India China LAC Tension: ભારત અને ચીન વચ્ચે વાસ્તવિક નિયંત્રણ રેખા (LAC) પર તણાવનો મુદ્દો ફરી ચર્ચામાં આવ્યો છે. ઇન્ડો-તિબેટન બોર્ડર પોલીસ (ITBP) ના મહાનિર્દેશક શત્રુજિત સિંહ કપૂરે અરુણાચલ પ્રદેશમાં ભારત અને ચીન વચ્ચે સર્જાતી સામસામેની સ્થિતિ અંગે મહત્વપૂર્ણ ટિપ્પણી કરી છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ, અરુણાચલ પ્રદેશની સરહદ પર આવી પરિસ્થિતિઓ અનેક વખત સર્જાઈ છે અને આવી ફેસ-ઓફની સ્થિતિ હજુ પણ ચાલુ છે. ITBPના DGનું આ નિવેદન એવા સમયે સામે આવ્યું છે જ્યારે ભારત-ચીન સરહદ પર સૈન્ય અને સુરક્ષા વ્યવસ્થાને લઈને સતત ચર્ચા ચાલી રહી છે. અરુણાચલ પ્રદેશ ભારત માટે વ્યૂહાત્મક રીતે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સરહદી વિસ્તાર છે. ITBP ભારત-ચીન સરહદ પર સુરક્ષા અને દેખરેખની મહત્વપૂર્ણ જવાબદારી નિભાવે છે.
અરુણાચલ પ્રદેશમાં ચીન સાથે ફેસ-ઓફ
એક કાર્યક્રમ દરમિયાન શત્રુજિત સિંહ કપૂરે અરુણાચલ પ્રદેશની સ્થિતિ અંગે જણાવ્યું કે આવી પરિસ્થિતિઓ ઘણી વખત ઉભી થઈ છે. તેમણે ITBPની શૌર્ય કમાન્ડો ટીમોની કામગીરીનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો અને કહ્યું કે ટીમોએ સારું કામ કર્યું છે. તેમણે ITBPની ભૂમિકામાં આવેલા બદલાવ અંગે પણ વાત કરી. તેમના જણાવ્યા પ્રમાણે, ITBPની શરૂઆત પર્વતીય ગેરિલા દળ તરીકે થઈ હતી. બાદમાં ચીનની સરહદ પર પરંપરાગત સરહદી સુરક્ષા દળ તરીકે તેની ભૂમિકા વિકસિત થઈ. હવે બદલાતી સરહદી જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને ITBPએ પોતાને હાઈ-ઍલ્ટિટ્યુડ ફોર્સ તરીકે વધુ મજબૂત કરવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો છે. ભારત-ચીન સરહદ પર ITBP અને ભારતીય સેના બંને મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. લદ્દાખથી લઈને અરુણાચલ પ્રદેશ સુધી ઊંચાઈવાળા વિસ્તારોમાં સરહદી દેખરેખ અને ઓપરેશનલ તૈયારી સતત પડકારરૂપ રહે છે.
કોંગ્રેસે કેન્દ્ર સરકારને ઘેર્યું
ITBP DGના નિવેદન બાદ કોંગ્રેસે કેન્દ્ર સરકાર પર સવાલો ઉઠાવ્યા છે. કોંગ્રેસના નેતા જયરામ રમેશે X પર પોસ્ટ કરીને આરોપ લગાવ્યો કે કેન્દ્ર સરકાર ચીન સાથેના સરહદી મુદ્દે પૂરતું સ્પષ્ટ વલણ રજૂ કરતી નથી. જયરામ રમેશે ITBP DGના નિવેદનનો ઉલ્લેખ કરતાં અરુણાચલ પ્રદેશમાં ચીની સૈનિકો સાથેની તાજેતરની સામસામેની સ્થિતિ અંગે સરકારને ઘેરી હતી. તેમણે વડાપ્રધાનની આ મુદ્દે કથિત ચુપ્પીને લઈને પણ સવાલો ઉઠાવ્યા. કોંગ્રેસનું કહેવું છે કે જો સરહદ પર ચીની સૈનિકો સાથે ફેસ-ઓફની સ્થિતિ સર્જાઈ રહી છે તો કેન્દ્ર સરકારે દેશ સમક્ષ સ્થિતિ સ્પષ્ટ કરવી જોઈએ.
ડોકલામથી તવાંગ સુધી ભારત-ચીન સરહદનો તણાવ
ભારત અને ચીન વચ્ચે સરહદી તણાવનો લાંબો ઇતિહાસ રહ્યો છે. 2017માં ડોકલામ વિવાદ દરમિયાન બંને દેશોની સેનાઓ લાંબા સમય સુધી સામસામે રહી હતી. ત્યારબાદ 2022માં અરુણાચલ પ્રદેશના તવાંગ સેક્ટરમાં પણ ભારતીય અને ચીની સૈનિકો વચ્ચે અથડામણ થઈ હતી. 2020ના ગલવાન સંઘર્ષ બાદ ભારત-ચીન સંબંધોમાં સરહદનો મુદ્દો વધુ સંવેદનશીલ બન્યો હતો. પૂર્વ લદ્દાખમાં લાંબા સમય સુધી સૈન્ય તૈનાતી રહી અને ત્યારથી LAC પર શાંતિ અને સ્થિરતા ભારત-ચીન સંબંધોમાં મુખ્ય મુદ્દો બની છે. હવે ITBP DGના અરુણાચલ પ્રદેશ અંગેના તાજા નિવેદને ફરી એકવાર ભારત-ચીન સરહદ, LAC તણાવ, અરુણાચલ પ્રદેશ બોર્ડર અને ચીની સૈનિકોની ગતિવિધિઓને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાની ચર્ચાના કેન્દ્રમાં લાવી દીધા છે.