ગાંધીનગર: એક નોંધપાત્ર સિદ્ધિમાં, ગુજરાતના કલા અને હસ્તકલા ક્ષેત્રે સર્વાંગી સરકારના સહયોગથી સફળતાના નવા શિખર પર પહોંચ્યું છે.
પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદી અને મુખ્યમંત્રી શ્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલના દૂરંદેશી નેતૃત્વ હેઠળ, રાજ્યમાં ગ્રામ્ય સ્તરે પરંપરાગત કલા અને હસ્તકલા ઉદ્યોગોમાં મજબૂત વૃદ્ધિ જોવા મળી છે.
રાજ્ય સરકારની પહેલ 'ગુજરાત સ્ટેટ હેન્ડલૂમ એન્ડ હેન્ડીક્રાફ્ટ્સ ડેવલપમેન્ટ કોર્પોરેશન' (GSHHDC) ની સિદ્ધિઓ તેના તાજેતરના રેકોર્ડમાં સ્પષ્ટપણે પ્રતિબિંબિત થાય છે. આ વર્ષે, કોર્પોરેશને તેના છેલ્લા 50 વર્ષનો વેચાણ રેકોર્ડ વટાવી દીધો છે.
નાણાકીય વર્ષ 2023-24માં એક સીમાચિહ્નરૂપ સિદ્ધિ હાંસલ કરવામાં આવી હતી જ્યારે વેચાણ ₹25 કરોડથી વધુ સુધી પહોંચી ગયું હતું, જે આંકડો માત્ર પાછલા વર્ષના વેચાણના બમણાને જ નહીં પરંતુ પચાસ વર્ષમાં રેકોર્ડ પણ સ્થાપિત કરે છે. ગરવી-ગુર્જરીના સ્ટોલ/આઉટલેટ્સ માત્ર સમગ્ર ગુજરાતમાં જ નહીં પરંતુ દેશના અન્ય રાજ્યોમાં હેન્ડલૂમ અને હેન્ડીક્રાફ્ટ ઉત્પાદનોના વેચાણમાં વિશેષતા ધરાવે છે.
છેલ્લા પચાસ વર્ષથી, GSHHDC એ ગુજરાતની હસ્તકલા અને હાથશાળના વિશિષ્ટ સાંસ્કૃતિક વારસાના સંવર્ધન, જાળવણી અને પ્રોત્સાહન માટે સમર્પિત છે. કોર્પોરેશને ગુજરાતના સૌથી અલગ ગામડાના કારીગરોને તેમના ઉત્પાદનના વેચાણમાં વધારો કરવા સક્ષમ બનાવવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી છે, આમ તેમના અનન્ય અને ઉત્કૃષ્ટ ઉત્પાદનોનો વારસો ચાલુ રાખ્યો છે.
કોર્પોરેશનના મેનેજિંગ ડાયરેક્ટર (MD) શ્રી લલિત નારાયણ સિંહ સાંડુએ આ નોંધપાત્ર સફળતાના અવસરે નોંધ્યું હતું કે વડાપ્રધાન શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના વિઝન અને મુખ્યમંત્રી શ્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલના નેતૃત્વ હેઠળ આયોજિત વાઈબ્રન્ટ ગુજરાત સમિટે નોંધપાત્ર પરિણામો હાંસલ કર્યા છે.
તેમણે ઉમેર્યું હતું કે આ કાર્યક્રમોમાં ઘણા બધા ભારતીય અને વિદેશી મહાનુભાવોએ હાજરી આપી હતી, મોટી સંખ્યામાં ગરવી-ગુર્જરી સ્ટોલની મુલાકાત લીધી હતી અને ખરીદી કરી હતી.
કોર્પોરેશને રાજ્યભરમાં ફેલાયેલા અંદાજે 7200 કારીગરો પાસેથી ₹19.21 કરોડના ઉત્પાદનો ખરીદ્યા હતા. જ્યારે તેણે સમગ્ર દેશમાં ફેલાયેલા તેના કેન્દ્રો દ્વારા ₹13 કરોડનું વેચાણ હાંસલ કર્યું હતું, ત્યારે તેણે સમગ્ર દેશમાં માસિક મેળાઓ અને પ્રદર્શનોનું આયોજન કરીને ₹12 કરોડનું વેચાણ કર્યું હતું.
આ નોંધપાત્ર સફળતામાં ફાળો આપતા મુખ્ય પરિબળોમાં નીચેનાનો સમાવેશ થાય છે:
(1) સરકારી સમર્થન: વડાપ્રધાન શ્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વ હેઠળ અને G-20 ની ભારતની અધ્યક્ષતા દરમિયાન ગુજરાતમાં વિવિધ હાઈ-પ્રોફાઈલ બેઠકો યોજાઈ હતી. મુખ્યમંત્રી શ્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલની આગેવાની હેઠળ યોજાયેલી વાઈબ્રન્ટ ગુજરાત ગ્લોબલ સમિટ દરમિયાન સ્થાનિક અને વિદેશી રોકાણકારો માટે યોજાયેલી ઈવેન્ટ્સે પણ રેકોર્ડબ્રેક વેચાણને પ્રોત્સાહન આપવામાં મહત્ત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી. વધુમાં, 'વન ડિસ્ટ્રિક્ટ વન પ્રોડક્ટ' અને 'વોકલ ફોર લોકલ' જેવી પહેલોએ પરંપરાગત હસ્તકલાની ઓળખ અને બજારમાં હાજરીને નોંધપાત્ર રીતે વેગ આપ્યો છે, નવા ગ્રાહકો સુધી વ્યાપક પહોંચની સુવિધા આપી છે.
(2) અસરકારક પ્રદર્શન આયોજન: આ વર્ષે, ગરવી ગુર્જરીએ અગાઉથી પ્રદર્શનો માટેના મુખ્ય સ્થળોની ઓળખ કરી હતી, જે સમગ્ર દેશમાં ખરીદદારોને ખરીદીનો અસાધારણ અનુભવ પ્રદાન કરે છે. ગુજરાત, મુંબઈ, પુણે, દિલ્હી, કોલકાતા અને હૈદરાબાદના વિવિધ શહેરોમાં મહત્તમ પ્રદર્શનોનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. પ્રદર્શન સ્થળ પર માસ્ટર કારીગરો અને પુરસ્કાર વિજેતા કારીગરોની હાજરીએ મુલાકાતીઓના એકંદર અનુભવમાં વધારો કર્યો, જેના કારણે રેકોર્ડ વેચાણ થયું.
(3) નવીન ડિઝાઇન્સ: ડિઝાઇનર્સની સમર્પિત ટીમે સતત નવીન ડિઝાઇન રજૂ કરી હતી જેણે આધુનિક તત્વોને ઇન્ફ્યુઝ કરતી વખતે પરંપરાગત સંસ્કૃતિના સારને જાળવી રાખ્યો હતો. આ ડિઝાઈનોએ નવા ગ્રાહકોને આકર્ષ્યા કારણ કે તેઓ તેમની માંગણીઓ પૂરી કરતા હતા.
4) કારીગર કૌશલ્ય તાલીમ: કારીગરોને સશક્તિકરણ અને ઉત્પાદનની ગુણવત્તા સુધારવામાં કૌશલ્ય વિકાસના મહત્વને ઓળખીને, ગરવી ગુર્જરીએ ડિઝાઇન તાલીમ માટે NIFT સાથે MOU પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. વધુમાં, NID દ્વારા આયોજિત કૌશલ્ય પ્રશિક્ષણ વર્કશોપ અને NIFT ખાતે પ્રશિક્ષિત માસ્ટર કારીગરો દ્વારા આયોજિત વર્કશોપ કારીગરોને ઉચ્ચ ગુણવત્તાની હેન્ડલૂમ પ્રોડક્ટ્સ બનાવવા માટે કૌશલ્ય અને જ્ઞાનથી સજ્જ કરે છે. રાજ્યના કારીગરોના સશક્તિકરણમાં સરકારી પહેલોએ ભજવેલી અપ્રતિમ ભૂમિકા અંગે ટિપ્પણી કરતા શ્રી સાંડુએ કહ્યું, "અમને રેકોર્ડ વેચાણના માઇલસ્ટોન પર ખૂબ જ ગર્વ છે જે અમારી ટીમના સમર્પણ, સખત મહેનત અને કેન્દ્ર અને રાજ્ય તરફથી સતત સમર્થનનો પુરાવો છે. ગુજરાતી કારીગરોની અસાધારણ અને અપ્રતિમ કારીગરી પણ આ સીમાચિહ્નને સ્પર્શવામાં મહત્ત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે અને અમે ગુજરાતના સમૃદ્ધ હેન્ડલૂમ વારસાને જાળવી રાખવા માટે સ્થાનિક કારીગરોને સશક્ત બનાવવા અને ટકાઉ આજીવિકા વધારવા પ્રતિબદ્ધ છીએ."