પાક નુકસાનીનો સરવે 7 દિવસ કે 20 દિવસમાં?

ગુજરાતમાં કમોસમી વરસાદથી ખેડૂતોના પાકને વ્યાપક નુકસાન થયું છે. રાજ્ય સરકારે સરવે કરવાની અને બાદમાં સહાય આપવાની જાહેરાત કરી છે. રાજ્ય સરકારની જાહેરાત સામે કિસાન કોંગ્રેસના ચેરમેન પાલભાઈ આંબલિયાએ સવાલ ઉઠાવ્યા છે.

કૃષિ મંત્રી જીતુ વાઘાણીની પત્રકાર પરિષદ રાજ્ય સરકારના પરિપત્ર અને કૃષિ મંત્રીએ કરેલા આદેશમાં વિસંગતતા હોવાથી તેમણે અનેક સવાલો ઉઠાવ્યા છે. આદેશ અને પરિપત્રમાં વિસંગતતા હવાથી સરકારને “બે મોઢાની વાતો બંધ કરવાની” માંગ કરી છે.

છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં ગુજરાતના ખેડૂતો પર કુદરતે ત્રાટકેલો માર હવે જીવલેણ સાબિત થઈ રહ્યો છે. સૌરાષ્ટ્રથી લઈને દક્ષિણ ગુજરાત સુધી કમોસમી વરસાદે ખેડૂતોની મહેનત પર પાણી ફેરવી દીધું છે. છેલ્લા 7 સિઝનમાં ખેડૂતોને વાવાઝોડા, અતિવૃષ્ટિ અને માવઠાના કારણે અનેકવાર નુકસાન સહન કરવું પડ્યું છે. ખાસ કરીને 2024 અને 2025ના વર્ષોએ ખેડૂતોની કમ્મર તોડી નાખી છે.

ગુજરાત કિસાન કોંગ્રેસના ચેરમેન પાલ આંબલિયાએ જણાવ્યું કે, જુલાઈ-ઓગસ્ટ 2024ની અતિવૃષ્ટિ, ઓક્ટોબર 2024ના કમોસમી વરસાદ અને સપ્ટેમ્બર 2025ની અતિવૃષ્ટિ બાદ હવે ઓક્ટોબર 2025ના માવઠાએ ખેડૂતોની આશાઓ તોડી નાખી છે. છેલ્લા 5-7 દિવસમાં અનેક જિલ્લામાં અડધા ઇંચથી લઈને 15 ઇંચ સુધીનો વરસાદ નોંધાયો છે, જેના કારણે પાક ખરાબ થઈ ગયા છે.

તેમણે ઉમેર્યુ કે, રાજ્ય સરકારે કૃષિ વિભાગને પાક નુકસાનના સરવે માટે પરિપત્ર જારી કર્યો છે. પરંતુ તેમાં વિસંગતતા દેખાઈ રહી છે. પરિપત્રમાં 12 થી 20 દિવસમાં સરવે પૂર્ણ કરવાની મુદત છે, જ્યારે કૃષિમંત્રી જીતુભાઈ વાઘાણી મીડિયા સમક્ષ 7 દિવસમાં સરવે પૂરો કરવાની જાહેરાત કરે છે. હવે સવાલ એ છે કે સાચું કયું — સરકારનો પરિપત્ર કે મંત્રીની જાહેરાત?

વધુમાં જણાવ્યું કે, ખેડૂતોના ખેતરોમાં જઈ સર્વે કરતા ગ્રામ સેવકોને મૌખિક આદેશ આપવામાં આવ્યા હોવાનું કહેવામાં આવે છે કે જો મગફળીના ડેડવા ફોલી પછી દાણા સળી ગયા હોય તો જ નુકસાન ગણાશે. આ નિર્ણય ખેડૂતો માટે અન્યાયરૂપ ગણાય છે કારણ કે મોટા ભાગે પાક પહેલેથી જ પલળી ગયો છે.

સેટેલાઇટ ક્રોપ ઇમેજ સર્વે માટે 12 દિવસનો સમય નક્કી કરાયો છે, પરંતુ ખેડૂતો કહે છે કે તેઓ એટલો સમય રાહ નથી જોઈ શકતા. જો પાક ખેતરમાં વધુ દિવસ રહે તો તે વધુ સડી જશે અને શિયાળુ પાકનું વાવેતર પણ મોડું થશે.

ગુજરાત કિસાન કોંગ્રેસે આ સ્થિતિને “સરવેનું નાટક” ગણાવી સરકાર સામે પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો છે કે જ્યારે અનેક મંત્રીઓ અને ધારાસભ્યો પોતે જ સ્વીકારી ચૂક્યા છે કે “ખેડૂતોનું સર્વસ્વ લૂંટાઈ ગયું છે,” ત્યારે સરકાર આ હકીકતને સ્વીકારતી નથી કેમ? સંગઠનની સ્પષ્ટ માંગ છે કે છેલ્લા 7 સિઝનમાં ખેડૂતો પર આવેલા કુદરતી આફતના કારણે તેમની પાક ધિરાણ સંપૂર્ણપણે માફ કરવામાં આવે અને તાત્કાલિક વળતર આપવામાં આવે.