પશ્ચિમ બંગાળના મુખ્યમંત્રી મમતા બેનર્જી અને ભારતીય ચૂંટણી પંચ વચ્ચેનો ગજગ્રાહ હવે દેશની સર્વોચ્ચ અદાલત, સુપ્રીમ કોર્ટ સુધી પહોંચી ગયો છે. મમતા બેનર્જીએ ચૂંટણી પંચ વિરુદ્ધ એક મહત્વપૂર્ણ અરજી દાખલ કરીને આયોગ પર રાજકીય પક્ષપાત અને સરમુખત્યારશાહી વલણ અપનાવવાનો ગંભીર આરોપ મૂક્યો છે. મુખ્યમંત્રીનું કહેવું છે કે, ચૂંટણી પંચ જેવી બંધારણીય સંસ્થા પાસેથી હંમેશા નિષ્પક્ષતાની અપેક્ષા રાખવામાં આવે છે, પરંતુ તેનું વર્તમાન વર્તન લોકશાહી માટે ચિંતાનો વિષય બની ગયું છે. આ પિટિશનમાં રાજ્યના મુખ્ય ચૂંટણી અધિકારીને પણ પક્ષકાર બનાવવામાં આવ્યા છે, જેના કારણે બંગાળના રાજકારણમાં ભારે ગરમાવો જોવા મળી રહ્યો છે.
'સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન' પ્રક્રિયા
આ સમગ્ર વિવાદનું મુખ્ય કારણ રાજ્યમાં ચાલી રહેલી 'સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન' પ્રક્રિયા છે, જેને મમતા બેનર્જીએ અસંવૈધાનિક જાહેર કરી છે. મમતા બેનર્જીનો દાવો છે કે, આ વોટર લિસ્ટ સુધારણા અભિયાનના બહાને ભારતીય જનતા પાર્ટી અને કેન્દ્ર સરકાર પાછલા બારણેથી NRC (નેશનલ રજિસ્ટર ઓફ સિટીઝન્સ) લાગુ કરવાનું મોટું કાવતરું ઘડી રહી છે. તેમને આશંકા છે કે આ પ્રક્રિયા દ્વારા સામાન્ય નાગરિકોના લોકશાહી અધિકારો છીનવી લેવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે. મુખ્યમંત્રીએ અગાઉ પણ ચેતવણી આપી હતી કે તેઓ નાગરિકોના હકની રક્ષા માટે કોઈપણ હદ સુધી જશે અને હવે તેમણે સુપ્રીમ કોર્ટમાં કાનૂની લડાઈનો શંખનાદ ફૂંકી દીધો છે.
ચૂંટણી પંચને કામગીરી ચાલુ રાખવા મંજૂરી
મમતા બેનર્જીએ પોતાની અરજી દ્વારા સુપ્રીમ કોર્ટ પાસે માંગ કરી છે કે, આ સંવેદનશીલ બાબતમાં તાત્કાલિક હસ્તક્ષેપ કરવામાં આવે અને જરૂરી નિર્દેશો જારી કરવામાં આવે. તેમનો તર્ક છે કે, જો આ પ્રક્રિયા પર તાત્કાલિક રોક લગાવવામાં નહિ આવે તો ચૂંટણી પ્રક્રિયાની પવિત્રતા અને લોકશાહીનો પાયો નબળો પડી જશે. તેમણે કેન્દ્ર સરકાર પાસે પણ આ મામલે જવાબદારી માંગી છે અને તેને નાગરિક અધિકારો પરનો હુમલો ગણાવ્યો છે. હવે સમગ્ર દેશની નજર સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણય પર ટકેલી છે કે, શું અદાલત બંગાળમાં ચાલી રહેલા મતદાર યાદી સુધારણા પર સ્ટે મૂકશે કે ચૂંટણી પંચને તેની કામગીરી ચાલુ રાખવાની મંજૂરી આપશે.

વોટર લિસ્ટ રિવિઝનની પ્રક્રિયાને NRC લાગુ કરવાનું કાવતરું ગણાવી પિટિશન દાખલ કરી

February 2, 2026 | 12:30 IST