સંભલમાં મૃત્યુ કૂપ મળ્યો: સ્થાનિક લોકોનો દાવો, 'લોકો સ્નાન કરીને હરિહર મંદિરે જતા હતા'

ઉત્તર પ્રદેશના સંભલમાં ગુરુવારે જામા મસ્જિદથી લગભગ 200 મીટરના અંતરે એક કૂવો મળ્યો હતો. સ્થાનિક લોકોનો દાવો છે કે આ કૂવામાં સ્નાન કર્યા બાદ લોકો હરિહર મંદિરમાં પૂજા કરવા જતા હતા.

એક સ્થાનિક વ્યક્તિ યોગેશ્વર કહે છે કે આ કૂવાનું નામ મૃત્યુ કૂપ છે. તેનું વર્ણન પુરાણોમાં પણ જોવા મળે છે. સંભાલના ઈતિહાસમાં તેનો ઉલ્લેખ છે. આ કુવો ભગવાન બ્રહ્માએ બંધાવ્યો છે. તે ભગવાન બ્રહ્મા દ્વારા બાંધવામાં આવેલા 19 કુવાઓમાંથી એક છે. લગભગ 20 વર્ષ પહેલા સુધી તેમાં પાણી હતું. લોકો હરિહર મંદિરમાં સ્નાન કરવા અને પૂજા કરવા અને તેનું શુદ્ધ અને સ્વચ્છ પાણી ભગવાનને અર્પણ કરવા જતા હતા. આપણા પૂર્વજોએ કહ્યું છે કે અહીં મહાદેવનું મંદિર છે. આ વિસ્તારમાં ખોદકામ કરવામાં આવે તો તમામ સત્ય બહાર આવશે.

વેદ પ્રકાશ ચહલે જણાવ્યું કે પહેલા અમે અહીં આવતા હતા અને કૂવામાંથી પાણી લાવતા હતા. જો કે કેટલાક સંજોગો અને ઉદાસીનતાને કારણે લોકોએ તેનો ઉપયોગ કરવાનું બંધ કરી દીધું હતું, પરંતુ હવે વહીવટીતંત્ર અને યોગી સરકારના પ્રયાસોને કારણે, અમારા વારસાના પુનરુત્થાન પર જે કાર્ય થઈ રહ્યું છે તેના માટે અમે હૃદયપૂર્વક આભાર વ્યક્ત કરીએ છીએ.

તેમણે વધુમાં કહ્યું કે હું જે કહું છું કે આ વિસ્તાર એક ધાર્મિક સ્થળ છે અને તેનો જીર્ણોદ્ધાર થવો જોઈએ. તાજેતરમાં અહીં એક નળ લગાવવામાં આવ્યો હતો જે બીજા દિવસે કોઈ કારણોસર ઉખડી ગયો હતો. મારો મુદ્દો એ છે કે હિંદુ વિસ્તારની અંદર આ વિવાદાસ્પદ સ્થળ કેવી રીતે ઊભું થયું? આપણા ધાર્મિક સ્થળ પર વક્ફ બોર્ડ ક્યાંથી અસ્તિત્વમાં આવ્યું? તે મહામૃત્યુંજય કુપા તરીકે ઓળખાય છે.

સ્થળ પર હજુ પણ ખોદકામ ચાલુ છે. આ કૂવો સંભલ સદરના સરથલ ચોકી વિસ્તારમાંથી મળી આવ્યો હતો. તેને 'મૃત્યુનો કૂવો' પણ કહેવામાં આવે છે. અગાઉ ચંદૌસીના લક્ષ્મણગંજમાં એક પગથિયું મળી આવ્યું હતું, જેનું ખોદકામ છેલ્લા પાંચ દિવસથી ચાલી રહ્યું છે. આ વાવ સદીઓ જૂની હોવાનું કહેવાય છે.

—IANS