વધ્યું હતું. સેન્સેક્સના ટોચના 30 શેરોમાં ટાટા સ્ટીલ સૌથી વધુ દબાણ હેઠળ રહ્યો હતો અને તેના શેરમાં 3.21%નો ઘટાડો નોંધાયો હતો. બીજી તરફ, એટરનલના શેરમાં આશરે 4%નો વધારો થયો હતો. ટ્રેડિંગના અંતે સેન્સેક્સના 20 શેર ઘટાડા સાથે અને 10 શેર વધારા સાથે બંધ થયા હતા.

ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં ઉછાળો બજાર માટે ચિંતાજનક
શેરબજારમાં સતત ઘટાડા પાછળ ક્રૂડ ઓઇલના વધતા ભાવને એક મહત્વપૂર્ણ પરિબળ માનવામાં આવી રહ્યું છે. શુક્રવારે બ્રેન્ટ ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ 1.33% વધીને પ્રતિ બેરલ 114.67 ડોલર થયા હતા. અહેવાલમાં સાઉદી અરેબિયા પર હૂથી હુમલાઓને પણ ભાવવધારા સાથે જોડવામાં આવ્યા હતા. ક્રૂડ ઓઇલ મોંઘું થવાથી ભારતના આયાત બિલ, પરિવહન ખર્ચ અને મોંઘવારી પર દબાણ વધી શકે છે. તેની અસર કંપનીઓના ઉત્પાદન ખર્ચ અને નફા પર પણ પડી શકે છે. આ કારણોસર ક્રૂડના ભાવમાં વધારો ભારતીય શેરબજાર માટે મહત્વપૂર્ણ જોખમ બની રહે છે.

વિદેશી રોકાણકારોનું વેચાણ, સ્થાનિક રોકાણકારોની ખરીદી
વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારો (FII) દ્વારા ભારતીય શેરોમાં વેચવાલી પણ બજાર પર દબાણ વધારતું પરિબળ રહ્યું હતું. આપેલા આંકડા મુજબ, 22 ઓક્ટોબરે વિદેશી રોકાણકારોએ ₹16,113.89 કરોડના ભારતીય શેર વેચ્યા હતા. બીજી તરફ, સ્થાનિક સંસ્થાકીય રોકાણકારો (DII)એ ₹14,519.12 કરોડના શેર ખરીદ્યા હતા. સ્થાનિક સંસ્થાકીય રોકાણકારોની ખરીદીથી બજારને અમુક ટેકો મળ્યો હોવા છતાં, વિદેશી રોકાણકારોની મોટી વેચવાલી અને મિડ-કેપ તથા સ્મોલ-કેપ શેરોમાં ઘટાડાએ બજારની ચાલને અસર કરી હતી. કંપનીઓનાં નાણાકીય પરિણામો અને વૈશ્વિક પરિબળો પણ રોકાણકારોના સેન્ટિમેન્ટને પ્રભાવિત કરી રહ્યાં છે.

હવે રોકાણકારોની નજર કયા પરિબળો પર રહેશે?
આગામી ટ્રેડિંગ સત્રોમાં ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ, વિદેશી રોકાણકારોની ખરીદી-વેચાણની ગતિ, કંપનીઓનાં પરિણામો અને વૈશ્વિક બજારના સંકેતો પર રોકાણકારોની નજર રહેશે. સતત ઘટાડા વચ્ચે બજારમાં રિકવરી ટકાઉ બને છે કે નહીં તે પણ મહત્વપૂર્ણ રહેશે.