2027 Punjab Legislative Assembly Election પહેલાં રાજ્યના રાજકારણમાં ગઠબંધનની રાજનીતિએ જોર પકડ્યું છે. ભારતીય જનતા પાર્ટી (ભાજપ) અને શિરોમણી અકાલી દળ (બાદલ) વચ્ચે ફરીથી ગઠબંધન થવાની શક્યતાઓને લઈને રાજકીય વર્તુળોમાં ચર્ચા ચાલી રહી છે. જોકે, આ સંભવિત જોડાણ વચ્ચે અકાલી દળના અલગ થયેલા જૂથની ભૂમિકાએ નવા સવાલો ઊભા કર્યા છે. જ્ઞાની હરપ્રીત સિંહે સ્પષ્ટ સંકેત આપ્યો છે કે જો ભાજપ અને સુખબીર સિંહ બાદલની આગેવાની હેઠળનું અકાલી દળ સાથે આવશે, તો તેમનો પક્ષ આ ગઠબંધનનો ભાગ નહીં બને. એટલું જ નહીં, જરૂર પડ્યે અલગ રાજકીય મોરચો બનાવવાની તૈયારી પણ દર્શાવવામાં આવી છે. આ નિવેદનથી પંજાબમાં ભાજપ અને અકાલી દળ વચ્ચે ચાલી રહેલી ગઠબંધનની ચર્ચામાં એક નવો મુદ્દો ઉમેરાયો છે. હવે સવાલ એ છે કે શું ભાજપ તમામ અકાલી જૂથોને સાથે રાખીને ચૂંટણી લડવાની રણનીતિ બનાવી શકશે કે પછી રાજ્યમાં અલગ રાજકીય મોરચાની રચના થશે?
જ્ઞાની હરપ્રીત સિંહનો વિરોધ અને ત્રીજા મોરચાની તૈયારી
શિરોમણી અકાલી દળ (પુનાર સુરજીત) ની રચના ઓગસ્ટ 2025માં સુખબીર સિંહ બાદલના નેતૃત્વવાળા અકાલી દળથી અલગ થયા બાદ થઈ હતી. આ જૂથમાં અકાલી દળના કેટલાક જૂના અને વરિષ્ઠ નેતાઓનો પણ સમાવેશ થાય છે. જ્ઞાની હરપ્રીત સિંહે 10 નવેમ્બરના રોજ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે ભાજપ અને બાદલ જૂથ વચ્ચે ગઠબંધન થાય તો તેમનો પક્ષ તેમાં સામેલ નહીં થાય. તેમણે અકાલ તખ્ત અને પંથિક મુદ્દાઓને લઈને બાદલ જૂથ સાથે રાજકીય સમજૂતીનો વિરોધ કર્યો હતો. આ નિવેદન બાદ 11 નવેમ્બરે લુધિયાણામાં એક મહત્વપૂર્ણ રાજકીય ઘટનાક્રમ સામે આવ્યો. અકાલી દળ (પુનાર સુરજીત) એ વિવિધ ખેડૂત સંગઠનો, પંથિક સંસ્થાઓ, પૂર્વ સૈનિક સંગઠનો, વેપારી જૂથો અને અન્ય સામાજિક સંગઠનો સાથે મળીને 'સંયુક્ત પંજાબ મોરચા'ની રચના કરી. આ મોરચાએ 2027ની પંજાબ વિધાનસભા ચૂંટણી સાથે મળીને લડવાની જાહેરાત કરી છે. આમ, રાજ્યમાં ભાજપ-અકાલી દળના સંભવિત ગઠબંધન ઉપરાંત એક અલગ રાજકીય મંચ પણ સક્રિય બન્યો છે. આ નવા મોરચામાં ખેડૂત સંગઠનો અને પંથિક જૂથોની ભાગીદારીને કારણે પંજાબના રાજકારણમાં નવા સમીકરણો રચાઈ રહ્યા છે. જોકે, આ સંગઠનોનું ચૂંટણીમાં ચોક્કસ પ્રદર્શન કે મતદારો પર થનારી અસર અંગે અત્યારથી કોઈ નિષ્કર્ષ કાઢવો યોગ્ય નથી.
ભાજપ-અકાલી દળ વચ્ચે બેઠક વહેંચણી સૌથી મોટો મુદ્દો
બીજી તરફ, ભાજપ અને સુખબીર સિંહ બાદલના અકાલી દળ વચ્ચે ગઠબંધનની વાતચીત આગળ વધી રહી હોવાના અહેવાલો છે. 13 નવેમ્બરના અહેવાલ મુજબ, સુખબીર બાદલ કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહને મળી શકે છે. જોકે, આ મુલાકાત અને ગઠબંધન અંગે અંતિમ સત્તાવાર જાહેરાત બંને પક્ષો તરફથી થઈ નથી. બેઠક વહેંચણીનો મુદ્દો બંને પક્ષો વચ્ચેની ચર્ચામાં મહત્વનો છે. અહેવાલો અનુસાર, ભાજપ પંજાબની 117 વિધાનસભા બેઠકોમાંથી આશરે 45 બેઠકોની માંગ કરી રહ્યું છે. અગાઉ અકાલી દળ સાથેના ગઠબંધનમાં ભાજપ મર્યાદિત બેઠકો પર ચૂંટણી લડતું હતું. હવે ભાજપ રાજ્યમાં પોતાની રાજકીય ભૂમિકા વધારવા માંગે છે.
CR પાટીલની નજર 117 બેઠકો પર, ભાજપનો પ્લાન B તૈયાર?
ગઠબંધનની ચર્ચાઓ વચ્ચે ભાજપે પોતાની અલગ ચૂંટણી રણનીતિ પર પણ કામ શરૂ કર્યું છે. પંજાબ વિધાનસભાની તમામ 117 બેઠકોનું બેઠકવાર મૂલ્યાંકન કરવામાં આવી રહ્યું છે. આ કામગીરીની જવાબદારી કેન્દ્રીય મંત્રી અને પંજાબ ચૂંટણીની વ્યૂહરચના સાથે જોડાયેલા સીઆર પાટીલ સંભાળી રહ્યા છે. ભાજપ કઈ બેઠકો પર પોતાની તાકાત વધારી શકે છે અને કયા વિસ્તારોમાં અકાલી દળનો પ્રભાવ છે, તેનો અંદાજ મેળવવાનો પ્રયાસ થઈ રહ્યો છે. આ બેઠકવાર સમીક્ષાથી ભાજપને ગઠબંધન થાય તો બેઠક વહેંચણીમાં પોતાનો દાવો રજૂ કરવામાં મદદ મળી શકે છે. બીજી તરફ, જો બંને પક્ષો વચ્ચે ગઠબંધન ન થાય તો ભાજપ તમામ 117 બેઠકો પર સ્વતંત્ર રીતે ચૂંટણી લડવાની તૈયારી પણ કરી શકે છે. એટલે ગઠબંધનની વાતચીત ચાલુ હોવા છતાં ભાજપ પોતાની સંગઠનાત્મક અને ચૂંટણીલક્ષી તૈયારીઓ અટકાવી રહ્યું નથી.
2027ની ચૂંટણી પહેલાં પંજાબમાં નવા રાજકીય સમીકરણો
એક તરફ ભાજપ અને અકાલી દળ વચ્ચે સંભવિત ગઠબંધનની ચર્ચા ચાલી રહી છે, તો બીજી તરફ જ્ઞાની હરપ્રીત સિંહના નેતૃત્વ હેઠળનું જૂથ અલગ રાજકીય મંચ સાથે ચૂંટણી મેદાનમાં ઉતરવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. બેઠક વહેંચણી, અકાલી જૂથોની ભાગીદારી અને ખેડૂત સંગઠનોની ભૂમિકા આગામી દિવસોમાં પંજાબના રાજકારણના મહત્વના મુદ્દા બની શકે છે. હાલ ભાજપ અને અકાલી દળ વચ્ચે ગઠબંધન અંગે અંતિમ સત્તાવાર જાહેરાતની રાહ જોવાઈ રહી છે. પરંતુ સંયુક્ત પંજાબ મોરચાની રચનાએ સ્પષ્ટ કરી દીધું છે કે 2027ની પંજાબ વિધાનસભા ચૂંટણી પહેલાં રાજકીય પક્ષો અને સંગઠનો વચ્ચે નવા જોડાણોનું રાજકારણ શરૂ થઈ ગયું છે.