ગુજરાતમાં પેરાલિસિસના કેસમાં 25%નો ઉછાળો! અમદાવાદમાં સૌથી વધુ કેસ, હવે પ્રદૂષણને લઈને પણ ચિંતા

Gujarat Stroke Paralysis Cases Rise: ગુજરાતમાં પેરાલિસિસ એટલે કે સ્ટ્રોકના ઈમરજન્સી કેસમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો હોવાનો અહેવાલ સામે આવ્યો છે. એક સમાચાર પત્રના અહેવાલ મુજબ, વર્ષ 2025ના પ્રથમ 8 મહિનામાં ગુજરાતમાં 8,740 પેરાલિસિસ-સ્ટ્રોકના ઈમરજન્સી કેસ નોંધાયા હતા, જ્યારે વર્ષ 2026ના સમાન સમયગાળામાં આ સંખ્યા વધીને 10,969 થઈ છે. આમ, એક વર્ષમાં કેસમાં 25.50 ટકાનો વધારો નોંધાયો છે. અહેવાલ મુજબ, ગુજરાતમાં દરરોજ સરેરાશ 45 જેટલા પેરાલિસિસ-સ્ટ્રોકના ઈમરજન્સી કેસ નોંધાઈ રહ્યા છે. રાજ્યના કુલ કેસમાંથી આશરે 23 ટકા કેસ માત્ર અમદાવાદમાં નોંધાયા હોવાનું પણ જણાવાયું છે.

પ્રદૂષણથી સ્ટ્રોકનું જોખમ વધી શકે છે
સ્ટ્રોકના મુખ્ય જોખમી પરિબળોમાં હાઈ બ્લડપ્રેશર, ડાયાબિટિસ, મેદસ્વિતા, કોલેસ્ટેરોલ, તમાકુનું સેવન અને શારીરિક નિષ્ક્રિયતાનો સમાવેશ થાય છે. જોકે, અહેવાલમાં હવા પ્રદૂષણને પણ સ્ટ્રોકના વધતા જોખમ સાથે જોડાયેલું મહત્વનું પરિબળ ગણાવવામાં આવ્યું છે. ખાસ કરીને PM2.5 એટલે કે 2.5 માઇક્રોમીટર કે તેનાથી નાના કણો ફેફસાંમાં ઊંડે સુધી પહોંચી શકે છે. WHO મુજબ, પાર્ટિક્યુલેટ મેટરનો સંપર્ક હૃદય અને મગજની રક્તવાહિનીઓને અસર કરી શકે છે અને સ્ટ્રોક સહિતના રોગોના જોખમ સાથે તેનો સંબંધ જોવા મળે છે.

અમદાવાદમાં સૌથી વધુ કેસ
અહેવાલમાં આપેલા આંકડા મુજબ, અમદાવાદમાં 2025ના પ્રથમ 8 મહિનામાં 2,382 કેસ નોંધાયા હતા, જ્યારે 2026માં 2,470 કેસ નોંધાયા છે. સુરતમાં 840થી વધીને 1,085, રાજકોટમાં 518થી વધીને 631, ભાવનગરમાં 481થી વધીને 603 અને વડોદરામાં 563થી વધીને 593 કેસ નોંધાયા છે. આ આંકડાઓ પરથી ગુજરાતમાં સ્ટ્રોક અને પેરાલિસિસના કેસમાં વધતી આરોગ્ય ચિંતા સામે આવી રહી છે.

હાઈ બ્લડપ્રેશર અને ડાયાબિટિસ પણ મુખ્ય જોખમ
અનિયંત્રિત હાઈ બ્લડપ્રેશર મગજની રક્તવાહિનીઓને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે અને સ્ટ્રોકનું જોખમ વધારી શકે છે. ડાયાબિટિસ, વધુ વજન, ઊંચું કોલેસ્ટેરોલ અને ધૂમ્રપાન પણ સ્ટ્રોકના જોખમ સાથે જોડાયેલા છે. WHO મુજબ હાઈ બ્લડપ્રેશર સ્ટ્રોક માટેનું મહત્વનું નિયંત્રિત કરી શકાય તેવું જોખમ પરિબળ છે.

પેરાલિસિસ માત્ર વૃદ્ધોનો રોગ નથી
પેરાલિસિસ અથવા સ્ટ્રોક માત્ર વૃદ્ધોમાં જ થાય છે એવું નથી. હાઈ બ્લડપ્રેશર, ડાયાબિટિસ, તમાકુનું સેવન, મેદસ્વિતા, ઓછું શારીરિક પરિશ્રમ અને અસંતુલિત આહારને કારણે નાની ઉંમરે પણ જોખમ વધી શકે છે. નિષ્ણાતોની સલાહ મુજબ બ્લડપ્રેશર અને ડાયાબિટિસનું નિયમિત નિયંત્રણ, તમાકુથી દૂર રહેવું, સંતુલિત આહાર અને નિયમિત કસરત જેવા પગલાં સ્ટ્રોકના જોખમને ઘટાડવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે. સ્ટ્રોકના લક્ષણો દેખાય ત્યારે તાત્કાલિક તબીબી સારવાર લેવી મહત્વપૂર્ણ છે.