ગુજરાતની બે વિધાનસભા બેઠકો, કડી અને વિસાવદર, માટે પેટાચૂંટણીની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. ચૂંટણી પંચે આ બંને બેઠકો માટે 19 જૂન, 2025ના રોજ મતદાન અને 23 જૂન, 2025ના રોજ મતગણતરીનું આયોજન કર્યું છે. ઉમેદવારો માટે નામાંકન ફોર્મ ભરવાની પ્રક્રિયા 26 મે, 2025થી શરૂ થશે. ચૂંટણી પંચે શાંતિપૂર્ણ અને નિષ્પક્ષ મતદાન સુનિશ્ચિત કરવા માટે તમામ જરૂરી તૈયારીઓ શરૂ કરી દીધી છે.
બેઠકો ખાલી પડવાનું કારણ
કડી વિધાનસભા બેઠક ભાજપના ધારાસભ્ય કરશન સોલંકીના ફેબ્રુઆરી 2025માં અવસાનને કારણે ખાલી પડી છે. બીજી તરફ, વિસાવદર બેઠક આમ આદમી પાર્ટી (AAP)ના ધારાસભ્ય ભૂપત ભાયાણીના ડિસેમ્બર 2023માં રાજીનામાને કારણે ખાલી થઈ હતી. ભાયાણીએ રાજીનામું આપ્યા બાદ ભાજપમાં જોડાવાનો નિર્ણય લીધો હતો, જેના કારણે આ બેઠક પર પેટાચૂંટણી યોજાવી જરૂરી બની.
વિસાવદરની રાજકીય પૃષ્ઠભૂમિ
વિસાવદર વિધાનસભા બેઠક જૂનાગઢ જિલ્લામાં આવેલી છે અને તે પાટીદાર બહુલ મતવિસ્તાર તરીકે ઓળખાય છે. આ બેઠક પર લેઉવા પાટીદાર સમુદાયના ઉમેદવારો 1995થી સતત જીતતા આવ્યા છે. 1995માં કેશુભાઈ પટેલ આ બેઠક પરથી જીતીને ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી બન્યા હતા. 2022ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં AAPના ભૂપત ભાયાણીએ ભાજપના હર્ષદ રીબડિયાને હરાવીને બેઠક જીતી હતી. જોકે, તેમના રાજીનામા બાદ આ બેઠક ફરી ચર્ચામાં આવી છે.
વિસાવદર મતવિસ્તારમાં 2,61,052 મતદારો છે, જેમાં 1,35,597 પુરુષ, 1,25,451 મહિલા અને 4 ત્રીજી જાતિના મતદારોનો સમાવેશ થાય છે. તાજેતરમાં 185 નવા મતદારો ઉમેરાયા છે, જેમાં 24 પુરુષ, 160 મહિલા અને 1 ત્રીજી જાતિનો મતદાર છે. આ વિસ્તારમાં 50% લેઉવા પાટીદાર મતદારો છે, જે ચૂંટણીના પરિણામોમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. આ મતવિસ્તારમાં વિસાવદર, ભેંસાણ અને જૂનાગઢ તાલુકાના 170થી વધુ ગામોનો સમાવેશ થાય છે.
કડી વિધાનસભા બેઠક
કડી વિધાનસભા મતવિસ્તારમાં કુલ 2,89,746 મતદારો છે, જેમાં 1,49,719 પુરુષ, 1,40,023 મહિલા અને 4 ત્રીજી જાતિના મતદારોનો સમાવેશ થાય છે. તાજેતરમાં 376 નવા મતદારો ઉમેરાયા છે, જેમાં 152 પુરુષ અને 224 મહિલા મતદારો છે. કડી બેઠક પર ભાજપનું વર્ચસ્વ રહ્યું છે, પરંતુ આ વખતે પેટાચૂંટણીમાં રાજકીય સમીકરણો બદલાઈ શકે છે.
રાજકીય પાર્ટીઓની તૈયારી
આમ આદમી પાર્ટીએ વિસાવદર બેઠક માટે લેઉવા પાટીદાર સમુદાયના ગોપાલ ઇટાલિયાને ઉમેદવાર જાહેર કર્યા છે. ગોપાલ ઇટાલિયા, જેમણે પોલીસ કોન્સ્ટેબલ અને રેવન્યુ ક્લાર્ક તરીકે કારકિર્દી શરૂ કરી હતી, તેમણે 2017માં રાજકીય વિવાદોને કારણે ચર્ચામાં આવ્યા હતા. તેમણે તત્કાલીન ગૃહમંત્રી પ્રદીપસિંહ જાડેજા પર ચંપલ ફેંકવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો અને નીતિન પટેલ સાથે ફોન પર ઉગ્ર ભાષામાં વાતચીત કરી હતી, જેનો ઓડિયો વાયરલ થયો હતો. 2022ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં તેઓ સુરતની કતારગામ બેઠક પરથી ભાજપના વિનુ મોરડિયા સામે હારી ગયા હતા.
બીજી તરફ, ગુજરાત કોંગ્રેસે 18 એપ્રિલ, 2025ના રોજ અમદાવાદમાં મળેલી પોલિટિકલ અફેર્સ કમિટીની બેઠકમાં નિર્ણય લીધો કે, કડી અને વિસાવદર બંને બેઠકો પર તેઓ એકલા હાથે ચૂંટણી લડશે. પ્રદેશ કોંગ્રેસ પ્રમુખ શક્તિસિંહ ગોહિલે જણાવ્યું કે, AAPએ કોંગ્રેસને નુકસાન પહોંચાડ્યું છે અને ગુજરાતની જનતા ત્રીજી પાર્ટીને મત આપતી નથી. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે, રાષ્ટ્રીય સ્તરે ઇન્ડિયા ગઠબંધન હોવા છતાં, રાજ્ય સ્તરે કોંગ્રેસ પોતાનો નિર્ણય લેશે.
વિસાવદર અને કડીની આ પેટાચૂંટણી ગુજરાતના રાજકીય દૃશ્યમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવશે. વિસાવદરમાં લેઉવા પાટીદાર સમુદાયનું વર્ચસ્વ અને કડીમાં બદલાતા રાજકીય સમીકરણોને કારણે બંને બેઠકો પર રાજકીય પક્ષો વચ્ચે ઉગ્ર સ્પર્ધા જોવા મળશે. AAPની વહેલી તૈયારી અને કોંગ્રેસનો એકલા ચૂંટણી લડવાનો નિર્ણય આ ચૂંટણીને વધુ રોમાંચક બનાવશે.
ચૂંટણી પંચની નિષ્પક્ષ અને શાંતિપૂર્ણ મતદાનની ખાતરી સાથે, આ પેટાચૂંટણી ગુજરાતના રાજકારણમાં નવો ઇતિહાસ રચવાની તૈયારીમાં છે.
