SIR વિવાદમાં CEC જ્ઞાનેશ કુમાર ઘેરાયા! સુપ્રીમ કોર્ટે હવે ચૂંટણી પંચ પાસે શું માંગ્યું?

CEC Gyanesh Kumar Supreme Court: મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર (CEC) જ્ઞાનેશ કુમાર સામે દાખલ કરવામાં આવેલી અરજીઓ પર સુપ્રીમ કોર્ટમાં મહત્વપૂર્ણ સુનાવણી થઈ. અરજદારો દ્વારા જ્ઞાનેશ કુમારને CEC પદ પરથી સસ્પેન્ડ કરવાની માંગ કરવામાં આવી હતી. જોકે, સુપ્રીમ કોર્ટે આ તબક્કે સસ્પેન્શન અંગે કોઈ અંતરિમ આદેશ આપ્યો નથી. કોર્ટે ચૂંટણી પંચને નોટિસ પાઠવીને સમગ્ર મામલે જવાબ માંગ્યો છે.

સુપ્રીમ કોર્ટમાં SIR અને Form 6નો મુદ્દો
આ સમગ્ર મામલો ચૂંટણી પંચની Special Intensive Revision એટલે કે SIR પ્રક્રિયા અને મતદાર યાદી સાથે જોડાયેલા નિર્ણયો અંગે છે. અરજદારોનો આરોપ છે કે ચૂંટણી પંચે SIR, Form 6 અને અન્ય કેટલાક મહત્વપૂર્ણ નિર્ણયોમાં કાયદાકીય પ્રક્રિયાનું પાલન કર્યું નથી. અરજદારોની દલીલ છે કે ચૂંટણી પંચ એક બંધારણીય સંસ્થા છે અને તેના મહત્વપૂર્ણ નિર્ણયો કાયદા મુજબ સર્વસંમતિ અથવા બહુમતીથી લેવામાં આવવા જોઈએ. અરજદારોનો આરોપ છે કે CEC જ્ઞાનેશ કુમારે કેટલાક નિર્ણયો એકપક્ષીય રીતે લીધા હતા.

CECના સસ્પેન્શનની માંગ
આ અરજીઓ સામાજિક કાર્યકર્તા રાકેશ કુમાર સિંહ અને વકીલ શૈલેન્દ્ર મણિ ત્રિપાઠી દ્વારા દાખલ કરવામાં આવી છે. રાકેશ કુમાર સિંહ તરફથી વરિષ્ઠ વકીલ વિકાસ સિંહ સુપ્રીમ કોર્ટમાં હાજર રહ્યા હતા. વિકાસ સિંહે દલીલ કરી હતી કે નવા કાયદાથી મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરને ખૂબ જ મજબૂત કાનૂની સુરક્ષા મળી છે. તેમણે એવો પણ દાવો કર્યો કે નિવૃત્તિ બાદ પણ CECને તપાસ અને કાર્યવાહીથી રક્ષણ મળે છે. વિકાસ સિંહે દલીલ દરમિયાન કહ્યું કે વડાપ્રધાન અને ન્યાયાધીશોને પણ આવી સુરક્ષા નથી. જોકે, બેન્ચે સંબંધિત કાયદાને પડકારતી અરજી પહેલાથી જ પેન્ડિંગ હોવાનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો.

સુપ્રીમ કોર્ટનું મહત્વપૂર્ણ અવલોકન
સુનાવણી દરમિયાન સુપ્રીમ કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે અરજદારોની દલીલોનો એક આધાર મીડિયા રિપોર્ટ છે. કોર્ટે કહ્યું કે માત્ર સમાચાર અહેવાલના આધારે કોઈ અંતરિમ આદેશ આપી શકાય નહીં અને પહેલા ચૂંટણી પંચનો જવાબ આવવો જરૂરી છે. કોર્ટે એ પણ જણાવ્યું કે બંધારણીય સંસ્થા કાયદા મુજબ કાર્ય કરે તેવી તેની અપેક્ષા છે. જો તપાસ બાદ એવું સામે આવે કે કોઈ નિર્ણય ફરજિયાત કાયદાકીય પ્રક્રિયાનું ઉલ્લંઘન કરીને લેવામાં આવ્યો છે, તો કોર્ટ યોગ્ય કાર્યવાહી કરી શકે છે.

ચૂંટણી પંચનો જવાબ હવે મહત્વપૂર્ણ
આ મામલામાં ચૂંટણી પંચનો જવાબ હવે મહત્વપૂર્ણ બની ગયો છે. અરજદારો જ્યાં CECના કેટલાક નિર્ણયો અને SIR પ્રક્રિયા પર સવાલ ઉઠાવી રહ્યા છે, ત્યાં ચૂંટણી પંચે પોતાના નિર્ણયો કાયદા અને નિર્ધારિત પ્રક્રિયા મુજબ હોવાનો પક્ષ રાખ્યો છે. Form 6 પણ આ વિવાદનો મહત્વનો ભાગ છે. મતદાર યાદીમાં નવા મતદાર તરીકે નોંધણી માટે ઉપયોગમાં લેવાતા Form 6માં SIR સંબંધિત ફેરફારો અંગે પણ અરજદારો દ્વારા સવાલ ઉઠાવવામાં આવ્યા છે.  હવે સમગ્ર મામલે સુપ્રીમ કોર્ટમાં આગળની સુનાવણી ચૂંટણી પંચના જવાબ બાદ મહત્વપૂર્ણ બનશે. હાલ CEC જ્ઞાનેશ કુમારનું સસ્પેન્શન થયું નથી અને સુપ્રીમ કોર્ટે પણ આ તબક્કે આવી કોઈ અંતરિમ રાહત આપી નથી. કેસમાં આગળ ચૂંટણી પંચનો જવાબ અને કોર્ટનું મૂલ્યાંકન નિર્ણાયક રહેશે.