અમદાવાદ: અમદાવાદ સહિત ગુજરાતમાં બનાવટી અને ડુપ્લિકેટ દવાઓના કાળા કારોબાર સામે ખોરાક અને ઔષધ નિયમન તંત્ર (Food & Drugs Control Administration) દ્વારા મોટી કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે. છેલ્લા ત્રણ દિવસથી અમદાવાદ સહિત વિવિધ શહેરોમાં ચાલી રહેલી તપાસ દરમિયાન 30થી વધુ મેડિકલ સ્ટોર અને દવા એજન્સીઓમાં તપાસ કરવામાં આવી છે.
આ તપાસમાં NICARDIA RETARD 10 TABLETSના કુલ 1,250 શંકાસ્પદ ટેબ્લેટ જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે. આ ઉપરાંત વિવિધ દવાઓનો અંદાજે રૂ.1.70 લાખનો શંકાસ્પદ જથ્થો પ્રતિબંધિત કરવામાં આવ્યો છે.
આ કાર્યવાહી આરોગ્ય મંત્રી પ્રફુલ પાનશેરીયાની સૂચના અને ખોરાક તથા ઔષધ નિયમન તંત્રના કમિશનરના માર્ગદર્શન હેઠળ કરવામાં આવી રહી છે.
અમદાવાદમાં નકલી Nicardia Retard 10 દવાની બાતમી બાદ કાર્યવાહી
તંત્રને બાતમી મળી હતી કે J.B. Chemicals & Pharmaceuticals Ltd., ભરૂચ દ્વારા ઉત્પાદિત NICARDIA RETARD 10 TABLET, Batch No. ACG25007ની બનાવટી અથવા ડુપ્લિકેટ દવા અમદાવાદના સેટેલાઇટ વિસ્તારમાં વેચાઈ રહી હોવાની શક્યતા છે.
આ બાતમીના આધારે 19 ઓગસ્ટ, 2026થી અમદાવાદ અને અન્ય શહેરોમાં સઘન તપાસ શરૂ કરવામાં આવી હતી.
તપાસ દરમિયાન દવાના બેચ, ખરીદી-વેચાણના બિલ, સપ્લાય ચેન અને વિવિધ મેડિકલ એજન્સીઓ વચ્ચેના વ્યવહારોની તપાસ હાથ ધરવામાં આવી રહી છે.
નડિયાદમાંથી 660 અને ભાવનગર સપ્લાય ચેનમાંથી 590 ટેબ્લેટ જપ્ત
તપાસ દરમિયાન નડિયાદના કિશન મેડિકલ સ્ટોરમાંથી NICARDIA RETARD 10 TABLETS, Batch No. ACG25007નો જથ્થો મળી આવ્યો હતો.
તંત્ર દ્વારા કુલ 660 ટેબ્લેટ નિયત નમૂના હેઠળ જપ્ત કરી પરીક્ષણ માટે મોકલવામાં આવ્યા છે.
બીજી તરફ અમદાવાદના પાલડી વિસ્તારમાં આવેલી પાર્શ્વ મેડિકલ એજન્સી પાસેથી Apex Pharma Agency, ભાવનગર મારફતે રોટરી ટીમ્બી મેડિકલ સ્ટોર્સ, ટીમ્બી, ભાવનગરને સપ્લાય કરવામાં આવેલા આ જ દવાના 590 ટેબ્લેટ પણ જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે.
આ બંને સ્થળેથી મળેલા જથ્થા સાથે અત્યાર સુધીમાં NICARDIA RETARD 10ના કુલ 1,250 શંકાસ્પદ ટેબ્લેટ તંત્રની તપાસ હેઠળ આવ્યા છે.
માત્ર Nicardia નહીં, અન્ય દવાઓ પણ તપાસના ઘેરામાં
તપાસ દરમિયાન અન્ય દવાઓના પણ નમૂના લેવામાં આવ્યા છે.
તંત્ર દ્વારા વિવિધ બેચની:
Nicardia Retard 20 Tablets
Cilacar 5
Cilacar 10
Cilakar TM 50
Nicardia Retard 10 Tablets
સહિતની દવાઓનો જથ્થો પણ પ્રતિબંધિત કરવામાં આવ્યો છે.
વિવિધ મેડિકલ સ્ટોર અને દવા એજન્સીઓમાંથી અંદાજે રૂ.1.70 લાખની કિંમતનો શંકાસ્પદ દવાનો જથ્થો નિયત નમૂના હેઠળ પ્રતિબંધિત કરાયો છે.
લખનઉથી અમદાવાદ સુધી શંકાસ્પદ દવાની સપ્લાય ચેન
પ્રાથમિક તપાસમાં શંકાસ્પદ દવાની સપ્લાય ચેન અંગે પણ મહત્વની વિગતો સામે આવી છે.
તંત્રની તપાસ મુજબ સપ્લાય ચેન આ રીતે હોવાનું સામે આવ્યું છે:
સેના ફાર્માસ, લખનઉ (ઉત્તર પ્રદેશ) → પાર્શ્વ મેડિકલ એજન્સી, પાલડી, અમદાવાદ → પારસ ઈકોમેડ, સેટેલાઇટ, અમદાવાદ → સાણંદ મેડિકલ સ્ટોર, સાણંદ → લીલાવતી ફાર્મસી એન્ડ વેલનેસ પ્રા. લિ., સેટેલાઇટ, અમદાવાદ
આ સપ્લાય ચેનમાં સામેલ વિવિધ સ્તરે દવાની ખરીદી અને વેચાણ સંબંધિત દસ્તાવેજો તથા વ્યવહારોની તપાસ કરવામાં આવી રહી છે.
અમદાવાદથી સુરત, ભુજ અને ભાવનગર સુધી તપાસનો વ્યાપ
બનાવટી અને શંકાસ્પદ દવાઓના આ મામલાની તપાસ માત્ર અમદાવાદ પૂરતી સીમિત રહી નથી.
અમદાવાદ, સુરત, ભુજ, ભાવનગર અને અન્ય સ્થળોએ આવેલી વિવિધ મેડિકલ પેઢીઓ અને દવા એજન્સીઓમાં તપાસ કરવામાં આવી રહી છે.
તપાસ હેઠળ આવેલી પેઢીઓમાં લીલાવતી ફાર્મસી એન્ડ વેલનેસ પ્રા. લિ., સાણંદ મેડિકલ સ્ટોર્સ, પારસ ઈકોમેડ, પાર્શ્વ મેડિકલ એજન્સી, ફાર્મા-365, કિશન મેડિકલ સ્ટોર, અરિહંત મેડિકલ એજન્સી, J.L.U. મેડિકલ એજન્સી, વર્ધમાન મેડિકલ એજન્સી, સાગર ફાર્મા એજન્સી, આગમ ગમ ફાર્માસ્યુટિકલ, આયુષ મેડિકલ એજન્સી, એશ્યોર હેલ્થ કેર, રિદ્ધિ મેડિકલ એજન્સી, પારસ મેડિકલ એજન્સી, ગ્લોબલ ફાર્મા, ગિરિરાજ હેલ્થ કેર, K.M. ડિસ્ટ્રીબ્યુટર, મેરુ ફાર્મા, શ્યામ ડિસ્ટ્રીબ્યુટર, સંજીવની મેડિકલ, એપેક્ષ ફાર્મા, રોટરી ટીમ્બી મેડિકલ સ્ટોર, રામ મેડિકલ સ્ટોર અને સત્યમ ફાર્મસી સહિતની પેઢીઓનો સમાવેશ થાય છે.
બનાવટી દવાના સ્ત્રોત સુધી પહોંચશે તપાસ
ખોરાક અને ઔષધ નિયમન તંત્ર દ્વારા સંબંધિત પેઢીઓની ખરીદ-વેચાણની વિગતો, દવાના બિલ, બેચ નંબર, સપ્લાય ચેન અને દવાના મૂળ સ્ત્રોતની તપાસ કરવામાં આવી રહી છે.
હાલ તપાસ ચાલુ છે અને આગામી તબક્કામાં આ સપ્લાય ચેનના સંભવિત સ્ત્રોત તથા ઉત્પાદક સુધી તપાસ પહોંચાડવામાં આવશે.
તપાસ દરમિયાન ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિમાં સંડોવણી સામે આવશે તો સંબંધિત લોકો સામે પોલીસ ફરિયાદ સહિતની કાયદેસરની કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવી શકે છે.
નાગરિકોના આરોગ્ય સાથે ચેડાં કરનારાઓ સામે કડક કાર્યવાહી
બનાવટી, ડુપ્લિકેટ અથવા કાઉન્ટરફેટ દવાઓ સીધી રીતે નાગરિકોના આરોગ્ય સાથે જોડાયેલો ગંભીર મુદ્દો છે. તેથી દવાના ગેરકાયદેસર વેચાણ અને સપ્લાય સામે તંત્ર દ્વારા કાર્યવાહી વધુ કડક બનાવવામાં આવી છે.
હાલ NICARDIA RETARD 10ના 1,250 શંકાસ્પદ ટેબ્લેટ જપ્ત થવા અને રૂ.1.70 લાખના શંકાસ્પદ દવાના જથ્થા પર પ્રતિબંધ બાદ તપાસ આગળ વધી રહી છે.
નોંધ: હાલની કાર્યવાહી દરમિયાન દવાઓને “શંકાસ્પદ/બનાવટી અથવા ડુપ્લિકેટ હોવાની શક્યતા” તરીકે તપાસવામાં આવી રહી છે. અંતિમ સ્થિતિ સંબંધિત પરીક્ષણ અને તપાસના પરિણામો બાદ સ્પષ્ટ થશે.