કર્ણાટકમાં સત્તા પરિવર્તન

D.K. Shivakumar CM Swearing-In Ceremony: દક્ષિણ ભારતના રાજકીય ગઢ ગણાતા કર્ણાટક રાજ્યમાં એક નવા રાજકીય અધ્યાયની શરૂઆત થવા જઈ રહી છે. કોંગ્રેસના કટોકટી વ્યવસ્થાપક અને વરિષ્ઠ નેતા ડી.કે. શિવકુમાર બુધવારે મુખ્યમંત્રી પદના શપથ લેશે. આ ભવ્ય શપથ ગ્રહણ સમારોહને ધ્યાનમાં રાખીને કર્ણાટક સરકાર દ્વારા વહીવટી સ્તરે વ્યાપક સુરક્ષા અને વ્યવસ્થાપન ગોઠવવામાં આવ્યું છે. રાજ્ય સરકારના આદેશ અનુસાર, બેંગલુરુ સ્થિત વિધાનસભા સૌધ, વિકાસ સૌધ તેમજ અન્ય તમામ સરકારી કચેરીઓના અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓ માટે અડધા દિવસની રજા જાહેર કરવામાં આવી છે જેથી કરીને ટ્રાફિક અને સુરક્ષા વ્યવસ્થા જાળવી શકાય. કાર્મિક અને વહીવટી સુધારણા વિભાગ (DPAR) દ્વારા જારી કરાયેલા સત્તાવાર જાહેરનામા અનુસાર, આ ભવ્ય શપથ ગ્રહણ સમારોહ સાંજે 04:05 વાગ્યે કર્ણાટક વિધાનસભાના ભવ્ય પરિસરમાં યોજાશે. આ ઐતિહાસિક ક્ષણના સાક્ષી બનવા માટે દેશભરમાંથી રાજકીય મહાનુભાવો, ચૂંટાયેલા પ્રતિનિધિઓ, વિવિધ પક્ષોના વરિષ્ઠ નેતાઓ અને હજારોની સંખ્યામાં સામાન્ય જનતા ઉપસ્થિત રહેવાની શક્યતા છે.

સુરક્ષા અને ટ્રાફિક વ્યવસ્થાપનને કારણે કચેરીઓ બંધ રાખવાનો નિર્ણય
રાજ્ય સરકાર અને પોલીસ પ્રશાસન સમક્ષ આટલી મોટી ભીડ અને વીવીઆઈપી (VVIP) હિલચાલને સંભાળવી એ એક મોટો પડકાર છે. સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે શપથ ગ્રહણ સમારોહના સુચારુ સંચાલન, કડક સુરક્ષા વ્યવસ્થા અને સેન્ટ્રલ બિઝનેસ ડિસ્ટ્રિક્ટમાં ટ્રાફિક જામની સમસ્યા નિવારવા માટે અડધા દિવસની રજાનો નિર્ણય લેવો અનિવાર્ય હતો. અધિકારીઓએ અગાઉથી જ આશંકા વ્યક્ત કરી છે કે બપોર પછી વિધાનસભા સંકુલની અંદર અને તેની આસપાસના મુખ્ય માર્ગો પર ભારે ભીડ થઈ શકે છે. સામાન્ય નાગરિકોને કોઈ અગવડતા ન પડે તે હેતુથી, રાજ્યપાલ વતી આદેશ બહાર પાડીને તમામ કચેરીઓ બપોર પછી બંધ રાખવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે.

નવી દિલ્હીમાં ખડગેના નિવાસસ્થાને યોજાઈ હાઈ-પ્રોફાઈલ બેઠક
બીજી તરફ, શપથ ગ્રહણ પહેલા દેશની રાજધાની નવી દિલ્હીમાં ભારે રાજકીય હલચલ જોવા મળી હતી. નવી સરકારની રૂપરેખા અને કેબિનેટના માળખાને આખરી ઓપ આપવા માટે ડી.કે. શિવકુમાર સીધા કોંગ્રેસના રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ મલ્લિકાર્જુન ખડગેના નિવાસસ્થાને પહોંચ્યા હતા. આ બેઠક એટલા માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે કારણ કે તેમાં માત્ર મુખ્યમંત્રી પદ જ નહીં, પરંતુ આગામી મંત્રીમંડળની રચના, મહત્વના વિભાગોની વહેંચણી, નાયબ મુખ્યમંત્રી પદની સંખ્યા અને સંગઠનાત્મક ફેરબદલ જેવા સંવેદનશીલ વિષયો પર ગહન ચર્ચા થઈ હતી.

કોંગ્રેસના ટોચના નેતાઓ હાજર રહ્યા
આ ઉચ્ચ સ્તરીય બેઠકમાં કોંગ્રેસના પૂર્વ અધ્યક્ષ રાહુલ ગાંધી, પક્ષના સંગઠન મહાસચિવ કે.સી. વેણુગોપાલ, કાર્યકારી મુખ્યમંત્રી સિદ્ધારમૈયા અને પ્રિયાંક ખડગે સહિત કર્ણાટક કોંગ્રેસના ટોચના નેતાઓ હાજર રહ્યા હતા. હાઇકમાન્ડ સમક્ષ સૌથી મોટો પડકાર નવી સરકારમાં પ્રાદેશિક સંતુલન, જ્ઞાતિગત સમીકરણો અને રાજકીય હિતોની જાળવણી વચ્ચે યોગ્ય તાલમેલ બેસાડવાનો છે.

મંત્રી પદ માટે દિલ્હીમાં જમાવડો અને લોબિંગ તેજ
કર્ણાટકમાં ભવ્ય વિજય મેળવ્યા બાદ કોંગ્રેસ પક્ષમાં મંત્રી પદના દાવેદારોની સંખ્યા ઘણી મોટી છે. ઘણા વરિષ્ઠ ધારાસભ્યો અને યુવા નેતાઓ પોતાના દાવા મજબૂત કરવા માટે છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી દિલ્હીમાં ડેરા નાખીને બેઠા છે. પક્ષના આંતરિક સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, પ્રથમ તબક્કાના શપથ ગ્રહણ દરમિયાન ડી.કે. શિવકુમારની સાથે આશરે 15 જેટલા મંત્રીઓ પણ શપથ લઈ શકે છે. જ્યારે બાકીના મંત્રીપદો આગામી સમયમાં યોજાનારી વિધાન પરિષદ અને રાજ્યસભાની ચૂંટણીઓ સંપન્ન થયા બાદ કેબિનેટ વિસ્તરણના બીજા તબક્કામાં ભરવામાં આવે તેવી રણનીતિ છે. આ વ્યૂહરચના પાછળ પક્ષનો હેતુ તમામ નારાજ જૂથોને શાંત રાખવાનો અને શિસ્ત જાળવવાનો છે.

સિદ્ધારમૈયાની ‘બ્રેકફાસ્ટ મીટિંગ’ એ જગાવી રાજકીય ચર્ચા
દિલ્હીમાં ચાલી રહેલી સત્તાવાર બેઠકો વચ્ચે એક રસપ્રદ તસવીરે સોશિયલ મીડિયા અને રાજકીય વર્તુળોમાં ભારે ચર્ચા જગાવી છે. શપથ ગ્રહણ પહેલા, કાર્યકારી મુખ્યમંત્રી સિદ્ધારમૈયા દિલ્હીની પ્રખ્યાત સરવણ ભવન રેસ્ટોરન્ટમાં નાસ્તો કરવા પહોંચ્યા હતા. આ સમયે તેમની સાથે સતીશ જરકીહોલી અને એમ.સી. સુધાકર સહિતના અગ્રણી ધારાસભ્યો ઉપસ્થિત હતા. ડી.કે. શિવકુમારની ગેરહાજરીમાં યોજાયેલી આ અનૌપચારિક ‘બ્રેકફાસ્ટ મીટિંગ’ને માત્ર નાસ્તો નહીં, પરંતુ સિદ્ધારમૈયા જૂથ દ્વારા એક પ્રકારે કરવામાં આવેલ શક્તિ પ્રદર્શન અને ધારાસભ્યો સાથેની આગામી રણનીતિની ચર્ચા તરીકે જોવામાં આવી રહી છે.

નવા ચહેરાઓ vs જુના જોગીઓ: કેબિનેટમાં કોને મળશે સ્થાન?
નવા મંત્રીમંડળમાં સ્થાન મેળવવા માટે નેતાઓએ હવે ખુલ્લેઆમ પોતાના પક્ષો રાખવાનું શરૂ કર્યું છે. વરિષ્ઠ ધારાસભ્ય અજય સિંહે મીડિયા સમક્ષ આત્મવિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો છે કે વરિષ્ઠોના અનુભવ અને યુવાનોના જોશના આધારે આ વખતે તેમને કેબિનેટમાં સ્થાન ચોક્કસ મળશે. બીજી તરફ, એ.આર. કૃષ્ણમૂર્તિ અને કે.જે. જ્યોર્જ જેવા અનુભવી નેતાઓએ જણાવ્યું છે કે રાહુલ ગાંધી અને મલ્લિકાર્જુન ખડગે દ્વારા લેવાયેલો દરેક નિર્ણય આખરી રહેશે અને પક્ષ હિતમાં તે તમામને માન્ય રહેશે. આ દરમિયાન, પ્રિયંક ખડગેની નવી સરકારમાં મોટી ભૂમિકા અંગે પણ અટકળો તેજ બની છે. એટલું જ નહીં, સિદ્ધારમૈયાના પુત્ર યતીન્દ્ર સિદ્ધારમૈયાએ દાવો કર્યો છે કે રાહુલ ગાંધીએ તેમને મંત્રીમંડળમાં સામેલ કરવાની ખાતરી આપી દીધી છે. આ સંકેતો દર્શાવે છે કે નવી સરકારમાં પ્રભાવશાળી રાજકીય પરિવારોના પ્રતિનિધિઓની સાથે કેટલાક તદ્દન નવા ચહેરાઓને તક મળી શકે છે.

શું સિદ્ધારમૈયાના જૂના મંત્રીઓની થશે બાદબાકી?
બેંગલુરુના રાજકીય ગલિયારાઓમાં એ વાતે પણ જોર પકડ્યું છે કે વહીવટમાં નવી ઉર્જા લાવવા અને સંગઠનને મજબૂત કરવા માટે સિદ્ધારમૈયાના અગાઉના શાસનકાળના કેટલાક વરિષ્ઠ મંત્રીઓને આ વખતે પડતા મૂકવામાં આવી શકે છે. હાઇકમાન્ડ વર્ષ 2028ની આગામી વિધાનસભા ચૂંટણી માટે અત્યારથી જ એક નવું અને મજબૂત નેતૃત્વ તૈયાર કરવા માંગે છે. હાલ પૂરતું, સમગ્ર દેશની નજર બેંગલુરુના લોકભવન પર ટકેલી છે. કોંગ્રેસ નેતૃત્વનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એ છે કે સત્તાના આ હસ્તાંતરણ દરમિયાન પક્ષની અંદર કોઈ પણ પ્રકારનો વિખવાદ સપાટી પર ન આવે અને જનતા સુધી એકતા તેમજ મજબૂત શાસનનો સકારાત્મક સંદેશ પહોંચે. દિલ્હીની બેઠકોના સત્તાવાર નિષ્કર્ષ અને સાંજના શપથ ગ્રહણ બાદ જ સ્પષ્ટ થશે કે કર્ણાટકની આ નવી સરકારની વાસ્તવિક કમાન કયા ચહેરાઓના હાથમાં સોંપવામાં આવી છે.