કોંગ્રેસના કાંડ અને અદાણીની ચાંદની રાત

કાંડનો “ક્લીન ચીટ” યુગ – ગુજરાતીની ઈમેજ કે ઈમ્યુનિટી?

ભારતના આર્થિક આકાશમાં એક સમય એવો આવ્યો છે જ્યાં “કૌભાંડ” શબ્દ પણ બેકાર લાગે છે. એક બાજુ હિન્ડનબર્ગ રિપોર્ટે અદાણી ગ્રૂપ પર સ્ટોક મેનિપ્યુલેશન અને ફ્રૉડના ગંભીર આરોપો મૂક્યા, અને બીજી બાજુ ભારતીય બજાર નિયામક SEBIએ ક્લીન ચીટ આપીને ઈતિહાસ રચી દીધો — જાણે એક ફિલ્મનો ક્લાઈમેક્સ, જેમાં ખલનાયકને ઈનામ મળે.

કોંગ્રેસે આ મુદ્દે ધ્વજ ઊંચો કર્યો છે, પણ એની લડાઈ હવે એક પ્રકારના “ગુજરાતી ટાયકૂન વિરુદ્ધ અભિયાન” જેવી લાગે છે — અનિલ અંબાણી, મેહુલ ચોકસી, અને હવે ગૌતમ અદાણી. બધા ગુજરાતના, અને બધા કદી ભારતના “ડેવલપમેન્ટ મોડલ”ના ચમકતા તારા. હવે પ્રશ્ન એ છે કે કોંગ્રેસ ખરેખર કૌભાંડોને ઉઘાડે છે કે માત્ર રાજકીય સુવર્ણ અવસરને ચુનાવે છે?

2018માં રફાલથી શરુ થયેલી કોંગ્રેસની “સ્કેમ સિરીઝ” 2023માં અદાણી સુધી પહોંચી ગઈ છે. હિન્ડનબર્ગ રિપોર્ટ પછી દેશભરમાં ચમક જાગી — LIC અને SBIના રોકાણો, અદાણી શેરના ધસમસતા ભાવ, અને બજારમાં ગરમાગરમ ચર્ચાઓ. પણ થોડા મહિનામાં બધું ઠંડુ. કારણ? SEBIનો ક્લીન ચીટ અદાણી ગ્રૂપને મળ્યો, જાણે જલ્સામાં ‘ફુલ એન્ડ ફાઈનલ સેટલમેન્ટ’ જાહેર થયું હોય.

હવે કોંગ્રેસ પૂછે છે, “સરકારી સંસ્થાઓ કોની છે? જનતાની કે પ્રાઈવેટ ક્લબની?” પણ સાથે સાથે એ પણ સવાલ છે કે કોંગ્રેસના શાસનમાં પણ કેટલી ક્લીન ચીટો વિતરિત થઈ હતી? કોણ ભૂલશે, વિજય માલ્યા અને ચોકસીના ‘ફ્લાઈટ ટૂ ફ્રીડમ’?

પરંતુ વિવાદ એ છે કે હિન્ડનબર્ગ રિપોર્ટે વિશ્વસ્તરે ભારતની છબી હલાવી દીધી, અને સરકારે તરત જ કહ્યું – “વિદેશી શક્તિઓ ભારતની અર્થવ્યવસ્થા સામે સાજિશ કરે છે.” આ ‘સાજિશ સિદ્ધાંત’ હવે દરેક સ્કેમનો પ્રિય જવાબ બની ગયો છે.

હકીકતમાં, પ્રશ્ન અદાણી કે અંબાણીનો નથી, પ્રશ્ન છે સિસ્ટમની ઈમ્યુનિટીનો. જો દરેક મોટો ઉદ્યોગપતિ રાજકીય આશીર્વાદથી સજ્જ હોય, તો તપાસ એજન્સીઓ ફક્ત ચલતા ફરતા વોટ્સએપ મેસેજ બની જાય છે.

કોંગ્રેસ ભલે રાજકીય લાભ માટે “અદાણી-મોદી જોડાણ” પર બાણ ચલાવે, પણ હકીકતમાં એ સવાલ સૌએ પૂછવો જોઈએ — શું ભારતના જાહેર નાણાં હવે ખાનગી બચાવ યોજનાના ભાગ બની ગયા છે?

જો SEBIનો ક્લીન ચીટ ફોર્મુલો એટલો જ અસરકારક છે, તો કદાચ નાગરિકો માટે પણ આવું એક “ક્લીન ચીટ સેન્ટર” ખોલવું જોઈએ – જ્યાં કોઈ પણ જઈને પોતાના પાપો ધોઈ શકે, ફક્ત રાજકીય આશીર્વાદ સાથે.

અંતે, દેશમાં હવે કૌભાંડ નથી – ફક્ત “કૌભાંડ-પ્રૂફ” લોકો છે.