27 વર્ષના વનવાસ બાદ દિલ્હીમાં ભાજપની ઘર વાપસી

દિલ્હી વિધાનસભા ચૂંટણી માટે મત ગણતરી ચાલી રહી છે. અત્યાર સુધી મળેલા વલણો અનુસાર, ભાજપ 27 વર્ષ પછી દિલ્હીમાં વાપસી કરી રહી હોય તેવું લાગે છે. અત્યાર સુધી, બધી 70 બેઠકો માટે વલણો આવી ગયા છે. જેમાં ભાજપ 41 બેઠકો પર આગળ છે જ્યારે આમ આદમી પાર્ટી 29 બેઠકો પર આગળ છે. આ વલણો કહી રહ્યા છે કે દિલ્હીમાં આગામી સરકાર ભાજપની બનવા જઈ રહી છે. 27 વર્ષ પછી ભાજપ દિલ્હીમાં વાપસી કરી રહી છે. દિલ્હીની જીતની ઉજવણી કરવા વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી આજે સાંજે 7-30 વાગે દિલ્હી ભાજપ કાર્યાલય ખાતે જશે અને કાર્યકરોનો જુસ્સો વધારશે. દિલ્હીમાં છેલ્લી ચૂંટણી ભાજપે 1993માં જીતી હતી. ચાલો જાણીએ કે દિલ્હીમાં ભાજપની આ મોટી જીતના મુખ્ય કારણો શું છે.

ભ્રષ્ટાચાર પર હુમલો

દિલ્હીની આમ આદમી પાર્ટીએ 2021 માં નવી આબકારી નીતિ બહાર પાડી હતી. રિલીઝ થયા પછીથી જ ભાજપે તેમાં ભ્રષ્ટાચારના આરોપો લગાવવાનું શરૂ કરી દીધું હતું. તેમણે આ અંગે લેફ્ટનન્ટ ગવર્નરને ફરિયાદ કરી. તેમણે આ કેસની તપાસ સીબીઆઈને સોંપી. બાદમાં એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ પણ આ તપાસમાં જોડાયું. આ કેસમાં તપાસ એજન્સીઓએ અરવિંદ કેજરીવાલ, મનીષ સિસોદિયા, રાજ્યસભા સાંસદ સંજય સિંહની ધરપકડ કરી હતી. હાલમાં આ નેતાઓ જામીન પર બહાર છે. કેબિનેટ મંત્રી સત્યેન્દ્ર જૈનને પણ ભ્રષ્ટાચારના આરોપમાં જેલમાં મોકલવામાં આવ્યા હતા. ભાજપે લાંબા સમયથી AAP સામે ભ્રષ્ટાચારનો મુદ્દો ગરમ રાખ્યો છે. આ એક એવો મુદ્દો હતો જેના પર આમ આદમી પાર્ટીને રક્ષણાત્મક રહેવું પડ્યું. ભ્રષ્ટાચાર વિરોધી ચળવળમાંથી જન્મેલી આમ આદમી પાર્ટી પણ પોતાના નામ પરથી ભ્રષ્ટાચારના ડાઘ દૂર કરી શકી નથી.

કેજરીવાલનો શીશ મહેલ

ભાજપ લાંબા સમયથી દિલ્હીમાં મુખ્યમંત્રીના નિવાસસ્થાનનો મુદ્દો ઉઠાવી રહી છે. ભાજપ મુખ્યમંત્રીના નિવાસસ્થાનને શીશમહેલ કહે છે. આ વર્ષે ૩ જાન્યુઆરીએ પીએમ નરેન્દ્ર મોદીએ અશોક વિહારમાં આયોજિત એક કાર્યક્રમમાં કહ્યું હતું કે, "હું શીશ મહેલ બનાવી શક્યો હોત, પરંતુ મારું સ્વપ્ન હતું કે દેશવાસીઓને કાયમી ઘર મળે." દેશ જાણે છે કે મોદીએ ક્યારેય પોતાના માટે ઘર બનાવ્યું નથી.'' ભાજપ સતત આરોપ લગાવી રહ્યું છે કે અરવિંદ કેજરીવાલે મુખ્યમંત્રીના નિવાસસ્થાનને સજાવવા માટે કરોડો રૂપિયા ખર્ચ્યા. ભાજપે આ મુદ્દાને ગરમ રાખ્યો જેથી અરવિંદ કેજરીવાલની સામાન્ય માણસ તરીકેની છબી ખરાબ થઈ શકે. ભાજપ પોતાના હેતુમાં સફળ રહ્યો. ચૂંટણી પરિણામોમાં આ સ્પષ્ટ દેખાય છે.

દિલ્હીની હાલત કફોડી

આમ આદમી પાર્ટીની સરકારમાં દિલ્હીના ઘણા વિસ્તારોમાં નાગરિક સુવિધાઓની સ્થિતિ નોંધપાત્ર રીતે બગડી ગઈ છે. હકીકતમાં, આમ આદમી પાર્ટી કહેતી હતી કે મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન ભાજપના નિયંત્રણ હેઠળ છે, તેથી તે નાગરિક સુવિધાઓ પર ધ્યાન આપી શકતી નથી. પરંતુ આમ આદમી પાર્ટીએ કોર્પોરેશનની ચૂંટણીમાં પણ તેને કબજે કરી લીધું. આ પછી પણ નાગરિક સુવિધાઓની સ્થિતિમાં કોઈ સુધારો થયો નથી. ગટરો છલકાતી રહી અને ગટરનું ગંદુ પાણી રસ્તાઓ પર વહેતું રહ્યું. રસ્તાઓની હાલત ખરાબ હતી. આના કારણે દિલ્હીના લોકોને ઘણી મુશ્કેલીનો સામનો કરવો પડ્યો. 

ગંદુ પીવાનું પાણી

અરવિંદ કેજરીવાલ ગયા વર્ષે ડિસેમ્બરમાં દિલ્હીના રાજેન્દ્ર નગરમાં ડીડીએ ફ્લેટમાં ગયા હતા. ત્યાં તેમણે નળ ખોલ્યો અને પાણી પીધું. આ દ્વારા તેમણે એ બતાવવાનો પ્રયાસ કર્યો કે દિલ્હી જળ બોર્ડ સારું પાણી પૂરું પાડે છે. પરંતુ આ પછી ભાજપે વળતો પ્રહાર કર્યો. ભાજપના નેતાએ વિવિધ જગ્યાએથી આવતું ગંદુ પાણી બતાવવાનું શરૂ કર્યું. ભાજપના નેતાઓ લાંબા સમય સુધી આ કામ કરતા રહ્યા. તે તેને ચૂંટણી મુદ્દો બનાવવામાં સફળ રહી.

આમ આદમી પાર્ટીને 'આપત્તિ' ગણાવવી

દિલ્હીમાં એક ચૂંટણી રેલીમાં વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ આમ આદમી પાર્ટીને 'આપત્તિ' ગણાવી. આ પછી ભાજપના દરેક નાના-મોટા નેતાએ AAP ને આપત્તિ કહેવાનું શરૂ કર્યું. ભાજપના નેતાઓ અને કાર્યકરો દિલ્હીના લોકો સુધી આ સંદેશ પહોંચાડવામાં સફળ રહ્યા. મતદારોએ આ સમજી લીધું અને ભાજપની તરફેણમાં મતદાન કર્યું.

ભાજપની લાંબા ગાળાની રણનીતિ

દિલ્હી ચૂંટણી માટે ભાજપે લાંબા ગાળાની રણનીતિ બનાવી હતી. ભાજપના નેતાઓ અને કાર્યકરો ઘણા સમયથી દિલ્હીના ઝૂંપડપટ્ટી વિસ્તારો, દલિતો, પછાત વર્ગો અને અન્ય પ્રાદેશિક અને જાતિ જૂથો સાથે સંકલન કરીને પોતાનો વિસ્તાર કરી રહ્યા છે. ભાજપે આ કામ માટે બહારથી લોકોને પણ બોલાવ્યા હતા. આ લોકો કોઈ પણ અવાજ વગર પોતાનું કામ કરતા રહ્યા. પરિણામ એ આવ્યું કે આમ આદમી પાર્ટી પોતાની વોટ બેંક બચાવી શકી નહીં. દિલ્હીની ઝૂંપડપટ્ટીઓમાં AAP પાસે મજબૂત વોટ બેંક હતી, પરંતુ ભાજપે તેમાં પ્રવેશ કર્યો છે. 'જહાં ઝુગ્ગી, વહી મકાન' જેવી યોજનાઓએ આમાં મોટી ભૂમિકા ભજવી હતી. વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ દિલ્હીમાં તેમના પહેલા ચૂંટણી કાર્યક્રમમાં આ યોજના હેઠળ ઘરો સોંપ્યા હતા.

RSS તરફથી સમર્થન મળ્યું

ભારતીય જનતા પાર્ટી રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘનું એક સહયોગી સંગઠન છે. ચૂંટણી દરમિયાન, RSS પડદા પાછળથી ભાજપને મદદ કરે છે. આ ચૂંટણીમાં, RSS સ્વયંસેવકો અને પ્રચારકો ભાજપની તરફેણમાં સતત સક્રિય રહ્યા. ચૂંટણીનો માહોલ બને તે પહેલાં જ તેમણે આ કામ શરૂ કરી દીધું હતું.

મજબૂત ઉમેદવારો

આ ચૂંટણી માટે ભાજપે ઉમેદવારોની પસંદગી કરવામાં ખૂબ કાળજી લીધી. તેમણે ચૂંટણી લડવા માટે પોતાના મોટા નેતાઓને મેદાનમાં ઉતાર્યા. પ્રવેશ વર્મા, રમેશ બિધુરી, દુષ્યંત ગૌતમ જેવા નેતાઓને ઉમેદવાર બનાવવા એ આ રણનીતિનો એક ભાગ હતો. ભાજપને પણ આનો ફાયદો મળી રહ્યો હોય તેવું લાગે છે. જોકે, ભાજપના મોટા ઉમેદવારો સારું પ્રદર્શન કરી શક્યા નહીં. પરંતુ આનાથી કાર્યકરોમાં સારો સંદેશ ગયો અને તેઓ પાર્ટીના સમર્થનમાં પોતાની સંપૂર્ણ તાકાત સાથે મેદાનમાં ઉતર્યા.

લોકસભા ચૂંટણીમાં સફળતા

ભાજપે 2021માં જ દિલ્હીમાં ચૂંટણી જેવું વાતાવરણ બનાવ્યું હતું. તેના નેતાઓ દરરોજ કોઈને કોઈ મુદ્દા પર રસ્તાઓ પર સક્રિય રહેતા હતા. તેનો ફાયદો તેમને લોકસભાની ચૂંટણીમાં મળ્યો. તે દિલ્હીની તમામ સાત બેઠકો જીતવામાં સફળ રહી. તે પણ જ્યારે આમ આદમી પાર્ટી અને કોંગ્રેસે સાથે મળીને લોકસભા ચૂંટણી લડી હતી. ભાજપે લોકસભા ચૂંટણી માટે વાતાવરણ બનાવ્યું  

મધ્યમ વર્ગનો ટેકો

કેન્દ્ર સરકારે ગયા વર્ષે ડિસેમ્બરમાં આઠમા પગાર પંચની રચનાની જાહેરાત કરી હતી. કમિશનની ભલામણોના અમલ પછી, કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોના પગારમાં મોટો વધારો થવાની અપેક્ષા છે. નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણે 1 ફેબ્રુઆરીએ રજૂ કરાયેલા બજેટમાં 12 લાખ રૂપિયા સુધીની આવક પર કરમુક્તિની જાહેરાત કરી હતી. આ ઉપરાંત તેમણે મધ્યમ વર્ગ માટે ઘણા સુધારાઓની જાહેરાત કરી. રાજકીય વિશ્લેષકો કહે છે કે સરકારની આ જાહેરાતોથી મધ્યમ વર્ગમાં ભાજપ પ્રત્યેની ધારણા બદલવામાં મદદ મળી. દિલ્હીમાં મધ્યમ વર્ગ અને સરકારી કર્મચારીઓની મોટી વોટ બેંક છે.