TRAI નો મહત્વનો નિર્ણય, મોબાઈલ થશે અપડેટ

અજાણ્યા નંબર પરથી આવતા કૉલની ઓળખ કરવી હવે સરળ બની જશે. 'દૂરસંચાર વિભાગ (DoT)'ની મહત્ત્વકાંક્ષી CNAP (Calling Name Presentation) સુવિધા અંગે એક મોટી અપડેટ આવી છે. DoT આ ફીચર પર ઝડપથી કામ કરી રહ્યું છે અને આગામી એક અઠવાડિયાની અંદર જ અજાણ્યા નંબરનું અસલી નામ પણ તમારા ફોનની સ્ક્રીન પર દેખાવાનું શરૂ થઈ શકે છે.

આ સુવિધા લાગુ થતાં જ યુઝર્સ કૉલ ઉપાડતાં પહેલાં જ જાણી જશે કે કૉલ કરનાર વ્યક્તિ કોણ છે, જેનાથી સ્પામ કૉલ્સ અને ફ્રોડથી બચવામાં મદદ મળી શકે છે.

#TRAI has issued its response to DoT’s back-reference on the proposal to display the caller’s name on phone screens—even if the number isn’t saved. This feature, called Calling Name Presentation (#CNAP), aims to improve caller ID.
Read more: https://t.co/n1fNpdAzCz#DigitalIndia pic.twitter.com/y8HGGTbkTD

— TRAI (@TRAI) October 28, 2025

કેવી રીતે કામ કરશે આ ફીચર?

• ડેટાનો આધાર: CNAP ફીચર ઇનેબલ કરવા માટે ટેલિકોમ કંપનીઓ **Customer Application Form (CAF)**ના ડેટા બેઝનો ઉપયોગ કરશે.

• CAF શું છે?: CAF એ ગ્રાહક દ્વારા નવું સિમ લેતી વખતે આપવામાં આવતું ફોર્મ છે, જેમાં નામ, જન્મ તારીખ અને કાયમી સરનામું જેવી તમામ અસલી જાણકારી હોય છે. (નોંધ: હાલમાં CAF માટે આધાર કાર્ડ આધારિત બાયોમેટ્રિકનો ઉપયોગ થાય છે.)

• શરૂઆત ક્યાંથી?: પહેલા તબક્કામાં CNAP 4G અને 5G નેટવર્ક પર શરૂ થશે. ત્યાર બાદ તેને 2G નેટવર્કમાં પણ લાવવામાં આવશે.

• સમયરેખા: DoT ના નિર્દેશ અનુસાર, આગામી એક અઠવાડિયામાં ઓછામાં ઓછા એક સર્કલમાં ટેલિકોમ કંપનીઓએ આ ફીચર શરૂ કરવું પડશે.

ટેક કંપનીઓનો સહયોગ

Telecom Regulatory Authority of India (Trai) એ જાન્યુઆરી 2024માં આ ફીચર લાવવાની વાત કરી હતી. ત્યારથી જ દેશની તમામ ટેલિકોમ કંપનીઓ સિસ્ટમમાં તેને ફિટ કરવાની તૈયારીમાં લાગી ગઈ છે. આ માટે તેમણે HP, Dell, Ericsson, અને Nokia જેવી મોટી ટેક કંપનીઓ સાથે હાથ મિલાવ્યો છે.

હજુ પણ કેટલાક સવાલો બાકી

DoT એ ફીચર શરૂ કરવાનો આદેશ આપી દીધો છે, પરંતુ હજી પણ કેટલાક ટેક્નિકલ સવાલોના જવાબ મળવાના બાકી છે. જેમ કે:

1. ક્રોસ-નેટવર્ક શેરિંગ: શું જુદી જુદી ટેલિકોમ કંપનીઓ આપસમાં ડેટા શેર કરશે? એટલે કે, શું ક્રોસ-નેટવર્ક કૉલરનું નામ પણ પ્રદર્શિત થશે? કે પછી માત્ર પોતાના જ નેટવર્ક પર આ સુવિધા કામ કરશે?

2. સ્પામ કૉલ: શું આ ફીચર સ્પામ કે બનાવટી નંબરોની ઓળખ પણ કરી શકશે, કે માત્ર રજિસ્ટર્ડ નામ જ બતાવશે?

જોકે, આ ફીચર સંપૂર્ણ સ્કેલ પર આવ્યા પછી 'Truecaller' જેવી થર્ડ પાર્ટી એપ્સ પરની યુઝર્સની નિર્ભરતા ચોક્કસપણે ઓછી થઈ જશે.