ગુજરાતમાં ચોમાસાની વિદાય સમયે વરસાદ, ડેમ ઓવરફ્લો

ગુજરાતમાં ચોમાસાની વિદાયના સમયે છૂટોછવાયો વરસાદ રાજ્યના ખેતરો અને જળાશયોને સમૃદ્ધ કરી રહ્યો છે. આ વર્ષે રાજ્યમાં ચોમાસાની સિઝનમાં સરેરાશ 108 ટકા વરસાદ નોંધાયો છે, જે એક નોંધપાત્ર સિદ્ધિ છે. ખાસ કરીને કચ્છ અને ઉત્તર ગુજરાતના વિસ્તારોમાં સૌથી વધુ વરસાદ ખાબક્યો છે, જેના કારણે આ વિસ્તારોમાં ખેતી અને જળસંચયને નવું જીવન મળ્યું છે. ગુજરાતના 206 જળાશયોમાંથી 145 ડેમ હાઈ એલર્ટ પર છે, જેમાંથી 114 ડેમ સંપૂર્ણ ભરાઈ ગયા છે, જે એક વિશ્વ રેકોર્ડની નજીકની સિદ્ધિ ગણાય.   ગુજરાત સ્ટેટ ઇમરજન્સી ઓપરેશન સેન્ટરના તાજેતરના આંકડા અનુસાર, 19 સપ્ટેમ્બર, 2025ના રોજ સવારે 6 વાગ્યાથી સાંજે 6 વાગ્યા સુધીમાં રાજ્યના 54 તાલુકામાં વરસાદ નોંધાયો. સૌથી વધુ વરસાદ ભરૂચના વાગરા તાલુકામાં 3.78 ઇંચ નોંધાયો, જ્યારે સુરત સિટીમાં 1.81 ઇંચ અને ભરૂચના ઝઘડિયામાં 1.14 ઇંચ વરસાદ ખાબક્યો. આ ઉપરાંત, 51 અન્ય તાલુકામાં 1 ઇંચથી ઓછો વરસાદ નોંધાયો. છેલ્લા 24 કલાકમાં 11 જિલ્લાના 35 તાલુકામાં પણ વરસાદે હાજરી પૂરાવી, જે રાજ્યના કૃષિ ક્ષેત્ર માટે વરદાનરૂપ સાબિત થયો.   રાજ્યના જળાશયોની સ્થિતિ પણ નોંધપાત્ર છે. 206 જળાશયોમાંથી 114 ડેમ સંપૂર્ણ ભરાયા છે, જ્યારે 14 ડેમ એલર્ટ પર અને 16 ડેમ માટે વોર્નિંગ જાહેર કરવામાં આવી છે. આ પરિસ્થિતિ ગુજરાતના જળસંચયની દૃષ્ટિએ ઐતિહાસિક ગણાય, કારણ કે આટલી મોટી સંખ્યામાં ડેમનું ભરાવું વિશ્વ રેકોર્ડની નજીક પહોંચે છે.   પંચમહાલ જિલ્લાના પાનમ ડેમની વાત કરીએ તો, આ ડેમ જિલ્લાની જીવાદોરી ગણાય છે. ઉપવાસમાંથી આવતા પાણીના પ્રવાહને કારણે ડેમની જળસપાટી 127.41 મીટરે પહોંચી ગઈ છે. ડેમનું રુલ લેવલ જાળવવા માટે તેનો 1 ગેટ 1 ફૂટ સુધી ખોલીને 1426 ક્યુસેક પાણી પાનમ નદીમાં છોડવામાં આવ્યું. આ ઉપરાંત, ખેતી માટે પાનમ કેનાલ મારફતે 650 ક્યુસેક પાણી છોડાતાં ખેડૂતોમાં આનંદનો માહોલ છવાયો છે. આ વર્ષે ગુજરાતના ચોમાસાએ ન માત્ર ખેતીને સમૃદ્ધ કરી, પરંતુ જળાશયોની સ્થિતિને પણ મજબૂત કરી છે. 114 ડેમનું સંપૂર્ણ ભરાવું એ ગુજરાતના જળસંચયની દૃષ્ટિએ એક મહત્વપૂર્ણ સિદ્ધિ છે.