GFL પ્લાન્ટમાં ઉપરાછાપરી બનતી દુર્ઘટના: 2નાં મોત

ગોધરાથી આશરે 50 કિલોમીટર દૂર ઘોઘંબા તાલુકાના રણજીતનગર ખાતે આવેલો ગુજરાત ફ્લોરોકેમિકલ (GFL) કંપનીનો 54 એકરનો પ્લાન્ટ સ્થાનિક લોકો માટે આફતરૂપ સાબિત થઈ રહ્યો છે. રેફ્રિજરેટર ગેસ અને કેમિકલનું ઉત્પાદન કરતા આ પ્લાન્ટમાં વારંવાર ગેસ લીકેજની ઘટનાઓ બને છે, જેના કારણે માનવ જીવન અને પર્યાવરણને ગંભીર નુકસાન થઈ રહ્યું છે.

બે વર્ષમાં બે મોટી ઘટનાઓ

કંપનીમાં તાજેતરમાં 30 સપ્ટેમ્બર 2025ના રોજ ગેસ લીકેજનો બનાવ બન્યો, જેમાં બે લોકોનાં મોત થયા અને 30થી વધુ લોકો ઘાયલ થયા હતા. તેના માત્ર બે દિવસ પછી, 2 ઓક્ટોબરે ફરીથી ગેસ ગળતરની ઘટના બની, જેનાથી આસપાસના ગામના લોકોને અસર થઈ અને તેમને હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવા પડ્યા. અગાઉ 2021માં પણ અહીંયા એક મોટી દુર્ઘટનામાં સાત લોકોનાં મોત થયા હતા.

ગામલોકોનો ભય અને હિજરત

વારંવાર થતી આ ઘટનાઓ અને તેની અસર જાણવા દિવ્ય ભાસ્કરની ટીમ રણજીતનગર ગામમાં પહોંચી હતી. ગામની સ્થિતિ અત્યંત ગંભીર છે.

• સ્થળાંતર (હિજરત): ગામના આગેવાન મહેન્દ્રભાઈ રાઠવાએ જણાવ્યું કે મતદાર યાદી મુજબ ગામની વસ્તી 1500ની છે, પરંતુ કંપનીના વારંવારના ત્રાસથી હજારથી બારસો લોકોએ ગામ છોડી દીધું છે. ગામમાં હવે માંડ 200 જેટલા લોકો, ખાસ કરીને ઉંમર લાયક વ્યક્તિઓ, જ વસવાટ કરે છે.

• કેમિકલયુક્ત પાણી: મહેન્દ્રભાઈ રાઠવાએ જણાવ્યું કે ગામમાં કેમિકલવાળું પાણી આવતું હોવાથી તે માણસ કે ઢોર માટે પીવાલાયક રહ્યું નથી. ગામલોકો ત્રણ-ચાર કિલોમીટર દૂરથી પીવાનું પાણી લાવવા મજબૂર છે. પશુઓ પણ આ પાણી પી શકતા નથી, જેના કારણે કેટલાક ઢોર મૃત્યુ પામ્યા છે.

• ભોગ બનનારનો અનુભવ: 2 ઓક્ટોબરની ઘટનામાં ભોગ બનનાર રમીલાબેન રાઠવાએ જણાવ્યું કે તેઓ ઘરમાં હતાં ત્યારે અચાનક ગેસ ઘરમાં આવી ગયો. તેમને અને ઘરમાં હાજર નાનાં બાળકોને ઝાડા-ઊલટી અને ઊધરસ સાથે ઊલટી થતાં હોસ્પિટલમાં લઈ જવા પડ્યા હતા.

બકરીઓ ચરાવતા નટુભાઈએ પણ ગેસના ગોટા નીકળવાની વાત કરી અને કેમિકલવાળા પાણીથી ઢોર મરી ગયા હોવાની પુષ્ટિ કરી.

કંપનીનો પક્ષ અને વિવાદ

કંપનીના મુખ્ય દરવાજા પર ‘સુરક્ષાના કારણોસર પ્લાન્ટ બંધ છે’ તેવું બોર્ડ મારેલું જોવા મળ્યું હતું. કંપનીના PROએ માહિતી આપી કે હાલ કામ બંધ છે. તેમણે દાવો કર્યો કે ઘાયલોનો સારવાર ખર્ચ કંપનીએ આપ્યો છે અને બધાને રજા મળી ગઈ છે. PROએ કંપનીની સમાજસેવાની પ્રવૃત્તિઓ, જેમ કે મહિલાઓને જ્યુટ બેગના ઓર્ડર અને આરોગ્ય કેમ્પનું આયોજન, અંગે પણ વાત કરી.

જોકે, જ્યારે ભાસ્કરની ટીમે ગેસ લીક થવાની જગ્યા જોવા માટે માંગણી કરી, ત્યારે PROએ સુરક્ષાનું કારણ આપીને ત્યાં જવા દેવાનો ઇનકાર કરી દીધો.

ગ્રામજનોની માંગણી

કેમિકલયુક્ત પાણી અને વારંવારના ગેસ ગળતરથી કંટાળેલા ગામલોકોએ ગુજરાત પ્રદૂષણ નિયંત્રણ બોર્ડ (GPCB)ને અનેકવાર રજૂઆત કરી છે, પરંતુ પાણીના સેમ્પલ લીધા પછી પણ રિપોર્ટ આવ્યો નથી. મહેન્દ્રભાઈ રાઠવાએ પ્રશાસન પાસે માંગણી કરી છે કે, "આ કંપની સામે માનવ વધનો ગુનો દાખલ કરીને તેને તાત્કાલિક બંધ કરવી જોઈએ અને ગામલોકોને પીવાના પાણીની કાયમી વ્યવસ્થા કરી આપવી જોઈએ."