મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ વચ્ચે એક ચોંકાવનારો ખુલાસો સામે આવ્યો છે. અહેવાલ મુજબ ઈરાનએ ચીનના જાસૂસી સેટેલાઇટ્સની મદદથી અમેરિકન સૈન્ય ઠેકાણાઓની ગુપ્ત રેકી કરી હતી. આ માહિતીના આધારે યુદ્ધ દરમિયાન અમેરિકાના બેઝને ચોક્કસ નિશાન બનાવવામાં આવ્યા હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે. આ બાબતથી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે રાજકીય તણાવ વધી રહ્યો છે.
સેટેલાઇટ ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ
ફાઇનાન્શિયલ ટાઇમ્સના અહેવાલ મુજબ, ઈરાને TEE-01B નામના સેટેલાઇટ્સનો ઉપયોગ કર્યો હતો, જે ચીની કંપની &lsquo;અર્થ આઈ&rsquo; દ્વારા બનાવવામાં આવ્યા છે. ઈરાની સેનાની એરોસ્પેસ ફોર્સે આ સેટેલાઇટ સેવાઓ ખરીદી હતી અને લોન્ચ બાદ થોડા જ સમયમાં તેનો ઉપયોગ શરૂ કરી દીધો હતો. આ સેટેલાઇટ્સ દ્વારા મળેલી તસવીરો અને ડેટા દ્વારા અમેરિકન બેઝની ચોક્કસ સ્થિતિ, ગતિવિધિઓ અને સુરક્ષા વ્યવસ્થા વિશે મહત્વની માહિતી મેળવી શકાઈ હતી.
લીક થયેલા દસ્તાવેજોથી ખુલાસો
અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે ઈરાની સેનાના લીક થયેલા દસ્તાવેજોના આધારે આ માહિતી સામે આવી છે. દસ્તાવેજો મુજબ, સેનાના ઉચ્ચ અધિકારીઓએ સેટેલાઇટ મોનિટરિંગ માટે સ્પષ્ટ આદેશ આપ્યા હતા. ત્યારબાદ સેટેલાઇટ દ્વારા એકત્ર કરાયેલા ડેટાનો ઉપયોગ કરીને વિવિધ સૈન્ય ઠેકાણાઓની વિગતો મેળવવામાં આવી હતી.
મધ્ય પૂર્વમાં હુમલાની પૃષ્ઠભૂમિ
28 ફેબ્રુઆરીએ અમેરિકા અને ઇઝરાયેલ દ્વારા ઈરાન પર હુમલા થયા બાદ પરિસ્થિતિ વધુ તણાવપૂર્ણ બની હતી. તેના જવાબમાં ઈરાને ઈરાક, કતાર અને સાઉદી અરેબિયામાં આવેલા અમેરિકન બેઝને નિશાન બનાવ્યા હતા. આ હુમલાઓમાં સેટેલાઇટ દ્વારા મેળવેલી માહિતી મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ હોવાનું માનવામાં આવે છે.
ચીનનો ઈનકાર અને અમેરિકાની પ્રતિક્રિયા
આ મામલે ચીનએ તમામ આરોપોને ફગાવી દીધા છે. ચીનના વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા લિન જિયાનએ જણાવ્યું કે આ આરોપો નિરાધાર છે અને ચીન પર ટેરિફ લાદવા માટેનું બહાનું બનાવવામાં આવી રહ્યું છે. બીજી તરફ અમેરિકાની તરફથી પણ ચીન સામે કડક વલણ અપનાવવાની શક્યતા વ્યક્ત થઈ રહી છે.
ટ્રમ્પનો આક્ષેપ અને વ્યૂહરચના
પૂર્વ અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પએ અગાઉ પણ ચીન પર ઈરાનને મદદ કરવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. તેમણે ચીન પર વધારાના ટેરિફ લગાવવાની ચેતવણી આપી હતી. આવનારા સમયમાં ટ્રમ્પનો ચીન પ્રવાસ પણ નિર્ધારિત છે, જેને ધ્યાનમાં રાખીને આ મુદ્દાને રાજકીય દબાણ તરીકે પણ જોવામાં આવી રહ્યો છે.
વૈશ્વિક અસર અને સેટેલાઇટની પહોંચ
ચીની સેટેલાઇટ્સની રેન્જ માત્ર એશિયા સુધી મર્યાદિત નથી, પરંતુ લેટિન અમેરિકા સહિતના વિસ્તારોને પણ આવરી લે છે. તેથી આ મુદ્દો માત્ર મધ્ય પૂર્વ પૂરતો સીમિત નથી, પરંતુ વૈશ્વિક સુરક્ષા માટે પણ ચિંતાનો વિષય બની રહ્યો છે.
આ સમગ્ર ઘટનાક્રમથી સ્પષ્ટ થાય છે કે આધુનિક યુદ્ધમાં ટેક્નોલોજી અને જાસૂસી સાધનોની ભૂમિકા દિવસેને દિવસે વધી રહી છે, જે ભવિષ્યમાં આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકારણને વધુ જટિલ બનાવી શકે છે.

ઈરાને ચીની સેટેલાઈટનો ઉપયોગ કરી અમેરિકન સૈન્ય ઠેકાણાને ટાર્ગેટ કર્યા

ખુલાસાથી વૈશ્વિક રાજનીતિમાં ખળભળાટ

April 15, 2026 | 15:17 IST