રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન આગામી સપ્તાહે ભારત પ્રવાસ આવી રહ્યા છે. પુતિન આવે તે પહેલાં ભારતે અમેરિકા સાથે મોટા સંરક્ષણ કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. ભારતીય નૌકાદળના 24 સી-હોક હેલિકોપ્ટર કાફલા માટે અમેરિકા સાથે 5 વર્ષના 'ફોલો-ઓન સપોર્ટ' એટલે કે સતત સમર્થન મળે તે હેતુથી અંદાજે ₹8000 કરોડની મોટી ડીલ કરવામાં આવી છે.

નવી દિલ્હીમાં સંરક્ષણ સચિવ શ્રી રાજેશ કુમાર સિંહની હાજરીમાં અમેરિકાના વિદેશી લશ્કરી વેચાણ કાર્યક્રમ હેઠળ LOA પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા. અમેરિકા સાથે આ કરાર એવા સમયે થયો છે જ્યારે અમેરિકન પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઑગસ્ટ-2025માં ભારતીય વસ્તુઓ પર 50 ટકા ટેરિફ લગાવ્યા બાદ બંને દેશોના સંબંધોમાં તણાવ જોવા મળી રહ્યો છે.

સંરક્ષણ મંત્રાલયે માહિતી આપી કે, MH-60R હેલિકોપ્ટર કાફલાના સંબંધમાં અમેરિકા સાથે ₹7995 કરોડના પ્રસ્તાવ અને સ્વીકૃતિ પત્ર(LOA) પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા છે. લોકહીડ માર્ટિન કોર્પોરેશન દ્વારા તૈયાર કરાયેલા MH-60R સી-હોક હેલિકોપ્ટર્સ, જે બ્લેકહૉક હેલિકોપ્ટરનું દરિયાઈ વેરિઅન્ટ છે. જે તમામ હવામાનમાં ઉપયોગમાં લેવા માટે અસરકારક છે. ભારતે 5 વર્ષ પહેલાં, ફેબ્રુઆરી 2020માં, 24 MH-60R હેલિકોપ્ટરની ખરીદી માટે અમેરિકા સાથે કરાર કર્યો હતો. ત્યારબાદ તેની પ્રથમ 3 યુનિટની ખેપ વર્ષ 2021માં ભારતને મળી હતી.

સંરક્ષણ મંત્રાલયના નિવેદન અનુસાર, આ 'ફોલો-ઓન સપોર્ટ' પેકેજ ખૂબ જ વ્યાપક છે. જેમાં સ્પેરપાર્ટ્સ, સહાયક ઉપકરણો, ઉત્પાદન સમર્થન, તાલીમ અને ટેકનિકલ સહાયતા સહિતની અનેક જોગવાઈનો સમાવેશ કરાયો છે. મંત્રાલયે જણાવ્યું કે, આ સુવિધાઓના વિકાસના કારણે દેશમાં લાંબા સમય માટે કેપેબિલિટીનું નિર્માણ થશે અને અમેરિકન સરકાર પરની નિર્ભરતા ઘટશે. જે આત્મનિર્ભર ભારતના વિઝનને સાકાર કરવામાં મદદ કરશે.

આ કરારના કારણે MSME અને અન્ય ભારતીય કંપનીઓ દ્વારા સ્વદેશી ઉત્પાદનો અને સેવાઓના વિકાસને પ્રોત્સાહન મળશે. આ સતત સમર્થનથી MH-60R હેલિકોપ્ટરોની ઓપરેશનલ ઉપલબ્ધતા અને જાળવણીમાં સુધારો થશે. જે તેમની મહત્ત્વપૂર્ણ એન્ટી-સબમરીન વૉરફેર ક્ષમતાને વધુ મજબૂત કરશે.

November 29, 2025 | 14:04 IST