વિગન આહારથી આયુષ્ય ઘટે છે?

વિગન અને શાકાહારી આહારને આરોગ્ય માટે ફાયદાકારક માનવામાં આવે છે, પરંતુ ચીનમાં કરાયેલા તાજા અભ્યાસમાં ચોંકાવનારા તારણો સામે આવ્યા છે. ચાઇનીઝ લોન્ગીટ્યુડિનલ હેલ્થી લોન્ગીવિટી સર્વે (CLHLS) હેઠળ 80 વર્ષથી વધુ વયના 5,203 વૃદ્ધોના ડેટાનું વિશ્લેષણ કરવામાં આવ્યું હતું. અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું કે શુદ્ધ શાકાહારી (વિગન) આહાર અપનાવનારાઓની 100 વર્ષ જીવવાની શક્યતા માંસાહારીઓ કરતા ઓછી છે.

અમેરિકન જર્નલ ઓફ ક્લિનિકલ ન્યુટ્રિશનમાં ડિસેમ્બર 2025માં પ્રકાશિત આ અભ્યાસ અનુસાર, શાકાહારીઓમાં 100 વર્ષ જીવવાની શક્યતા માંસાહારીઓ કરતા 19% ઓછી હતી (ઓડ્સ રેશિયો: 0.81). વિગન ડાયટ અપનાવનારાઓમાં આ આંકડો 29% સુધી ઓછો હતો (ઓડ્સ રેશિયો: 0.71). જોકે, માછલી અથવા ડેરી ઉત્પાદનો ખાનારા પેસ્કો-શાકાહારીઓ અને ઓવો-લેક્ટો-શાકાહારીઓમાં આ તફાવત નોંધપાત્ર નહોતો.

સંશોધકોએ જણાવ્યું કે વિગન આહારમાં વિટામિન B12, પ્રોટીન અને ઓમેગા-3 ફેટી એસિડ જેવા તત્વોની કમી હોઈ શકે છે, જે વૃદ્ધાવસ્થામાં હાડકાંના ફ્રેક્ચર અને કુપોષણનું જોખમ વધારે છે. તેઓએ સલાહ આપી કે 80 વર્ષ પછી શરીરને છોડ અને પ્રાણીજન્ય બંને પોષક તત્વોની જરૂર પડે છે.

આ અભ્યાસને લઈને વિવાદ પણ છે. કેટલાક અન્ય અભ્યાસોમાં વિગન ડાયટને હૃદયરોગ અને ડાયાબિટીસ જેવા રોગો સામે રક્ષણ આપતી ગણાવવામાં આવી છે. ઉદાહરણ તરીકે, 2024ના એક અભ્યાસમાં 7 દેશોમાં વિગન ડાયટ અપનાવવાથી આયુષ્યમાં 5-8 વર્ષનો વધારો જોવા મળ્યો હતો. વળી, એક મેટા-એનાલિસિસમાં શાકાહારી આહારને આરોગ્ય સુધારતો પરંતુ મૃત્યુદરમાં કોઈ મોટો તફાવત નહીં જોવા મળ્યો.

સોશિયલ મીડિયા પર પણ આ અભ્યાસને લઈને ચર્ચા છે. એક્સ (ટ્વિટર) પર @fleroy1974 જેવા યુઝર્સે તેને શેર કરીને માંસાહારના ફાયદા ગણાવ્યા, જ્યારે @DrFarazHarsini જેવા વેગન એડવોકેટ્સે મીડિયા રિપોર્ટિંગને ભ્રામક ગણાવીને વિરોધ કર્યો. તાજા અપડેટ્સમાં, 7 જાન્યુઆરી 2026ના રોજ @RutkowskiDr દ્વારા અભ્યાસને લઈને વધુ વિગતો શેર કરવામાં આવી.

નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આહાર વ્યક્તિગત હોવો જોઈએ અને સંતુલિત પોષણ જરૂરી છે. વિગન ડાયટ અપનાવતા પહેલા ડોક્ટરની સલાહ લેવી જરૂરી છે