ગુજરાતનો સૌથી મોટો પતંગ ઉત્સવ ઉત્તરાયણ પૂર્ણ થયા બાદ, આખો દિવસ ધાબા પર તડકા અને પવનમાં રહેવાથી શરીર અને ત્વચા પર તેની વિપરીત અસરો જોવા મળે છે. લાંબા સમય સુધી આકાશમાં જોવાથી ગળાનો દુખાવો, સખત તડકાથી ત્વચા પર ટેનિંગ અને પવનના કારણે વાળમાં શુષ્કતા આવવી એ સામાન્ય સમસ્યાઓ છે. આ સ્થિતિમાં શરીરને ફરીથી ઉર્જાવાન બનાવવા માટે &lsquo;પોસ્ટ-ઉત્તરાયણ સેલ્ફ-કેર&rsquo; અનિવાર્ય છે.
સૌ પ્રથમ, તડકામાં રહેવાને કારણે શરીરમાં ડીહાઈડ્રેશન (પાણીની ઉણપ) સર્જાય છે. તેને દૂર કરવા માટે માત્ર સાદું પાણી જ નહીં, પણ નારિયેળ પાણી, છાશ અથવા લીંબુ શરબત જેવા પ્રવાહીનું સેવન વધારવું જોઈએ. 
આહારમાં નારંગી, આમળા કે જામફળ જેવા એન્ટી-ઓક્સિડન્ટયુક્ત ફળોનો સમાવેશ કરો. 
રાત્રે ભારે કે તેલવાળો ખોરાક ટાળવો જોઈએ જેથી પાચનતંત્રને આરામ મળે અને ઊંઘ સારી આવે.
ત્વચા અને વાળની સંભાળ લેવી પણ તેટલી જ જરૂરી છે. ધાબા પર ઉડેલી ધૂળ અને પરસેવાને કારણે ત્વચાના છિદ્રો બંધ થઈ જાય છે, તેથી હળવા ક્લીન્ઝરથી ચહેરો સાફ કરી એલોવેરા જેલ કે હાઇડ્રેટિંગ મોઇશ્ચરાઇઝર લગાવવું જોઈએ. 
વાળમાં જમા થયેલી ધૂળ કાઢવા માટે હળવા શેમ્પૂથી વોશ કરી કન્ડિશનર લગાવો અને શક્ય હોય તો હૂંફાળા તેલથી માલિશ કરો. આંખોના થાક માટે ઠંડા પાણીની પટ્ટી કે કાકડીના સ્લાઈસનો ઉપયોગ કરી ૭-૮ કલાકની ગાઢ ઊંઘ લેવી હિતાવહ છે.
શારીરિક સંભાળની સાથે પર્યાવરણીય જવાબદારી પણ સેલ્ફ-કેરનો જ ભાગ છે. 
પતંગબાજી દરમિયાન પતંગની દોરીથી આંગળીઓ પર પડેલા કાપા પર એન્ટિસેપ્ટિક ક્રીમ લગાવો. 
અંતમાં, આપણા ધાબા અને આસપાસના વિસ્તારમાં પડેલા પતંગ અને દોરીના ગૂંચડા સાફ કરવા જોઈએ, જેથી પક્ષીઓ કે અન્ય રાહદારીઓને ઈજા ન થાય.&nbsp;
માનસિક શાંતિ માટે થોડો સમય સોશિયલ મીડિયાથી દૂર રહી મેડીટેશન&nbsp;કરવાથી દિવસભરના ઘોંઘાટ પછી મનને રાહત મળશે.
યાદ રાખો, ઉત્તરાયણ એ માત્ર પતંગબાજીનો જ નહીં, પણ આનંદ અને ઉમંગનો ઉત્સવ છે. આ પર્વની યાદો ત્યારે જ મધુર રહેશે જ્યારે તમારું શરીર અને મન બંને સ્વસ્થ હોય.
આથી જ, તહેવારના ઉત્સાહ પછી તમારી જાતને થોડો સમય આપો, પૂરતો આરામ કરો અને શરીરની જરૂરિયાતો પ્રત્યે સભાન રહો. તમારી નાની એવી કાળજી આવતીકાલના કામકાજના દિવસને વધુ ઉર્જાવાન બનાવશે.

ઉત્તરાયણમાં આ રીતે લો સંભાળ.

તડકા, પવન અને ટેનિંગથી બચવા માટે ત્વચા અને શરીરની આ રીતે લો સંભાળ.

January 13, 2026 | 23:55 IST